مسیر جایگزین تجارت کشور
دنیای اقتصاد- بندرعباس: در شرایطی که تحولات ژئوپلیتیک و اختلالات مکرر در مسیرهای سنتی تجارت، ضرورت تنوعبخشی به کریدورهای لجستیکی کشور را بیش از پیش آشکار ساخته، نگاه به همسایگان جنوبی به عنوان راهکاری راهبردی در دستور کار فعالان اقتصادی قرار گرفته است.
در این میان، عمان با برخورداری از شبکه بنادر مدرن، خطوط کشتیرانی بینالمللی و موقعیت ممتاز جغرافیایی در مجاورت شرق آفریقا و اقیانوس هند، به عنوان گزینهای جدی برای تبدیل شدن به یک هاب ترانزیتی و لجستیکی برای ایران مطرح شده است. نشست تخصصی «گرهگشایی از مسیر تجارت ایران و عمان» که با حضور مدیرعامل اتحادیه شرکتهای حملونقل دریایی استان هرمزگان برگزار شد، ابعاد مختلف این ظرفیت را مورد واکاوی قرار داد.
محمد پاکار، مدیرعامل اتحادیه شرکتهای حملونقل دریایی استان هرمزگان، در نشست تخصصی «گرهگشایی از مسیر تجارت ایران و عمان؛ بررسی و رفع موانع حملونقل و ترانزیت کالا» در اتاق بازرگانی ایران، با تأکید بر ضرورت کاهش وابستگی تجارت کشور به مسیرهای سنتی، عمان را به عنوان یک هاب لجستیکی و ترانزیتی راهبردی معرفی کرد و خواستار استفاده حداکثری از ظرفیت بنادر این کشور شد.
پاکار گفت: «فعالان حملونقل دریایی در سالهای گذشته و بهویژه در شرایط بحرانی، با وجود ریسکها و مشکلات متعدد، در میدان باقی ماندهاند و اجازه ندادهاند چرخه حملونقل و تجارت کشور متوقف شود.»
وی با اشاره به سطح بالای ریسک فعالیت در دریا، افزود: «آنچه در دریا اتفاق میافتد، نشاندهنده دشواریهای فراوان این حوزه است، اما فعالان دریایی همچنان برای حفظ جریان تجارت و تأمین نیازهای اقتصادی کشور به فعالیت خود ادامه میدهند.»
مدیرعامل اتحادیه شرکتهای حملونقل دریایی استان هرمزگان در ادامه با تبیین ظرفیتهای عمان، اظهار کرد: «نگاه ایران به عمان نباید صرفاً به صادرات و واردات دوجانبه محدود شود؛ موقعیت جغرافیایی و شبکه بنادر این کشور، ظرفیت تبدیل شدن عمان به یک مرکز لجستیکی و ترانزیتی برای ایران را فراهم کرده است.» وی افزود: «عمان با سرمایهگذاری گسترده در بنادر مهمی مانند صحار، صلاله و دُقم، زیرساخت مناسبی برای توسعه حملونقل دریایی ایجاد کرده و نزدیکی جغرافیایی این بنادر به ایران، یک مزیت حیاتی برای فعالان اقتصادی کشور محسوب میشود.»
پاکار با اشاره به حضور خطوط معتبر بینالمللی در بنادر عمان، تصریح کرد: «این حضور، امکان اتصال تجار ایرانی به شبکه کشتیرانی جهانی را فراهم میکند و بخشی از محدودیتهای ایران در دسترسی مستقیم به برخی خطوط بینالمللی را میتوان از طریق استفاده از ظرفیت بنادر عمان و خطوط فعال در این کشور جبران کرد.» وی تأکید کرد که این ظرفیت میتواند دسترسی کالاهای ایرانی به بنادر مهم منطقه و سایر نقاط جهان را تسهیل کند و نقش عمان را در زنجیره لجستیک تجارت خارجی ایران افزایش دهد.
مدیرعامل اتحادیه شرکتهای حملونقل دریایی استان هرمزگان، شرق آفریقا را یکی از ظرفیتهای مهم مسیر عمان دانست و اظهار کرد: «فاصله جغرافیایی عمان با شرق آفریقا و دسترسی دریایی مناسب به این منطقه، فرصت قابلتوجهی برای توسعه صادرات ایران ایجاد کرده است. بازارهای شرق آفریقا در بسیاری از حوزهها همچنان ظرفیت بالایی برای ورود کالا و خدمات دارند و ایران میتواند با استفاده از زیرساختهای حملونقلی عمان، حضور خود را در این بازارها تقویت کند.»
پاکار با تأکید بر تجربه اختلال در مسیرهای اصلی تجارت، هشدار داد: «مسیر جایگزین زمانی کارآمد است که در دوران آرامش ایجاد و مورد استفاده قرار گرفته باشد، نه اینکه پس از وقوع بحران برای راهاندازی آن اقدام کنیم. اگر مسیرهای جایگزین پیش از وقوع بحران ایجاد و زیرساختهای آنها آماده شده باشند، در زمان بروز محدودیت میتوان بلافاصله از ظرفیت آنها استفاده کرد؛ در غیر این صورت، ایجاد یک مسیر جدید در شرایط بحرانی زمانبر و پرهزینه خواهد بود.» وی افزود: «تحولات اخیر بار دیگر ضرورت تنوعبخشی به مسیرهای تجاری کشور و کاهش وابستگی به یک یا چند مسیر سنتی را نشان داد.»
وی با اشاره به فعالیت تجاری از بندر جاسک، خاطرنشان کرد: «تجارت از این بندر به سمت بنادر عمان در دورههای مختلف برقرار بوده و بخشی از صادرات، واردات و ترانزیت کالا از این مسیر انجام شده است. در کنار مسیر جاسک، مسیرهای جدیدی نیز برای دسترسی به بازارهایی مانند هند و چین از طریق عمان ایجاد شده که در حال بهرهبرداری هستند.»
پاکار با اشاره به افزایش تقاضا برای استفاده از بنادر خارج از محدوده تنگه هرمز، گفت: «در شرایط اخیر، بخشی از کالاها برای انجام عملیات حملونقلی به بنادر عمان منتقل شدهاند و همین موضوع موجب افزایش قابلتوجه ترافیک در برخی بنادر این کشور شده است. این افزایش تقاضا نشان میدهد ظرفیت بنادر عمان در شرایط بحرانی میتواند برای تجارت منطقهای و حتی جابهجایی کالاهای سایر کشورهای منطقه نیز مورد استفاده قرار گیرد.»
مدیرعامل اتحادیه شرکتهای حملونقل دریایی استان هرمزگان با تأکید بر روابط مناسب میان ایران و عمان، اظهار داشت: «ایران باید با استفاده از روابط موجود، جایگاه خود را در شبکه حملونقل و بنادر عمان تثبیت کند و از ظرفیتهای این کشور برای ایجاد مسیرهای پایدار تجاری بهره بگیرد. بنادر ایران مانند جاسک و سایر بنادر خارج از محدوده اصلی تنگه هرمز نیز ظرفیت ارائه خدمات به تجار در شرایط پرریسک را دارند و تجربه اخیر نشان داده است که این ظرفیتها باید بیش از گذشته فعال شوند.»
پاکار در پایان بر ضرورت همکاری بخش خصوصی و دستگاههای دولتی برای رفع موانع تأکید کرد و گفت: «بخشی از مشکلات موجود در حوزه حملونقل باید با همکاری اتاق مشترک، دستگاههای حاکمیتی، سازمان بنادر و سایر نهادهای مرتبط برطرف شود. هدف نهایی باید ایجاد یک سبد کامل و جامع از خدمات حملونقل و لجستیک برای تجار باشد؛ بهگونهای که فعالان اقتصادی بتوانند در شرایط عادی و بحرانی، از مسیرهای متنوع و مطمئن برای صادرات، واردات و ترانزیت کالا استفاده کنند.»
ارسال نظر