مشاوره سرمایه‌گذاری
سرمایه‌گذاران یا به صورت شخصی انتخاب سهام مطلوب و مدیریت سبد خود را بر اساس میزان ریسک‌پذیری انجام می‌دهند یا از شخصی و شرکتی که متخصص امور سبدگردانی است، برای انجام این کار استفاده می‌کنند.
سرمایه‌گذاران یا به صورت شخصی انتخاب سهام مطلوب و مدیریت سبد خود را بر اساس میزان ریسک‌پذیری انجام می‌دهند یا از شخصی و شرکتی که متخصص امور سبدگردانی است، برای انجام این کار استفاده می‌کنند. امیر عباس کنی*
در حالت اول، سرمایه‌گذار می‌تواند حساب یا حساب‌هایی نزد یک یا چند کارگزار بازکرده و تصمیمات خرید و فروش را با تشخیص شخصی به عهده گیرد.این امر هم از طریق مراجعه حضوری به کارگزاران و ارائه شناسنامه و کارت ملی مقدور است و هم از طریق اتصال با شبکه جهانی اینترنت.در حالت دوم، سرمایه‌گذار می‌تواند سرمایه خود را به «سبدگردان» واگذار کند تا برایش با ایجاد سبد متنوع و پربازدهی از سهام معین، باتوجه به هدف سرمایه‌گذار از سرمایه‌گذاری و ریسک‌پذیری و خط مشی کلی و هدف زمانی سرمایه‌گذاری (از کوتاه‌مدت تا بلندمدت) که در قرارداد اولیه بین سبدگردان و سرمایه‌گذار تعیین شده است، سرمایه‌گذاری کند. در عمل، در اکثر کشورهایی که سبدگردانی در آنها رایج است، سرمایه‌گذاران به علت حس رقابت‌طلبی و غلبه بر بازار و هیجان ناشی از تصمیم‌گیری صحیح و توانایی پیش‌بینی آینده، قسمتی از سرمایه‌گذاری خود را به صورت شخصی انجام داده و قسمت دیگری از آن را برای مدیریت ریسک به مدیران حرفه‌ای می‌سپارند.ممکن است تصور شود مدیریت شخصی سرمایه‌گذاری، ارزان‌ترین راه سرمایه‌گذاری است، چون حق‌الزحمه‌ای برای مدیریت سبد و حق مشاوره سبدگردانی پرداخت نمی‌شود (حق‌الزحمه سبدگردان طبق قراردادی که بورس اوراق بهادار تهران تصویب کرده و بر آن نظارت دارد بین ۵-۱ درصد ارزش سبد در ابتدای قرارداد است، که با افزایش مبلغ سرمایه‌گذاری، نسبت کمتر می‌شود). باید توجه داشت که برخی از سرمایه‌گذاران، تحقیق و تصمیم در انتخاب سهام و پیش‌بینی روند آینده سهم بر اساس روش‌های تحلیلی موجود را نوعی سرگرمی و زورآزمایی محسوب می‌کنند و تعدادی، این عمل را به صورت حرفه‌ای و تمام‌وقت انجام می‌دهند (Speculators). ولی برای بسیاری از سرمایه‌گذاران، به‌خصوص سرمایه‌گذاران بزرگ و شرکت‌های سرمایه‌گذاری، سبدگردانی بسیار وقت‌گیر و هزینه‌بر است و هزینه از دست رفته برای انتخاب و مدیریت سهام بسیار بالا است.
انتخاب مشاور
فرض کنید سیستمی در اختیار است که با استفاده از آن می‌توان نقاط خرید و فروش هر سهم را به خوبی مشخص کرد.باید توجه داشت هیچ سیستمی بدون آزمایش، ارزش سرمایه‌گذاری را ندارد. فقط وقتی سیستمی دارای ارزش سرمایه‌گذاری است، که بتوان به آن اعتماد کرد و اعتماد تنها با آزمایش و محک زدن سیستم موردنظر به‌دست می‌آید.اولین قدم برای آزمایش یک سیستم و برای حصول اعتماد به آن، خرید و فروش مجازی (Virtual Trade) است. خرید و فروش مجازی به دو صورت انجام می‌شود: آزمایش پیشینه سهم (Back Test) و آزمایش آینده سهم (Forward Test).در آزمایش پیشینه سهم، گذشته سهم بر اساس سیستم موردنظر آزمایش می‌شود. چنانچه سهم بر اساس این سیستم، سیگنال‌های خرید و فروش صحیحی ایجاد کرده باشد، به استقراء (Deduction) نتیجه گرفته می‌شود که سیستم در آینده نیز سیگنال‌های خرید و فروش صحیح ایجاد خواهد کرد.در آزمایش آینده سهم، بر اساس سیگنال‌های خرید و فروش سیستم، معاملات به طور مجازی و روی کاغذ انجام می‌گیرند. به این عمل «خرید و فروش کاغذی» (Paper Trade) اطلاق می‌شود. چنانچه پس از مدت زمان معینی سیستم سود معقولی ایجاد کند، از طریق استقراء می‌توان نتیجه گرفت که سیستم موردنظر، سیستمی سودده (Profitable) است.یک مشاور سرمایه‌گذاری(Investment Advisor) همانند یک سیستم خرید و فروش(Trading system) عمل می‌کند. به این معنی که با در نظر گرفتن کلیه عوامل موثر بر قیمت سهام، با استفاده از مولفه‌های اقتصاد کلان (Macro Economic) و اقتصاد خرد (Micro Economic) و انواع تحلیل بنیادی (Fundamental) و تکنیکی (Technical) نتیجه می‌گیرد که یک سیستم، در چه هنگام و به چه مقدار برای خرید مناسب است و در چه هنگام و به چه مقدار برای فروش مناسب است.روش انتخاب و آزمایش مشاور نیز مانند مراحل آزمایش سیستم خرید و فروش است، که در نهایت به اعتماد و انتخاب مشاور منتهی می‌شود.
* استاد دانشگاه و مدیر عامل کارگزاری راهبرد
