پرونده‌ای به بهانه ۲۲ ماهگی یارانه نقدی

میثم هاشم‌خانی*

مگر یارانه نقدی ۲۲۰ هزار تومانی پرداختی به یک خانواده پنج نفره، چند درصد از هزینه‌های ماهانه چنین خانواده‌ای را می‌پوشاند؟ در ۲۲ ماهگی اجرای طرح یارانه نقدی، پرسش فوق، قطعا بیش از هر پرسش دیگری به گوش اکثریت خوانندگان این سطور آشنا است. اما اجازه بدهید قدری دقیق‌تر بررسی کنیم و ببینیم این یارانه نقدی، چند درصد از درآمد خانوارهای دو دهک پایین درآمدی کشور را تشکیل می‌دهد:

اگر به دستمزد ۳۹۰ هزار تومانی کارگران (مصوبه شورای عالی کار به‌عنوان حداقل دستمزد کارگران برای سال ۹۱) توجه کنیم و به علاوه توجه کنیم که بسیاری از کارفرمایان، به دلیل رکود اقتصادی شدید موجود، پرداخت همین دستمزد را هم مکررا به تعویق می‌اندازند و در کنار اینها حواس‌مان باشد که در ایران بالای دو میلیون نفر کارگر داریم که هر یک معیشت یک خانواده دست‌کم سه چهارنفره را تامین می‌کنند، و تازه به انبوه خانوارهایی توجه کنیم که سرپرست آنها بیکار یا از کار افتاده است، آن وقت این واقعیت نه‌چندان خوشایند را خواهیم پذیرفت که با وجود افزایش محسوس سطح قیمت‌ انواع کالاها در چند ماه اخیر، همچنان یارانه نقدی، سهم بزرگی از درآمد خانوارهای دو دهک درآمدی پایین کشور را تشکیل می‌دهد.

اما چطور می‌توان اصلاحاتی در سیستم یارانه نقدی اعمال کرد تا تاثیر آن بر بهبود پایدار وضعیت معیشتی خانوارهای زیر خط فقر مطلق، افزایش یابد؟ پرونده پیش‌رو، در مصاحبه با دو اقتصاددان برجسته کشور و نیز مدیرکل حمایت‌های اجتماعی کمیته امداد امام، به ارزیابی راهکارهایی در این زمینه پرداخته است:

* m.hashemkhany@gmail.com