گفتگوی «دنیای اقتصاد» با یک روانشناس پیرامون روزهای خاص ایران؛
استرس جنگ؛ تهدیدی جدی برای سلامت روان
به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیایاقتصاد: جنگ وارد سومین هفته خود شده است. این روزها افراد بسیاری به ویژه در تهران، اصفهان، اهواز، ماهشهر، کرج، خرم آباد و برخی شهرهای دیگر استرس زیادی را تجربه می کنند. فشارهای روانی ناشی از این شرایط تأثیرات عمیقی بر سلامت روان افراد بر جای میگذارد. این موضوع سبب شده تا سیاوش مکری، روانشناس، با اشاره به تأثیرات مخرب استرس ناشی از جنگ بر سلامت روان، نسبت به افزایش بیماریهای روحی و روانی در جامعه هشدار دهد.
بررسیهای علمی نشان میدهد که در اثر فشارهای عصبی، ترشح هورمونهای کورتیزول و آدرنالین در بدن افزایش مییابد.
سیاوش مکری در گفتوگو با «دنیایاقتصاد»، در این باره توضیح میدهد: هورمون کورتیزول از طریق غدد فوقکلیوی ترشح میشود، در مرحله نخست نقش محافظتی در برابر ترس و فشار روانی دارند. اما تداوم فشارهای روحی و افزایش دائمی این هورمونها، برای بدن زیانبار بوده و سیستم ایمنی را تضعیف میکند.
به گفته این روانشناس، این وضعیت میتواند به مشکلات متعددی از جمله اختلال در خواب و اشتها، افزایش خطر سکته قلبی و بروز اختلالات حافظه و یادگیری منجر شود.
مکری درباره راهکار درمان تأکید میکند که افراد در مواجهه با مشکلات روحی معمولاً به دوستان، اعضای خانواده، معلمان یا پزشکان مراجعه میکنند، اما باید توجه داشت که این گروه را نمی توان به عنوان درمانگر شناخت.درمانگر واقعی کسی است که تخصص لازم در درمان مشکلات رفتاری و روانی را داشته باشد. او میافزاید: «روانشناسان، مشاوران، روانپزشکان و متخصصان اعصاب و روان از جمله افرادی هستند که میتوانند در این زمینه کمککننده باشند.»
به گفته این روانشناس در چنین شرایطی می توان سراغ راهکارهای خوددرمانی هم رفت. او اضافه می کند: تصمیمگیری خردمندانه و انتخاب راه منطقی در زندگی جهت جلوگیری از فشار روحی بهترین راه مدیریت خشم و عصبانیت است.
ترک موقعیتهای تنشزا از دیگر راهکارهایی است که این روانشناس به آن اشاره می کند و می گوید: این راهکار دیگری است که احتمال تشنج را کاهش می دهد.
مکری تاکید میکند: «تقویت اعتماد به نفس نقش مهمی در مقابله با استرس دارد. انجام ۱۵ تا ۲۰ دقیقه ورزش سبک روزانه میتواند گامی مؤثر در ارتقای سلامت روان و افزایش توانایی مقابله با فشارهای روحی باشد.
او می گوید: قضایا را آن طور که هست بشناسید نه آن که باید باشد.
این روانشناس به این پرسش که آیا باید داروی خاصی برای کاهش اضطراب مصرف کرد، پاسخ میدهد: داروهای آرامبخش باید تحتنظر روانپزشکان مطرح کرد. همانطور که ما برای سلامت جسممان از ویتامین و ... استفاده میکنیم، روانپزشکان هم میتوانند داروهایی را برای سلامت روان ما تجویز کنند. تاکید اصلی من این است که داروها حتما تحت نظر روانپزشک باشد و افراد به شکل خودسرانه هیچ دارویی را مصرف نکنند. نکته دیگر اینکه تجویز دارو توسط روانپزشک صورت میگیرد و روانشناسان این کار را انجام نمیدهند.
او درباره شیوه برخورد والدین با فرزندان میگوید: پیشنهاد من این است که والدین سراغ ادبیات کلاسیک بروند و داستانهای شاهنامه فردوسی، گلستان سعدی، مثنوی مولانا و .... را برای بچهها تعریف کنند. این موضوع هم باعث ارتباط والدین با بچهها شده، هم آنها را با ادبیات و تاریخ ایران آشنا میکند و هم نگرانیها را کاهش میدهد. باید والدین محیط خانه و ... را به شکلی برای بچهها مهیا کنند که احساس آرامش داشته و از اخبار جنگ و ... دور باشد. در این زمینه هم ادبیات ایران، هم بازی و ... میتواند راهگشا باشد.
با توجه به اینکه ما با سه گروه سنی خردسال، کودکان و نوجوانان مواجه هستیم آیا تفاوتی بین برخورد با این سه گروه وجود دارد؟ مکری میگوید: با توجه به هر رده سنی بایستی محتواها توسط والدین تعیین شود به گونهای که آنها را از حالت دلهره، اضطراب و تنش روحی خارج کند. در همین زمینه همچنان که گفته شد میتوان از شعر، داستان و موسیقی بهره گرفت.//
