چرا این همه بزرگسال در ژاپن به عنوان فرزند پذیرفته می‌شود؟

مترجم: یاسر میرزایی

منبع: اکونومیست

آمریکا و ژاپن بالاترین نرخ‌های پذیرش فرزند را دارند، اما میان این دو تفاوتی هست. در حالی که در آمریکا بخش بزرگی از کسانی که به فرزندی پذیرفته می‌شوند نوباوه هستند، در ژاپن این نرخ تنها چیزی در حدود ۲ درصد است. باقی آن ۹۸ درصد را مردان ۲۰ تا ۴۰ ساله تشکیل می‌دهند. این یعنی چیزی در حدود ۹۰ هزار نفر در سال ۲۰۰۸. چرا چنین است؟ پاسخ، بیشتر به محاسبات اقتصادی برمی‌گردد تا به حد جوانمردی. هوش و مهارت اقتصادی ارثی نیست. اگرچه در هند شرکت‌ها عمدتا خانوادگی اداره می‌شود اما حتی در آنجا نیز شاید به خاطر زادوولد نامناسب مجبور شده‌اند فرمان را به دست اعضایی خارج از خانواده بسپارند. عمده‌ شرکت‌های خانوادگی پس از مرگ بنیان‌گذارش خموده می‌شوند. جالب اینجاست که دو تا از شرکت‌هایی که از قدیمی‌ترین شرکت‌های خانوادگی محسوب می‌شوند یکی هوشی از سال ۷۸۱ و دیگری کونگو گومی از ۵۷۸ میلادی است که اتفاقا هر دو ژاپنی هستند. پیش از جنگ جهانی دوم، قانون مدنی ژاپن حکم می‌کرد که ثروت خانواده تنها به فرزندان پسر ارث می‌رسد؛ سنت می‌گفت ارث تنها به ارشدترین پسر می‌رسد (و فرقی میان فرزند خونی و غیرخونی نبود). در خانواده‌هایی که تنها دختر داشته‌اند، تقاضای شدیدی برای پذیرفتن فرزندان پسری بود که بتوانند وارث نام و تجارت خانواده شوند (همچنین در خانواده‌هایی که پسر داشتند اما پسر خانواده چندان لایق نبود). در عوض خانواده‌هایی که به وفور پسر داشتند، متمایل بودند که فرزندانشان را به دیگران بسپارند. بسیاری از این پذیرفتن‌ها همراه با ازدواج پذیرفته‌شده با دختر خانواده بود و پسر پس از ازدواج باید نامش را به خانواده دختر تغییر می‌داد. امروزه شرکت‌های خدمات اجتماعی زیادی در ژاپن هستند که برای خانواده‌های دارای شرکت ژاپنی فرزندخوانده پیشنهاد می‌کنند. اگرچه قانون مدنی ژاپن پس از جنگ جهانی دوم تغییر کرده است اما خانواده‌های ثروتمند به سختی می‌توانند عادات پیشین را ترک کنند. نرخ زاد و ولد پایین هم به عادات پیشین اضافه شده است تا تمایل به پذیرفتن مردان جوان مدیر و موفق به عنوان فرزند را پایدار دارد. تویوتا، سوزوکی، کانن، کاجیما و امثالهم همگی پسرانی را به فرزندخواندگی پذیرفته‌اند تا شرکت را پس از مرگ صاحبانشان مدیریت کند. طبیعتا انگیزه برای فرزندخواندگان آینده بالاست. والدین چنین فرزندخواندگانی گاه هدایایی میلیون ینی دریافت می‌کنند. برای آنکه شما را به فرزندخواندگی بپذیرند باید لیاقت مدیریتی بالایی از خود نشان دهید. این مساله رقیب‌ها را به مبارزه‌ای جدی وا می‌دارد و این یعنی مسابقه در اینجا نیز مثل شرکت‌های غیرخانوادگی شدیدا جاری است. در‌واقع تحقیقات می‌گوید وارثان غیرخونی بهتر از وارثان خونی عمل می‌کنند؛ و البته این خود یعنی احتمال انتقام‌گیری از سوی وارثان خونی بسیار بالاست.