رشداقتصادی زیر سایه «اعداد مخفی»

آمار عملکرد زیربخش‌های اقتصادی همچنان مخفی است. از روزی که درصد رشد اقتصاد در نیم سال نخست سال جاری اعلام شد، مسوولان وعده اعلام جزییات را بارها دادند اما سرآخر آنچه محمدباقر نوبخت، رییس سازمان برنامه و بودجه رونمایی کرد درصد رشد زیرمجموعه‌های اقتصاد بود. اعلام اعداد می‌تواند آمارهای محرمانه سال ٩٤ را رو کند. به همین دلیل است که دولت عددی را بازگو نمی‌کند تا مشخص شود سال قبل اقتصاد ایران چه میزان سقوط داشته است.
جزییاتی که نوبخت، سخنگوی دولت از رشد اقتصادی عیان می‌کند؛ تنها به میزان رشد خلاصه می‌شود. این ارقام رونمایی شده هم نشان می‌دهد زیربخش‌های اقتصاد در نیم سال ٩٥ به جز بخش ساختمان رشد داشتند. همه آنچه مسوولان از اعلام جزییات عملکرد بخش‌های خرد اقتصاد وعده‌ داده بودند؛ در دو خط خلاصه شد: رشد اقتصادی ٥/٤ درصدی بدون نفت، رشد ٦ درصدی بخش کشاورزی، رشد ٩ درصدی صنعت و رشد منفی ١٠ درصدی بخش ساختمان. نوبخت امیدوار است سال آینده رشد اقتصاد حتی از رشد امسال هم بیشتر شود. عددی که او وعده تحققش را می‌دهد ٧/٧ درصد است. دلیلش هم تسهیلات ١٣ هزار میلیارد تومانی است که به بخش تولید بنگاه‌های کوچک و متوسط امسال دولت پرداخت کند. به عبارت دقیق‌تر، سخنگوی دولت معتقد است با ١٣ هزار میلیارد تومان اعتبار تخصیص پیدا کرده، وضعیت تولید به قدری شکوفا می‌شود که قادر است رشد ٧/٧ درصد اقتصاد را محقق کند.
نشانه‌هایی که از هم‌اکنون برای رشد سال ٩٦ پیداست
نوبخت معتقد است نشانه‌های مهمی برای رشد مناسب اقتصاد کشور در سال آینده دیده می‌شود از جمله رشد صنعت، رشد کشاورزی، رشد عمرانی، تسهیلات برای فعال شدن بنگاه‌های غیرفعال و فروش نفت. رییس سازمان برنامه و بودجه کشور گفته است: امسال ٣٢ هزار میلیارد تومان به صورت نقد، اسناد خزانه و اوراق مشارکت به پیمانکارانی که از دولت طلب داشتند پرداخت شد. نوبخت با اشاره به اینکه از سال ٩٢ تا ابتدای دی ٩٤، ٥ میلیارد و ٧٠٠ میلیون دلار سرمایه‌گذاری خارجی در ١١٣ طرح صورت گرفت، تصریح کرد: پس از برجام و دریک سال گذشته بیش از ١١ میلیارد دلار سرمایه‌گذاری خارجی در کشور صورت گرفته که آثارش در آینده مشخص خواهد شد. او رشد منفی ١٨ و نیم درصدی در سرمایه‌گذاری داخلی را در سال قبل یادآور شد و گفت: با اقدامات دولت این رشد به منفی ٨ درصد در شش ماه اول امسال کاهش یافت. رییس سازمان برنامه و بودجه کشور نظام بانکی کشور را دارای مشکل دانست و عنوان کرد: سرمایه اولیه بانک‌ها کم است و در سال‌های اخیر افزایش سرمایه دولت در آنها صورت نگرفته و مطالبات معوقه بانک‌ها هم مزید بر علت شده است.
پرداخت بدهی‌های دولت از دو مسیر
نوبخت می‌گوید: «دولت از دو مسیر پرداخت بدهی‌هایش به بانک‌ها از طریق اوراق بدهی و افزایش همزمان سرمایه بانک‌ها در حال تقویت بانک‌های کشور است.» وی با اشاره به ٥٠ هزار میلیارد تومان درآمدهای دولت از محل هدفمندی یارانه‌ها گفت: با کسورات قانونی این مبلغ به ٢١ هزار میلیارد تومان کاهش می‌یابد و با اضافاتی که دولت از محل‌های مختلف به این منابع دارد سالانه ٤٢ هزار میلیارد تومان یارانه به خانواده‌ها پرداخت می‌کند. سخنگوی دولت با اشاره به تصویب ادامه طرح هدفمند کردن یارانه‌ها در مجلس به همین صورت گفت: بر اساس مصوبه مجلس دولت هر ساله باید در لایحه بودجه سنواتی منابع درآمدی و هزینه‌های طرح هدفمندی یارانه‌ها را لحاظ کند. رییس سازمان برنامه و بودجه کشور همچنین نرخ ارز در بازار را واقعی ندانست و گفت: برخی صادر‌کنندگان در پی افزایش قیمت دلار هستند در حالی که افزایش قیمت دلار همه سیاست‌های کنترلی دولت و افزایش تولید کشور به هم می‌خورد و لذا دولت به هیچ‌وجه به خاطر تامین ریال مورد نیازش نرخ دلار را افزایش نمی‌دهد. به گفته وی از نظر دولت بسیار مهم است که پول ملی کشور تقویت شود.
قیمت ارز در بازار کاهش خواهد یافت
نوبخت کنترل بازار ارز را از برنامه‌های دولت اعلام کرد و گفت: « قطعا کنترل بازار ارز ادامه خواهد یافت، به دلیل اینکه قیمت‌ها برای دلار و سایر ارزها از نظر ما غیرواقعی است. » او می‌گوید: « درباره قیمت ارز، رییس کل بانک مرکزی سیاست‌های اقتصادی را تشریح خواهد کرد و ان‌شاءالله نسبت به کاهش قیمت دلار و واقعی کردن نرخ‌ها اقدام خواهد شد. » رییس سازمان برنامه و بودجه کشور همچنین پیش‌بینی کرد که طبق لایحه بودجه سال آینده، حقوق کارمندان دولت ۱۰ درصد افزایش یابد. محمدباقر نوبخت، رییس سازمان برنامه و بودجه کشور با اشاره به بررسی لایحه بودجه ٩٦ در کمیسیون تلفیق بودجه، گفت: پس از بحث‌های کارشناسی در کمیسیون تلفیق بودجه و اظهارنظر نمایندگان فهیم و پرتلاش مردم در مجلس، کلیات لایحه بودجه سال ٩٦ با ٨٠ درصد رأی مثبت به تصویب رسید. به گفته نمایندگان موافق و مخالف و همچنین سوال‌کننده درباره لایحه بودجه سال آینده، نظرات خود را در مورد کلیات بودجه در این جلسه مطرح کردند و همچنین مرکز پژوهش‌های مجلس هم اظهارنظر کارشناسی در این رابطه ارایه داد. سخنگوی دولت گفت: دولت درباره پیش‌بینی منابع و تطبیق سیاست‌های بودجه‌ای با سیاست‌های اقتصاد مقاومتی، توضیحاتی به نمایندگان مردم در خانه ملت ارایه داد.
٥٠ درصد درآمدها مالیاتی است
رییس سازمان برنامه و بودجه کشور می‌گوید: عمده منابع بودجه‌ای، بیش از ٥٠ درصد از طریق مالیات و حقوق گمرکی حاصل می‌شود که بالغ بر ١٦٠ هزار میلیارد تومان خواهد شد و قیمت نفت در شرایطی بین ٥٠ تا ٥٥ دلار برای هر بشکه پیش‌بینی شده که برآورد می‌شود مقدار فروش، حدود دو میلیون و ٥٠٠ هزار بشکه نفت در روز باشد. نوبخت متذکر شد: در ماه گذشته بیش از رقم مذکور در خصوص نفت، تولید صورت گرفته است. به گفته وی کشور عربستان قیمت ٥٥ دلار برای هر بشکه نفت در نظر گرفته و صندوق بین‌المللی پول، قیمت ٦٠ دلار را برای هر بشکه پیشنهاد داده بود، باید توجه داشت در سال گذشته قیمت هر بشکه نفت در بودجه، ٤٠ دلار پیش‌بینی شده بود که در هشت ماه گذشته سال جاری به‌طور متوسط قیمت هر بشکه نفت به فروش رفته بالای ٤٢ دلار بود.
افزایش حقوق کارمندان دولت در حدود ١٠ درصد خواهد بود
سخنگوی دولت همچنین درباره حقوق بازنشستگان نیز گفته است: باتوجه به اینکه دولت موظف است هر ساله با توجه به نرخ تورم میزان حقوق و دستمزد را افزایش دهد، امسال نیز با وجود پیش‌بینی تورم ٦/٧ درصدی تدابیری اتخاذ شد که حقوق کارمندان، ١٠ درصد افزایش یابد و برای کلیه بازنشستگان نیز ردیف ویژه‌ای درنظر گرفته شد تا نابرابری‌های پرداخت حقوق در برنامه توسعه تغییر یابد. به گفته وی هزار میلیارد تومان برای ترمیم حقوق بازنشستگان در بودجه سال ٩٦ لحاظ شده و این با توجه به بضاعت و امکانات دولت بوده است.