نگاه دلار به هرمز

بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» از معاملات روز چهارشنبه نشان می‌دهد بازار ارز همچنان در فاز انتظار قرار دارد. نرخ اسکناس دلار آمریکا با هزار تومان کاهش نسبت به آخرین روز معاملاتی، در رقم ۱۸۷هزار تومان قرار گرفت و برای سومین روز متوالی در محدوده‌ای پایین‌تر از کانال ۱۹۰هزار تومان معامله شد. همزمان، نرخ تتر نیز به پایین‌ترین سطح ۱۰روز اخیر رسید و قیمت‌های بازار فردایی یک کانال پایین‌تر از روز سه‌شنبه ثبت شد. در مقابل، بازار جهانی طلا با عبور از مرز ۴۲۴۰ دلار به ازای هر اونس، قوی‌ترین رشد خود در حدود دو هفته اخیر را تجربه کرد. با این حال، اثر این افزایش در بازار داخلی محدود بود؛ زیرا افت نرخ دلار بخش مهمی از اثر صعود اونس جهانی را خنثی کرد و مانع از افزایش قابل‌توجه قیمت سکه و طلا شد.

در معاملات روز چهارشنبه، فروشندگان اسکناس آمریکایی عمدتا نرخ‌هایی بین ۱۸۶ تا ۱۸۸هزار تومان را برای فروش اعلام کردند. اگرچه دامنه نرخ‌های اعلامی تفاوت محسوسی با روز معاملاتی قبل از آن (روز دوشنبه) نداشت، اما مشاهدات میدانی از بازار نشان می‌داد تعداد فروشندگانی که حاضر بودند دلار را با نرخ‌های ۱۸۶ و ۱۸۷هزار تومان عرضه کنند نسبت به روزهای گذشته افزایش یافته است. همین موضوع موجب شد میانگین قیمت معاملات نقدی نسبت به آخرین روز معاملاتی حدود هزار تومان کاهش یابد و بیشتر معاملات نقدی در سطح ۱۸۷ هزار تومان انجام شود.

این کاهش تنها به بازار نقدی محدود نبود. بازار فردایی نیز سیگنال مشابهی ارسال کرد و نرخ‌های این بازار که روز سه‌شنبه در کانال ۱۸۸هزار تومان قرار داشت، روز چهارشنبه به کانال های قیمتی ۱۸۷ هزار تومان و ۱۸۶هزار تومان منتقل شد. همزمان نرخ تتر نیز در کانال ۱۸۸هزار تومان نوسان کرد و تا ساعت ۱۸ در کانال ۱۸۶ هزار تومان قرار گرفت؛ سطحی که پایین‌ترین قیمت این رمزارز طی ۱۰روز اخیر محسوب می‌شود.

آخرین بار که تتر در این محدوده معامله شده بود به چهارم مرداد بازمی‌گردد؛ روزهایی که پس از توقف حملات هوایی به خاک کشور، فضای بازار ارز با کاهش نسبی ریسک‌های سیاسی همراه شد و معامله‌گران با وجود آنکه هنوز خوش‌بینی گسترده‌ای نسبت به موفقیت مذاکرات وجود نداشت، احتمال کاهش تنش‌ها را در قیمت‌ها لحاظ کردند. در آن مقطع نیز نرخ تتر تا محدوده ۱۸۵هزار تومان عقب‌نشینی کرد. اکنون نیز فعالان بازار معتقدند کاهش قیمت تتر، بازتابی از کاهش موقت ریسک‌های سیاسی و انتظار برای مشخص شدن سرنوشت مذاکرات مرتبط با تنگه هرمز است.

به گفته برخی معامله‌گران، بازار هنوز وارد فاز خوش‌بینی کامل نشده است. از نگاه این گروه، بخش مهمی از فعالان بزرگ بازار انجام معاملات جدید را به انتشار یک بیانیه رسمی درباره توافق احتمالی برای بازگشایی تنگه هرمز موکول کرده‌اند. به همین دلیل، اگرچه قیمت دلار و تتر کاهش یافته است، اما این افت با شتاب زیادی همراه نبوده و بازار همچنان با احتیاط معامله می‌شود. به بیان دیگر، معامله‌گران ترجیح داده‌اند پیش از آنکه موقعیت‌های جدید خرید یا فروش اتخاذ کنند، منتظر مشخص شدن نتیجه مذاکرات بمانند.

همزمان با این تحولات، بازارهای جهانی واکنش پررنگ‌تری به اخبار سیاسی نشان دادند. بهای هر اونس طلا روز چهارشنبه برای دومین جلسه متوالی افزایش یافت و پس از حدود دو هفته بار دیگر از سطح ۴۲۱۰دلار عبور کرد. این نخستین بار از ۲۲ژوئیه بود که قیمت طلا در سطوح بالاتر از این محدوده معامله شد. بسیاری از تحلیلگران معتقدند عبور پایدار از این سطح مقاومتی می‌تواند زمینه را برای خروج طلا از نوسانات محدود هفته‌های اخیر و آغاز یک موج صعودی جدید فراهم کند. محرک اصلی این رشد، تغییر انتظارات نسبت به سیاست پولی آمریکا با خوشبینی به روند بازگشایی تنگه هرمز بود. روز سه‌شنبه قطر از آماده شدن یک پیشنهاد موقت برای حل اختلافات مرتبط با تنگه هرمز خبر داد و همزمان تهران و واشنگتن نیز سیگنال‌هایی از پیشرفت مذاکرات ارسال کردند. انتشار این اخبار موجب کاهش قیمت نفت شد و نگرانی سرمایه‌گذاران نسبت به افزایش فشارهای تورمی را تا حدی کاهش داد. در نتیجه، بازارهای مالی احتمال افزایش نرخ بهره فدرال‌رزرو در نشست سپتامبر را از حدود ۶۷درصد به نزدیک ۵۷درصد کاهش دادند. کاهش انتظارات نسبت به افزایش نرخ بهره نیز به تضعیف ارزش دلار و افزایش تقاضا برای طلا در بازارهای جهانی منجر شد.

حوالی ساعت ۱۸ روز گذشته خزانه‌داری آمریکا از لغو تحریم‌ها برای  سه شرکت هواپیمایی عراقی که سابقه همکاری با ایران را داشتند، خبر داد. سرمایه گذاران داخلی و خارجی این اقدام را نشانه ای از افزایش احتمال وقوع توافق برای بازگشایی تنگه هرمز درنظر گرفتند.

با وجود این، تا پایان معاملات روز چهارشنبه هنوز هیچ بیانیه رسمی درباره نحوه بازگشایی تنگه هرمز یا شرایط عبور کشتی‌ها منتشر نشده بود. حتی برخی گزارش‌ها از احتمال موکول شدن اعلام توافق به ‌روز جمعه حکایت داشت. همین ابهام موجب شد واکنش بازار ارز داخلی محتاطانه‌تر از بازارهای جهانی باشد و معامله‌گران از انجام معاملات پرحجم خودداری کنند. مشاهدات میدانی «دنیای‌اقتصاد» نیز از تداوم این فضای احتیاط حکایت دارد. یکی از صرافی‌هایی که نرخ فروش دلار را ۱۸۷هزار تومان اعلام کرده بود، با استقبال متقاضیان خرید مواجه شد.

بازار سکه بدون واکنش به اخبار هرمز

بازار داخلی طلا روز چهارشنبه تحت تاثیر دو نیروی متضاد قرار داشت. از یک سو، کاهش نرخ دلار و تتر فشار نزولی بر قیمت سکه و مصنوعات طلا وارد کرد و از سوی دیگر، جهش بیش از ۱۰۰دلاری بهای هر اونس طلا در بازار جهانی از قیمت‌ها حمایت کرد. حاصل برآیند این دو عامل، ثبات نسبی بازار بود؛ به‌گونه‌ای‌که قیمت‌ها تنها نوسانات محدودی را تجربه کردند. در پایان معاملات، سکه طلای طرح جدید با قیمت ۱۸۴‌میلیون و ۶۰۰هزار تومان معامله شد که نسبت به آخرین روز معاملاتی تنها ۱۰۰هزار تومان، معادل ۰.۱درصد، افزایش داشت. نیم‌سکه و ربع‌سکه نیز بدون تغییر، به ترتیب در قیمت‌های ۹۴‌میلیون و ۵۰۰هزار تومان و ۵۲‌میلیون و ۵۰۰هزار تومان معامله شدند. در میان دارایی‌های طلایی، طلای ۱۸عیار بیشترین رشد را ثبت کرد و با افزایش ۱۰۱هزار تومانی، معادل ۰.۸درصد، به قیمت ۱۸‌میلیون و ۴۵۶هزار تومان به ازای هر گرم رسید.

در مجموع، معاملات روز چهارشنبه نشان داد که جهت کوتاه‌مدت بازار ارز همچنان بیش از هر عامل دیگری به اخبار سیاسی و سرنوشت مذاکرات مربوط به تنگه هرمز وابسته است. کاهش نرخ دلار، افت قیمت تتر و انتقال معاملات فردایی به کانال پایین‌تر، همگی از تعدیل انتظارات افزایشی حکایت دارند؛ با این حال، نبود یک توافق رسمی موجب شده است بازار هنوز وارد فاز خوش‌بینی فراگیر نشود. از سوی دیگر، در بازار جهانی طلا، کاهش انتظارات نسبت به افزایش نرخ بهره آمریکا توانست قیمت فلز زرد را از مقاومت مهم ۴۲۱۰دلار عبور دهد. بنابراین در صورتی که طی روزهای آینده خبر قطعی درباره بازگشایی تنگه هرمز منتشر شود، می‌توان انتظار داشت بازار ارز داخلی و بازار جهانی طلا هر دو وارد مرحله جدیدی از واکنش قیمتی شوند.