روسیه به آخر خط رسید؟

علیرضا کیوانی نژاد

با آغاز درگیری‌ها میان گرجستان و روسیه، سرمایه‌گذاران پول‌های خود را از بازار روس‌ها بیرون کشیدند که ضرری باورنکردنی پس از بحران روبل در سال ۱۹۹۸ برای روسیه به همراه داشت. آخرین آمار منتشره حاکی از سقوط ناگهانی بازار روسیه از هشتم آگوست (۱۸ مرداد) و تاثیر منفی آن بر ارزش روبل بوده است. این تغییرات به اعمال فشار از سوی تاجران بین‌المللی و سرمایه‌گذاران مطرح داخلی بر دیمیتری مدودف، رییس‌جمهور روسیه انجامید. آنان نگرانی‌های خود را از تاثیر متقابل بحران‌ها در جهان و روسیه بر هم ابراز داشتند.

سرمایه‌گذاران مبحث اعتبارات و شرایط جدید آن پس از جنگ را در گردهمایی ماه آینده سرمایه‌داران بررسی می‌کنند. این گردهمایی سالانه به همت ولادیمیر پوتین، رییس‌جمهور سابق روسیه، بنیان نهاده شده بود که با هدف بررسی موضوع‌های اقتصادی برپا شد. شرایط بد اعتبارات با آغاز جنگ و سیاست‌های خارجی جدید تشدید شده ‌است. تازه‌ترین داده‌های منتشر شده از سوی بانک مرکزی روسیه از کاهش ۶/۱میلیارد دلاری ذخیره‌های ارزی کشور در عرض یک هفته از آغاز جنگ حکایت می‌کنند. این کاهش، دومین سقوط بزرگ روسیه در عرض ۱۰ سال گذشته شمرده می‌شود. کاهش بزرگ دیگر در صندوق ذخیره ارزی روسیه زمانی رخ داد که این کشور در ژوئن ۲۰۰۶ مبلغ ۶۵/۱میلیارد دلار بابت بدهی‌هایش به فرانسه پرداخت کرد.

گنادی ملیکیان، معاون بانک مرکزی روسیه می‌گوید: «این کاهش در صندوق ذخیره ارزی کشور تحت تاثیر شرایط سیاسی رخ داد.» او اضافه کرد: «خارجی‌ها پول‌ها و سرمایه‌های خود را از بازار روسیه بیرون می‌کشند و همین امر نرخ ارز را بسیار دگرگون می‌کند. به نظر من کشور به آخر خط نزدیک شده است.»

با این‌که روبل توانسته با مداخله‌های بانک مرکزی تا حدودی در برابر این سقوط بازار و ته کشیدن صندوق ذخیره ارزی پایداری کند و روندی تقریبا با ثبات را طی کند، اما بورس و سهام ۵/۶درصد کاهش داشتند و شرکت‌ها نتوانستند انتظارهای سرمایه‌گذاران را برآورده کنند که همین امر انعکاس شدیدی در بازار داشت.

این‌ها همه نشان از آن دارند که اقتصاد روسیه، یکی از قوی‌ترین و متعادل‌‌ترین اقتصادهای جهان، در برابر کنش‌ها و واکنش‌های بازار جهانی مصون نبوده و کرملین باید نگاهی دوباره به این موضوع بیندازد.

پیشتر از این اتفاق‌ها الکسی کوردین، وزیر اقتصاد، اظهار کرده بود: «ذخیره ارزی کشور ما ۵۸۱میلیارد دلار است و هیچ رخدادی نمی‌تواند آن را تکان دهد. تصمیم‌گیری‌های ما هم تغییر نمی‌کند.» با وجود این اطمینان خاطرها، امروز زوال اعتماد سرمایه‌گذاران خارجی به بازار روسیه شرایط را برای ایجاد تعادل اقتصادی شرکت‌ها سخت‌تر کرده است.

بازار در برابر ثبات سرمایه‌های خارجی در کشور ضعیف شده است. همین امر ثابت می‌کند که نقطه ضعف اصلی بازار روسیه را می‌توان در نبود سرمایه‌گذاری‌های بلند مدت داخلی در کشور جست‌و‌جو کرد. ناگفته نماند که جنگ با گرجی‌ها بر میزان اعتماد سرمایه‌گذاران داخلی هم تاثیر منفی گذاشت.

منبع:یو.اس.نیوز