گزارشی از عملکرد بزرگترین مجموعه تولیدی شمش سرب و روی در خاورمیانه
شرکت توسعه معادن روی ایران با ۱۲ شرکت تحت پوشش خود بزرگترین مجموعه تولیدکننده شمش سرب و روی در خاورمیانه است بازار جهانی روی
فلز روی یکی از ملزومات جامعه پیشرفته و صنعتی امروزی است که از آن غالبا در صنایع گالوانیزاسیون، اتومبیلسازی، ساختمانسازی، ساخت آلیاژهای گوناگون به ویژه برنج و برنز، صنایع شیمیایی و دارویی، تولید پودر روی و بسیاری صنایع دیگر استفاده میشود. مهمترین استفاده این فلز در صنعت گالوانیزاسیون بوده و تقریبا نیمی از مصرف جهانی این فلز را به خود اختصاص داده است.
این فلز هم از نظر هزینه و هم از نظر حفظ محیط زیست مناسبترین عایق در برابر خوردگی فولاد شناخته شده که با افزایش طول عمر فولاد نقش مهمی در زمینه حفظ منابع طبیعی همچون منابع فلز آهن، منابع انرژی و دوام مصنوعات فولادی از قبیل خانهها، پلها، اسکلهها، خطوط انتقال نیرو، تجهیزات مخابراتی و ... ایفا میکند. براساس برآوردها، فلز روی و محصولات جانبی این فلز، هر ساله در حدود ۴۰میلیارد دلار از اقتصاد جهانی را به خود اختصاص میدهند. میزان مصرف فلز روی طی سالهای اخیر از رشد چشمگیری برخوردار بوده است. بین سالهای ۱۹۹۰ تا ۲۰۰۵ میلادی میزان تقاضای جهانی با ۶۲درصد افزایش از ۶/۶میلیون تن به ۷/۱۰میلیون تن رسید.
در سال ۲۰۰۵ میلادی نسبت به سال ۲۰۰۱، تولید ماده معدنی روی با ۹/۱۱درصد رشد به حدود ۱۰میلیون تن فلز محتوی رسید. این در حالی است که طی این مدت میزان تولید فلز روی با ۲/۱۱درصد افزایش از ۲۳/۹میلیون تن به بیش از ۲۶/۱۰میلیون تن رسیده است و مصرف فلز روی نیز با ۵/۱۱درصد رشد مواجه بوده است.
در کنار افزایش عرضه و تقاضای فلز روی که عامل اصلی تغییرات قیمت به شمار میرود. موجودی انبارها دومین عامل مهم در تغییر روند قیمتها است. در ۱۲ سال گذشته بازار بورس فلزات لندن (LME) حجم بالایی از موجودی انبارها را در اختیار داشته است، که در دو سال اخیر موجودی انبارها با کاهش زیادی روبهرو بوده و همین امر همراه با پیشی گرفتن رشد مصرف در مقایسه با رشد تولید، موجبات افزایش کم سابقه بهای فلز روی را فراهم نموده است. میانگین قیمت این فلز پس از ۳ سال رکود، از هر تن ۸۳۵ دلار در سال ۱۳۸۰ به ۱۵۸۰ دلار در سال ۱۳۸۴ رسید.
بازار جهانی سرب
فلز سرب یکی از پرمصرفترین فلزات غیرآهنی در جهان است به طوریکه مصرف سالانه این فلز در سالهای اخیر بالغ بر ۷میلیون تن بوده است. مقاومت سرب در برابر خوردگی، تنوع آلیاژی و خواص متنوع فیزیکی و شیمیایی آن باعث شده است تا این فلز نقش مهمی در فعالیتهای تولیدی و صنعتی ایفا نماید. فلز سرب به طور عمده در صنایع نظامی، آلیاژسازی، باطریسازی، صنایع رنگسازی، نساجی و ... استفاده میگردد.
در سالهای اخیر به دنبال افزایش تقاضا، نرخ معاملاتی این فلز در بازارهای جهانی شاهد تغییرات قابل توجهی بوده است. بهطوری که میانگین قیمت شمش سرب در بورس فلزات لندن از هر تن ۴۷۶ دلار در سال ۱۳۸۰ به ۱۰۳۵ دلار در سال ۱۳۸۴ رسیده است.
بازار داخلی سرب و روی
سهم ایران از تولید جهانی روی، نزدیک به یک درصد و برای سرب در حدود ۷/۵درصد میباشد. رشد مصرف در سال ۱۳۸۴ نسبت به سال قبل ۸/۲درصد میباشد که از نظر نرخ متوسط رشد مصرف متوسط روی در جهان در حدود ۵/۰درصد بالاتر است. در سال ۱۳۸۴ گروه شرکتهای توسعه معادن روی ایران علاوه بر تامین نیاز بازار داخلی روی، به صادرات محصولات با ارزش افزوده خود نیز مبادرت ورزید.
اما به هر صورت به دنبال تغییرات قیمت جهانی، قیمت داخلی فروش شمش روی در سال ۱۳۸۴ نیز از رشد چشمگیری برخوردار بوده است. بهطوری که معاملات سال ۱۳۸۴ بهطور متوسط با نرخ بالای ۱۵۰۰۰ ریال به ازای هر کیلوگرم شمش روی انجام پذیرفت.
در تاریخ ۳۱/۳/۱۳۸۳ فلز روی برای اولین بار در بورس فلزات تهران معامله شد، که این امر گامی مهم در جهت کشف قیمت برای معاملات داخلی تلقی میگردد. همچنین در طول سال ۱۳۸۴ فلز سرب نیز متاثر از افزایش شدید قیمت این فلز در بازارهای جهانی، با نرخهای بالاتر از ۸۰۰۰ ریال برای هر کیلوگرم در داخل کشور معامله شد.
شرکت توسعه معادن روی ایران با دوازده شرکت تحت پوشش، بزرگترین مجموعه تولیدکننده شمش سرب و روی در خاورمیانه میباشد. این شرکت در سال ۱۳۷۷ با حمایت وزارت معادن و فلزات وقت و با مشارکت گسترده و بینظیر ۱۳۴۰۰۰ سهامدار تاسیس گردید.
مرکز تحقیق و توسعه
مرکز تحقیق و توسعه گروه شرکتهای توسعه معادن روی ایران، بزرگترین مرکز R&D در خاورمیانه، به عنوان متولی علم و تکنولوژی در صنایع معدنی به ویژه صنعت سرب و روی همواره در راستای تحقق رسالت این گروه و رشد استعدادهای بالقوه این صنعت گامهای موثری را برداشته است. مهمترین رسالت این مرکز، اجرای پروژههای تحقیقاتی و تبدیل نتایج به اطلاعات صنعتی جهت ایجاد ارزش افزوده در صنعت سرب و روی است. در این خصوص فعالیتهای متعددی انجام پذیرفته و مسیر و افق کلیه فعالیتها در جهتی ترسیم شده که از مدیریت محیطزیست و مدیریت مواد باطله غافل نبوده تا این گروه به صنعت سبز تبدیل گردد.
اکتشاف
مدیریت شرکت توسعه معادن روی ایران در راستای اهداف و موضوع تاسیس شرکت و به منظور تامین خوراک، نزدیک به ۳۰ واحد کوچک و بزرگ تولیدکننده روی کشور و بلندمدت، تلاش قابلملاحظهای را صرف کشف معادن و ذخایر معدنی روی نموده است.
در این راستا، علاوه بر انجام عملیات اکتشافی در منطقهای به وسعت ۴۰۰۰کیلومتر مربع در اطراف معدن انگوران، تعداد بسیار زیادی از معادن کوچک و بزرگ سرب و روی کشور اعم از متروک، نیمهفعال و فعال در استانهای یزد، کرمان، مرکزی، سمنان، قزوین، کردستان و زنجان مورد بازدید و بررسیهای فنی و اقتصادی قرار گرفته است، که کار مطالعه، بررسی و جمعآوری از اطلاعات آنها کماکان ادامه دارد. عملیات اکتشافی صورت گرفته، مطابق با مدرنترین و کارآمدترین روشهای اکتشافی روز جهان میباشد.
در حال حاضر، شرکت توسعه معادن روی ایران به عنوان شرکت مادر تخصصی، مدیریت شرکتهای زیر را به عهده دارد:
شرکت کالسیمین
شرکت کالسیمین با بیش از ۴۰سال سابقه در زمینه تولید شمش و کنسانتره سرب و روی همواره به عنوان قطبی بزرگ در این صنعت مطرح بوده است. این شرکت با دارا بودن سه واحد تولیدی و دو شرکت به تولید محصولات متنوعی از جمله کنسانتره روی خام و پخته، کنسانتره سرب و شمش روی اشتغال دارد.
کارخانه تغلیظ سرب و روی انگوران
با ظرفیت اسمی ۲۵۰۰۰ تن کنسانتره سرب، ۲۰۰۰۰۰تن کنسانتره روی خام و ۷۰۰۰۰تن کنسانتره روی پخته در سال
کارخانه روی زنجان
با ظرفیت اسمی ۵۰۰۰تن شمش روی
در سال
کارخانه روی دندی
با ظرفیت اسمی ۱۸۰۰۰تن شمش روی
در سال
مجتمع ذوب و احیای روی قشم
با ظرفیت اسمی ۲۰۰۰۰تن شمش روی
در سال
شرکت تولید روی بندرعباس
با ظرفیت اسمی ۱۲۵۰۰تن شمش روی
در سال
شرکت ذوب روی بافق
شرکت ذوب روی بافق در سال ۱۳۷۰ تاسیس شد و در سال ۱۳۷۸ شروع به کار نمود. طراحی، دانش فنی و تمامی تجهیزات این کارخانه از چین خریداری شده است.
محصول اصلی این کارخانه براساس طراحی پایه شمش روی SHG با استفاده از کنسانتره روی سولفوره است.
ظرفیت تولید اسمی:
۳۰۰۰۰تن در سال شمش روی SHG
۵۰۰۰۰تن در سال اسید سولفوریک ۹۸درصد
۵۳ تن در سال شمش کادمیوم
مصرف مواد خام سالانه:
۷۰۰۰۰تن در سال کنسانتره سولفوره روی
۱۰۵۰۰تن در سال اسید سولفوریک
گروه شرکتهای توسعه معادن روی ایران در سال ۱۳۸۳ در حدود ۱۷/۹۸درصد سهام این شرکت را خریداری نمود و به این ترتیب شرکت ذوب روی بافق (بزرگترین تولیدکننده شمش روی در ایران) به عنوان آخرین عضو این مجموعه معرفی شد.
شرکت ملی سرب و روی ایران
پس از خرید ۸۴/۹۸درصد سهام شرکت ملی سرب و روی ایران توسط شرکت توسعه معادن روی ایران در اسفندماه ۱۳۸۲ و اصلاح ساختار و رفع مسائل و مشکلات تولید و تامین خاک، مجددا وارد عرصه تولید گردید. این شرکت از پتانسیل بالایی در جهت پیشبرد صنایع سرب و روی کشور برخوردار میباشد. کارخانه سرب این شرکت با ظرفیت اسمی ۴۰۰۰۰تن در سال با دانش فنی شرکت بولیدن (Boliden) سوئد و شرکت مانسمان داگ در سال ۱۳۷۱ به بهرهبرداری رسید. ۳۰درصد هزینههای اجرایی این پروژه صرف حفاظت محیطزیست شده است. کارخانه سرب، تجهیزات کامل پیشگیری از آلودگی هوا و حفاظت محیطزیست را دارا میباشد.
محصول اصلی کارخانه سرب، شمش سرب نرم با درجه خلوص ۹۹/۹۹درصد است که در صنایع باطریسازی کاربرد دارد. همچنین آلیاژ سرب - نقره، سرب- قلع و سرب- آنتیمون از دیگر محصولات این کارخانه میباشد. این آلیاژ در صنایع کابلسازی و مهماتسازی مصرف میشوند.
کارخانه ۱۵۰۰۰ تنی تولید شمش روی شرکت ملی سرب و روی ایران با استفاده از دانش فنی و تجهیزات ایران احداث شده و در شهریور ۷۸ به بهرهبرداری رسیده است. در این کارخانه شمش روی از نوع H.G و با درجه خلوص ۹۵/۹۹درصد تولید میشود.
کارخانه سولفات روی به منظور استفاده بهینه از مواد معدنی و بازیافت پسماندهای کارخانه واحد روی با ظرفیت ۵۰۰۰ تن در سال به بهرهبرداری رسیده است.
شرکت تولید روی ایران
احداث کارخانهای با ظرفیت یکصد هزار تن تولید شمش روی با استفاده از بالاترین سطح دانش فنی روز به منظور ایجاد ارزش افزوده بیشتر و بهرهبرداری از معادن روی و نهادینه کردن این صنعت در کشور و همچنین ایجاد بیشترین بازده اقتصادی، توسعه صادرات غیرنفتی و حضور در بازارهای بینالمللی همیشه از اهداف شرکت توسعه معادن روی ایران بوده است. بر این اساس شرکت توسعه معادن روی ایران با مشارکت سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران، شرکت تولید روی ایران را تاسیس نمود.
برای تولید سالانه یکصد هزار تن شمش روی با استفاده مستقیم از خاک اکسیده معدن انگوران و به کارگیری فرآیندهای هیدرومتالورژی با توجه به تجارب این صنعت در جهان روش زیر مورد نظر قرار گرفت:
انحلال مستقیم خاک معدن، تصفیه از طریق ترسیب یا استخراج با حلال، الکتروولینیگ و ذوب و ریختهگری. بنابراین کارخانه برای هر یک از دو گزینه فوق (تصفیه از طریق ترسیب یا استخراج با حلال) به صورت مفهومی طراحی گردید.
این کارخانهها توانایی تولید ۱۰۰هزار تن شمش روی را دارا میباشند که حداقل ۸۰درصد شمش روی تولید شده آن با عیار SHG است. بازده این کارخانه در استخراج روی از خاک معدن و تبدیل به شمش روی بیش از ۹۴درصد است و بیش از ۸۴درصد سرب موجود در خاک را استخراج و به عنوان محصول جانبی ارائه مینماید.
شرکت فرآوری مواد معدنی ایران
شرکت فرآوری مواد معدنی ایران در سال ۱۳۷۰ تاسیس شده است. این شرکت در زمینه فرآوری انواع کانیها، بهرهبرداری از معادن و تاسیس کارخانه و انجام امور بازرگانی، مشارکت با سایر شرکتها و ارائه خدمات فنی و مهندسی به آنها فعالیت دارد.
کارخانه تولید شمش روی این شرکت با تولید سالانه ۱۸۰۰۰ تن شمش روی یکی از بزرگترین واحدهای تولیدکننده شمش روی در ایران میباشد.
شرکت فرآوری مواد معدنی ایران دارنده فناوری استحصال فلز روی از خاک معدنی به جای کنسانتره میباشد که این توانمندی پشتوانه مناسبی برای تولید فلز روی در کشور به شمار میرود.
تولید محصولات با کیفیت بالا و تحویل به موقع تعهدات ضامن موفقیت این شرکت در برابر مشتریانش به عنوان یک شرکت مطمئن تامینکننده مستمر روی و سولفات روی میباشد.
شرکت صنعت روی زنگان
ضرورت تخصصی کردن فعالیتها، افزایش بهرهوری و نهایتا حرکت به سوی تبدیل کردن شرکت توسعه معادن روی ایران به عنوان شرکت تخصصی مادر موجب گردید که در سال ۸۲ شرکت صنعت روی زنگان بر شالوده کارخانه تولید کنسانتره روی که در سال ۱۳۷۹ با هدف تامین کنسانتره با عیار بالای اکسید روی واحدهای تولید شمش روی تاسیس گردید، بنا گردد.
شرکت معدنکاران انگوران
در پایان سال ۱۳۸۲ شرکت توسعه معادن روی ایران جهت افزایش توان بهرهبرداری بهینه از معدن انگوران با ۳/۱۶میلیون تن ذخیره با عیار متوسط ۲۸درصد روی و ۲/۴درصد سرب و بالا بردن ضریب بازدهی در این بخش از فعالیتها، شرکت معدنکاران انگوران را تاسیس نمود. وجود این ذخیره معدنی غنی زمینهساز توجیه اقتصادی لازم در برنامهریزی و سرمایهگذاری تولید فلز روی گردیده است. رعایت استانداردهای فنی مهندسی، تقویت ماشینآلات و تجهیز نیروی انسانی و سازماندهی مربوطه از محورهای مورد توجه در برنامههای استخراج و باطلهبرداری در سالجاری گردیده است که بالطبع افزایش سودآوری را نیز به همراه دارد.
همچنین به منظور دست یافتن به ذخایر بیشتر برای تداوم تولید در واحد یکصد هزار تنی شمش روی با افق سیساله، شرکت توسعه معادن روی ایران اقدام به طرح توسعه معدن و شناسایی قابلیتهای پیرامون آن در قالب برنامه اکتشاف نموده است. عملیات اکتشافی صورت گرفته با همکاری کارشناسان شرکت کانادایی W.G.M مطابق با مدرنترین و کارآمدترین روشهای اکتشافی روز جهان میباشد.
شرکت بازرگانی
توسعه روی زنجان
شرکت بازرگانی توسعه روی زنجان فعالیت خود را در سال ۱۳۷۹ با حضور مستمر و موثر در بازارهای بینالمللی برای فروش محصولات تولیدی مربوط به صنعت روی و متمرکز نمودن امور بازرگانی شرکت توسعه معادن روی ایران آغاز نموده است. شرکت بازرگانی توسعه روی زنجان در چارچوب قراردادهای منعقده نسبت به امور بازرگانی اعم از واردات، صادرات و فروش محصولات تولیدی گروه توسعه معادن روی ایران اقدام مینماید.
شرکت سرمایهگذاری اندیشه محوران
شرکت سرمایهگذاری اندیشه محوران در سال ۱۳۷۷ با نام شرکت بهکار سهام زنجان به منظور ارائه خدمات مشاوره سرمایهگذاری در سهام شرکتها به خرید و فروش سهام شرکتهای تابعه و ارائه خدمات مورد نیاز سهامداران شرکت توسعه معادن روی ایران تشکیل گردید. این شرکت از سال ۱۳۸۳ به شرکت سرمایهگذاری اندیشه محوران تغییر نام داده است
شرکت TIM FZ
شرکت تیم در راستای تحقق اهداف گروه شرکتهای توسعه معادن روی ایران برای حضور در بازارهای جهانی، تنظیم مناسبات بازرگانی بینالمللی، ایجاد پایگاهها و گسترش فعالیتهای صادراتی گروه، حفظ و توسعه سهم بازارهای هدف، در کشور امارات مستقر میباشد.
ارسال نظر