جهان علیه دزدان دریایی سومالی

تشدید فعالیت دزدان دریایی در آب‌های سومالی طی ماه‌های اخیر، جامعه جهانی را به واکنش و مداخله بین‌المللی واداشته است. هفته گذشته و در پی سرقت یک کشتی باری دیگر توسط دزدان دریایی، یک ناوگان دریایی متشکل از کشتی‌های نظامی ۱۰ کشور عازم آب‌های سومالی خطرناک‌ترین آب‌های جهان شد، اما تحلیلگران و همچنین مقامات دولتی سومالی می‌گویند تا زمانی که منشا اصلی بحران یعنی کشور سومالی مورد توجه جامعه بین‌المللی قرار نگیرد و مناقشات داخلی آن حل و فصل نشود، ناامنی آب‌های سومالی کماکان به قوت خود باقی خواهد ماند.

بیل محمود قبوصاد، مشاور رییس‌جمهور «پونتلند» (منطقه نیمه خودمختار سومالی که پایگاه دزدان دریایی در آن واقع است) می‌‌گوید: قدرت‌های جهانی درباره سومالی سال‌ها غفلت کرده‌اند و اکنون هم که دامنه بحران گریبان خود آنها را نیز گرفته، مسیر اشتباهی را برگزیده‌اند.

روزنامه Business Day چاپ آفریقای جنوبی نیز هشدار مشابهی داده است. این روزنامه در یکی از شماره‌های اخیر خود نوشت: «کشوری بی‌قانون که دنیا غرق شدنش را ایستاد و تماشا کرد، اکنون تجارت جهانی را تهدید می‌کند.» سرقت پی در‌پی کشتی‌های تجاری، به رغم نظارت و حضور ناوهای نظامی آمریکا دشواری گشت‌زنی و کنترل آب‌های سومالی را نمایان می‌سازد. نگرانی عمده این است که این گونه حملات، می‌تواند آتش تروریسم را سوخت‌رسانی و یکی از آبراه‌های اساسی در مراودات بین‌المللی را بسیار خطرناک‌ و پرهزینه کند. منطقه مورد بحث در خلیج عدن واقع است و دماغه عربی (Arabian) را از شاخ آمریکا جدا می‌کند. در حال حاضر روزانه حدود ۲۵۰ کشتی در این آبراه تردد می‌کنند. همین آبراه میزبان و مقر شکل‌دهی حمله تروریستی القاعده به سفارت آمریکا در یمن بود. در عین حال، قاچاقچیان و سوداگران اسلحه و مواد مخدر نیز از این آبراه استفاده می‌کنند.

از ابتدای سال میلادی جاری تاکنون دزدان دریایی ۷۳ حمله را اجرا کرده و ۲۹ کشتی را ربوده‌اند. از این میان، سرقت سه هفته پیش یک کشتی باری اکراینی بیشترین نگرانی‌ها را برانگیخت، چرا که این کشتی حامل ۳۳ تانک جنگی و دیگر سلاح‌های سنگین بود. البته ناوهای جنگی آمریکا موفق شده‌اند این کشتی را ردیابی و محاصره کنند، اما هنوز موفق به آزادسازی آن از دست دزدان دریایی نشده‌اند. امسال هند، کره جنوبی و روسیه اعلام کرده‌اند که قصد دارند برای مقابله با دزدان دریایی در آب‌های سومالی وارد عمل شوند. ناتو نیز یک ناوگان متشکل از کشتی‌های آمریکایی، ایتالیایی، آلمانی، یونانی، ترکیه‌ای و انگلیسی را در دست اعزام دارد اما به نظر می‌رسد بدون حل بحران داخلی سومالی، فرآیند ایمن‌سازی آب‌های این کشور نتیجه مثبتی نگیرد.