تأمین مسکن برای اقشار کم درآمد جامعه

با اصلاح روشهای سنتی و نا معقول، می توان در انبوه سازی موفق شد
برای بالا رفتن کیفیت ساخت باید به سمت صنعتی سازی رفت
سید حسین شاهمرادی شهریور ۱۳۵۴ شرکت کرمانشاهان را با هدف فعالیت در زمینه های عمرانی، راه سازی، ساختمانی، پل سازی و... بنیان نهاد.

به سراغ ایشان رفتیم و گفتگویی در خصوص مسکن مهر پرند ترتیب دادیم که در ادامه می‌خوانید:
با توجه به تجربیاتی که در مدت ۳۶ سال فعالیت در زمینه ساخت و ساز دارید، نظرتان در مورد روشهای سنتی و صنعتی ساخت چیست؟
در سیستم سنتی مشکلات زیادی وجود دارد، سنتی‌سازی معمولاً توسط کسانی صورت می‌گیرد که فاقد علم ساختمان سازی نوین و یا اطلاعات کمی نسبت به این علم دارند و نمی توان انتظار چندانی از این ساخت و سازها داشت. در همه سطوح علم پیشرفت کرده است و تکنولوژی‌های نوین وارد عرصه شده اند و در زمینه صنعت ساختمان نیز در سایر کشورها پیشرفت های چشمگیری صورت پذیرفته است؛ متاسفانه در ایران به دلیل استفاده از معماران سنتی در ساخت و ساز و استفاده کمتر از متخصصین تحصیل کرده اهمیت چندانی به استفاده از تکنولوژی روز داده نمی شود.
با توجه به زلزله خیز بودن ایران و عدم استحکام و کیفیت پائین ساختمان ها از هم اکنون باید جلوی این ساخت و سازهای غیر کارشناسی و سنتی را گرفت تا در آینده شاهد حوادث ناگواری از قبیل تلفات زیاد زلزله طبس و بم که بعلت فرسودگی و عدم استحکام بناها صورت گرفت، نباشیم. برای بالا رفتن کیفیت باید به سمت صنعتی سازی رفت.
سال ۵۸ بعد از زلزله طبس وارد این شهر شدیم و ساخت ۴۹۰ واحد را بر عهده گرفتیم. از همان ابتدا بحث زلزله ما را نگران می کرد و بررسی های کارشناسی زیادی در این زمینه انجام دادیم و به این نتیجه رسیدیم که باید ساخت و ساز موجود اصلاح شود. با توجه به محدودیت مصالحی که در کشور وجود داشت، کارخانجاتی برای تأمین مصالح مرغوب مورد نیاز برای ساخت و ساز راه اندازی نمودیم. این کارخانجات با تولید قطعات سبک و جایگزینی سیستم پیچ و مهره ای و حذف جوش از سازه ها، نقش مهمی در پیشرفت کار داشت. سالیان بعد زلزله بم اتفاق افتاد . یکماه پس از این حادثه وارد بم شدیم و قرارداد ساخت ۶۰۰۰ واحد را منعقد نمودیم و باز هم پس از بررسی های کارشناسی که انجام دادیم متوجه شدیم ساختمان های سنگین و سنتی و استفاده از اسکلت هایی که با جوش متصل شده بودند بیشترین آسیب را دیده اند.
این اتفاقات شرکت ما را بر آن داشت تا به سبک سازی و صنعتی سازی ادامه دهیم. و در بم واحدهای اسکان موقت و مدارس و درمانگاههایی را احداث نمودیم. با توجه به تجربیات و مشاهدات عینی که از زلزله طبس و بم داشتیم، شرکت و کارخانجات و تولیدات خود را به سمت سبک‌سازی و صنعتی سازی سوق دادیم. در بحث زلزله وزن و شتاب زلزله مورد مطالعه قرار می گیرد. شتاب زلزله را نمی‌توان کنترل کرد ولی در مورد وزن می توان نیروی وارده را با استفاده از مصالح، تفکرات و تکنیک های مهندسی نوین کم کرد.
ساخت چند واحد از پروژه مسکن مهر پرند را بر عهده دارید و از کدام روش صنعتی در ساخت استفاده می‌کنید؟
در پروژه مسکن مهر با توجه به اینکه طرح و اجرا به خود شرکت واگذار شده است، با استفاده از سازه اسکلت فلزی تمام پیچ و مهره برای تحمل بارهای ثقلی، سیستم دیوار برشی بتنی برای تحمل بارهای جانبی، سقف کامپوزیت (دک)، نما از نوع زیر سازی استاد و رانر و صفحات پانل پیش ساخته با روکش ورق و لایه میانی عایق، پروژه ۹۲۰ واحدی مسکن مهر را در فاز ۶ پرند آغاز نمودیم. در این روش پیچ ها در آزمایشگاه دانشگاهها کنترل می شود، ستون‌ها و تیرهای اصلی، متاسفانه به دلیل عدم تولید داخلی وارداتی بوده و در قطعات سازه از جوش استفاده نشده است؛ اکثر مصالح بکار رفته در ساختمان بصورت پیش ساخته سبک و با کیفیت بالا می باشد. سازه هایی که با این روش صنعتی می سازیم دارای سرعت و کیفیت بالایی است و پرت مصالح بسیار کمی دارد، و با توجه به سبک بودن سازه در مقابل نیروی زلزله مقاومت خوبی دارد.
آیا روش های صنعتی نیاز به نیروهای کارآزموده دارد یا با استفاده از کارگران ساده نیز می توان کار را اجرا کرد؟
یکی از مهمترین مشکلاتی که در صنعتی سازی وجود دارد، کمبود نیروهای متخصص و کار آزموده است؛ استفاده از روش های صنعتی نیازمند بکار گیری نیروهای تحصیلکرده و متخصص است و به دلیل استفاده از تکنولوژی و مصالح نوین، کارگران ساده از عهده انجام آن بر نمی آیند. برای رفع این مشکل باید نیروهایی را جهت انجام کار آموزش دهیم.
یکی از مسائلی که باید از پایه بررسی و اصلاح شود و دانشگاهها باید به آن توجه بیشتری داشته باشند تا شاهد پیشرفت در کشور باشیم، مدرک مداری دانشجویان است. مهندسین در دانشگاهها نوآوری ها و اجرای کار را از نزدیک نمی بینند، و فقط مدرک می گیرند و بدون تجربه کار اجرایی بیرون می آیند و زمان زیادی طول می‌کشد تا کارآزموده شوند. در صورتی که باید کار علمی دانشگاه ها و کار اجرایی پروژه ها با هم ارتباط تنگاتنگی داشته باشد و همزمان و در موازات هم حرکت کنند و نوآوری های روز دنیا را به دانشجویان آموزش دهند. و مشکل دیگری که با ورود به بازار کار با آن مواجه خواهند شد عدم آشنایی ابتدایی با امور مالی و حسابداری و مسائل ابتدایی حقوقی است. که اگر این موارد هم در دانشگاه ها مورد توجه قرار گیرد شاهد پیشرفت بیشتری خواهیم بود.
چه تدابیری باید اندیشید تا کیفیت ساخت و ساز بهبود یابد؟
مسئولین ذیربط باید قوانین و مقرراتی را تدوین نمایند تا افراد غیر متخصص قادر نباشند با استفاده از چند کارگر و معمار سنتی ساختمان سازی کنند و کار به متخصصان آن سپرده شود. در اکثر کشورها مجوز ساخت فقط برای پیمانکاران دارای رتبه صادر می‌گردد و افراد حتی برای ساخت ساختمان های کوچک شخصی نیز باید از این مشاوران و پیمانکاران استفاده نمایند.
اکثر مردم در هنگام خرید مسکن بدون توجه به کیفیت و نحوه ساخت و تکنولوژی بکار رفته در ساختمان و فقط با توجه به ظاهر بنا و ارزان بودن آن به سراغ ساخت و سازهای سنتی و بی کیفیت می روند، که به دلیل عدم آگاهی، از عواقب جبران ناپذیر آن در زمان وقوع حوادث مطلع نیستند.
ساخت واحدها به چه مرحله ای رسیده است؟ و چه زمانی آماده تحویل خواهد بود؟
تحویل زمین به دلیل داشتن معارض با تأخیر انجام شد و با این وجود کار ساخت ۴۰۰ واحد را از اواخر تیر ماه ۸۹ آغاز نمودیم که در حال حاضر در مرحله ۷۵ درصد پیشرفت فیزیکی قرار دارد، و زمین برای ساخت ۵۲۰ واحد دیگر هم اسفند ۸۹ تحویل شد که ۵۰ درصد کار ساخت آن به اتمام رسیده است. تا پایان سال واحدها آماده تحویل خواهد بود.
طرح مسکن مهر را چگونه ارزیابی می کنید؟
از مهمترین مزایای مسکن مهر، برطرف کردن مشکل مسکن برای اقشار کم درآمد جامعه است. اگر طرح ملی مسکن مهر آغاز نمی شد، بازار مسکن بدست بساز بفروشها می افتاد و قیمت ها را آنها تعیین می کردند و در بحث عرضه و تقاضا قیمت ها سیر صعودی خود را ادامه می داد. و دولت با ارائه زمین رایگان و ساخت مسکن مهر تا حدودی بازار مسکن را کنترل کرد.
از مزایای دیگر آن نوآوری های است که در ساخت انجام می گیرد. و برای این کار پیمانکاران در انتخاب تکنولوژی ساخت هر چه در توان علمی و فنی خود دارند نشان می دهند و با این روش عیار پیمانکاران مشخص می شود.
در مورد مسکن مهر دو مسأله را تأکید زیادی دارم که اولین مورد زیر ساخت ها و تأسیسات جنبی، آب، برق، گاز و ... باید بررسی شوند و روند اجرای آن با سرعت بیشتری دنبال شود. پیشنهاد می کنم در بین تعدادی از واحدها پارکینگ طبقاتی در نظر گرفته شود که در آینده با مشکل مواجه نشوند. و مهم ترین مسأله اینکه باید به فضاهای ورزشی اهمیت داده شود و با ایجاد مجموعه های ورزشی و تفریحی متنوع می توان جلوی مشکلات فرهنگی و انحرافات جوانان را گرفت. همچنین اضافه شدن مراکز خرید بزرگ که هم حالت مرکز خرید داشته هم حالت تفرج‌گاه بسیار حائز اهمیت می باشد.
همکاری شرکت عمران پرند و بانک عامل، جهت پرداخت صورت وضعیت ها رضایت بخش بوده است؟
همکاری خوبی داشتند و جا دارد از مدیران و کارمندان شرکت عمران پرند تشکر و قدردانی کنم که با توجه به حجم بالای کار و تنوع زیاد پیمانکاران و ساخت و سازها و حتی مراجعه مردمی بسیار منظم و با برنامه ریزی عمل می کنند.
از لحاظ پرداختی هایی که توسط بانک انجام می شود مشکلی وجود ندارد و بسیار خوب عمل می کنند و یکی از دلایل پیشرفت نیز همین موضوع می باشد. نکته مهمی که از مسئولین مسکن مهر می خواهم به آن توجه داشته باشند این است که تمام پیمانکاران را با یک چشم نگاه نکنند و شرکت ها را رتبه بندی کنند و به کار آنها نمره بدهند، کیفیت کار، سرعت، توان شرکت،نوآوری هایی را که در ساخت بکار گرفته اند در نظر بگیرند تا کار خوب و بد مشخص شود و پیمانکارانی که خوب عمل کرده اند تشویق شوند تا برای ادامه دلسرد نشوند.