توضیحات غرویان درباره اهداف منشور حقوق شهروندی

به گزارش ایرنا، منشور حقوق شهروندی روز گذشته با حضور رییس جمهوری در مراسم رسمی رونمایی شد.

رییس جمهوری چه اهدافی را از انتشار این منشور دنبال می کند و ضمانت اجرایی آن چیست؟ آیت الله محسن غرویان عضو هیات علمی جامعة المصطفی(ص) و مدرس فلسفه اسلامی حوزه علمیه قم در گفت و گو با ایرنا به این پرسش ها و سوالی نیز در مورد مساله برجام پاسخ داد.
این استاد حوزه تاکید دارد که آشنا کردن مردم با مفاد این منشور وظیفه نخبگان کشور است و تمامی بندهای منشور حقوق شهروندی باید در دانشگاه ها مورد بحث قرار گیرد.

**ایرنا: رییس جمهوری روز گذشته از منشور حقوق شهروندی رونمایی کرد. این رونمایی چه اهمیتی داشت؟ آیا با اصل انتشار آن موافقید؟
غرویان: بله. انتشار این منشور ضرورت داشت چرا که ما سال هاست درگیر گروه های فشار، دلواپس و افراطی هستیم که حقوق شهروندی را از اساس قبول ندارند و آن را رعایت هم نمی کنند. آنها رای مردم را بی ارزش می دانند، احترامی برای شهروندان قائل نیستند و خودشان را محور و ملاک همه چیز می دانند.
ارزیابی من این است که آقای رییس جمهوری به همین دلیل منشور یاد شده را منتشر کردند. از این رو می بایست در تمامی دانشگاه های کشور، کنفرانس هایی گذاشته شود و بند - بند این منشور مورد بحث و گفت و گو قرار گیرد. صاحب نظران حوزه و دانشگاه هم که به این منشور معتقدند باید آنرا برای مردم و به ویژه جوانان، تببین کنند. مبانی فلسفی، دینی، مذهبی، فقهی و اخلاقی آن هم باید توسط نخبگان برای مردم توضیح داده شود. شخصا مهم ترین نیاز جامعه ایران را پرداختن به مباحثی می دانم که زیربنای فکری افراد را تشکیل می دهد و می تواند وحدت و اجماع ملی را نیز به وجود آورد و منشور فوق یکی از اصلی ترین آنهاست.

**ایرنا: آقای رییس جمهوری انتشار منشور حقوق شهروندی را در راستای اجرای فصل سوم قانون اساسی دانست. این فصل که به «حقوق ملت» اختصاص دارد و اصول ۱۹ تا ۴۲ قانون اساسی را در بر می گیرد چرا تاکنون کمتر مورد توجه قرار گرفته است؟
غرویان: قانون خودش صامت است و این مفسران آن هستند که قدرت سخن گفتن و نطق دارند. در طول این سالیان، تفسیرهای عجیب و غریبی و قرائت های افراطی و تفریطی متعددی از قانون اساسی شده است و افراد بر اساس سلیقه خود آن را تفسیر کرده اند. آنها اندیشه خود را به قانون اساسی نسبت داده اند و ملاک روشن و قاطعی هم برای تفسیر این قانون وجود ندارد. فضای سیاسی کشور هم توسط همین رجال و نخبگان سیاسی به وجود می آید.
بهتر است اشخاصی که اندیشه های متعادلی دارند و از عقلانیت بالایی برخوردارند افکار و اندیشه های خود را در جامعه منتشر کنند تا فضای فرهنگی و فکری کشور متعادل باقی بماند.

**ایرنا: برخی منتقدان، این منشور را فاقد ضمانت اجرایی لازم می دانند. البته آقای روحانی، قوه مجریه را موظف کرد که منشور حقوق شهروندی را در بدنه خود اجرا کند. ارزیابی جنابعالی چیست؟
غرویان: مسائل فلسفی و فکری زیربنایی، معمولا هیچ وقت ضمانت اجرایی نداشته و ندارند. بلکه ضمانت اجرای آن در تاثیرشان بر فرهنگ جامعه است. منشور فوق، تفکر و ایده نوینی را مطرح کرده است که باید از طریق نخبگان برای مردم تشریح شود. اگر جامعه به سطح تفکر و عقلانیت لازم برسد مفاد این منشور خود به خود اجرا خواهد شد چرا که ضمانت اجرایی آن وجدان، اخلاق و ایمان مردم است.
از سویی این منشور هم اکنون نیز فاقد ضمانت اجرایی نیست و همانطور که اشاره کردید لااقل در خود قوه مجریه ضمانت اداری اجرایی خواهد داشت که اتفاق مهم و تاثیرگذاری است.

**ایرنا: پس هدف اصلی از انتشار این منشور را اثرگذاری بر افکار عمومی می دانید؟
غرویان: قطعا همین طور است. ببینید مسائل بنیادی فکری و فرهنگی، ابتدا باید در سطح نخبگان جامعه اثر بگذارد. سپس به واسطه آنها به سطوح ولایه های دیگر جامعه نیز سرایت پیدا خواهد کرد.
مجددا پیشنهاد قبلی ام را تکرار می کنم و آن برپایی جلسات متعدد و با کیفیت در دانشگاه ها درباره این منشور است. نشست هایی که در آن موافقان و مخالفان منشور، حضور داشته و به بحث و تبادل نظر بپردازند. خود این می تواند یک نهضت فکری را در جامعه به وجود آورد.

**ایرنا: پرسش آخر مربوط به مساله برجام است. عده ای در داخل کشور از نقض برجام استقبال می کنند. آیا در صورت نقش برجام، فقط دولت متضرر خواهد شد؟
غرویان: همان طور که آقای رییس جمهوری اشاره کردند تمام مراحل مذاکرات و تصویب برجام زیر نظر رهبر معظم انقلاب انجام شده است.
همان اوایل کار، در جلسه ای قم که من نیز در آن حضور داشتیم آقای دکتر ظریف گفت تمام مذاکرات و پیشرفت کار برجام تحت نظر رهبر معظم انقلاب صورت گرفته است. آقای ظریف گفت با رهبر معظم انقلاب در ارتباط است و حتی از نیویورک به طور مستقیم با ایشان در تماس بود.
این نشان می دهد که برجام یک مساله کلان ملی و بین المللی است و اصلا معنی ندارد که زیر نظر مقام معظم رهبری صورت نگرفته باشد. افراد اهل فکر و تشخیص به این موضوع واقفند. اما دلواپس ها می گویند مقام معظم رهبری به جزئیات برجام ورود پیدا نکرده اند که این نشانه ساده اندیشی این افراد است.
در پاسخ به این افراد باید گفت همه مسئولان نظام برجام را به نفع کشور می دانستند برای همین هم آنرا پذیرفتند. در عمل هم برجام واقعا به سود کشور تمام شد. حال هم که کنگره آمریکا برخی تحریم ها را تمدید کرد بایست تمام کشورها را علیه نقض برجام توسط این کشور بسیج کرد، نه این که در داخل به جان هم بیفتیم و یکدیگر را تضعیف کنیم. ارزیابی من این است که همه مسئولان نظام و سران سه قوه درصدند از طریق مجامعی چون اتحادیه اروپا، آمریکا را تحت فشار قرار دهند تا از تعرض به برجام عقب نشینی کند.