فرار مالیاتی علتی برای کاهش درآمد دولت

«میرحیدر رضوی» در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا، اظهار کرد: فرار مالیاتی هر گونه تلاش قانونی یا غیرقانونی یک فرد حقیقی یا حقوقی به منظور طفره رفتن از پرداخت مالیات یا کمتر پرداخت کردن آن است که خود مصداق یک نوع تخلف و تخطی از قانون است و هنگامی که یک مؤدی مالیاتی از ارائه گزارش درست در مورد درآمدهای حاصل از کار یا سرمایه خود که مشمول پرداخت مالیات می‌شود، امتناع می‌کند، یک نوع عمل غیررسمی انجام می‌دهد که او را از چشم مقامات دولتی و مالیاتی کشور دور نگه می‌دارد.

این مسئول ادامه داد: فرار مالیاتی به‌عنوان یکی از مصادیق و مظاهر فساد اقتصادی، امنیت اقتصادی مورد نیاز برای توسعه فعالیت‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری را دچار اختلال می‌کند، از این‌رو، اصلاح و تجدیدنظر در نظام مالیاتی کشور به‌ویژه نظام کیفری مالیاتی به‌منظور بهبود وضعیت اقتصاد ملی امری ضروری و لازم بشمار می‌آید.

وی در رابطه با نتایج منفی فرار مالیاتی، خاطرنشان کرد: فرار مالیاتی سبب می‌شود درآمدها در سطح جامعه به‌نحو متناسب توزیع نشده و انباشت ثروت در دست گروه‌های خاص، نه فقط زمینه تقویت قدرت سیاسی برخی گروه‌ها را فراهم آورد، بلکه شکاف طبقاتی ناشی از این امر موجب افزایش تنش سیاسی و اجتماعی در جامعه می‌شود.

رضوی در رابطه با راهکارهای مبارزه با فرار مالیاتی، تصریح کرد: یکی از اساسی‌ترین راهکارهای مبارزه با فرار مالیاتی، وجود یک سیستم اطلاعاتی جامع در ساختار نظام مالیاتی کشور است و سیستمی که اطلاعات لازم را در اختیار نظام مالیاتی قرار می‌دهد و این اطلاعات را نظام‌مند ‌می‌کند و اطلاعات اقتصادی یکی از ابزارها و بسترهای ضروری مقابله با فرار مالیاتی محسوب می‌شود.

وی افزود: علاوه‌بر وجود یک سیستم اطلاعاتی جامع وجود یک نظام کیفری منسجم و جامع در حوزه قوانین مالیاتی نیز می‌تواند نقش قابل توجهی را در افزایش درآمدهای مالیاتی ایفا کند، چون وجود ضمانت‌های اجرایی محکم، سبب می‌شود فعالان اقتصادی با اطمینان بیشتر در فعالیت‌های اقتصادی وارد شوند و در عین حال در پرداخت بخشی از درآمد حاصل از فعالیت‌های اقتصادی خود به‌عنوان مالیات مشارکت گسترده‌تری کنند.

مدیرکل امور مالیاتی استان زنجان یادآور شد: نسبت عمده‌ای از تولید ناخالص داخلی در کشور از معافیت‌های مالیاتی برخوردارند و استفاده از معافیت‌های مالیاتی برای اجرای برخی سیاست‌های حمایتی، به‌ویژه بخش‌هایی که مربوط به بخش دولتی می‌شوند و فعالیت‌های آن‌ها در حال رقابت با بخش خصوصی هستند، به تغییر در رابطه مبادله و بازده سرمایه و نیز به‌دنبال آن به ضرر بخش خصوصی منجر می‌شود که معافیت‌های مالیاتی یکی از راه‌های گریز از پرداخت مالیات است که فعالان اقتصادی تلاش می‌کنند با استفاده از این روش، از پرداخت مالیات فرار کنند.

رضوی در رابطه با دیگر نتایج فرار مالیاتی، اظهار کرد: فرار مالیاتی درآمد دولت را کاهش می‌دهد و منابع دولت در اختصاص سرمایه‌گذاری‌های لازم، با کمبود مواجه خواهد شد و در چنین حالتی، فرار مالیاتی اثر منفی بر اقتصاد خواهد داشت و فرار مالیاتی سبب نابرابری درآمد، نارسایی در توزیع عادلانه درآمد و انباشت ثروت برای گروه‌های خاص شده و در نتیجه به افزایش تنش‌های سیاسی و اجتماعی منجر می‌شود.

وی با اشاره به اقدامات و قوانین که امور مالیاتی در راستای فرار مالیاتی انجام داده است، گفت: در این راستا سازمان امور مالیاتی در چارچوب اصلاح قوانین و مقررات، در قانون مالیات‏‌های مستقیم مصوب ۳۱ تیرماه ۱۳۹۴ در مواد ۲۷۴ تا ۲۷۹، جرایم مالیاتی را به‌طور مشخص تعیین و مجازات‌هایی را نیز برای آن مشخص کرده است هم‌چنین طرح جامع مالیاتی، به‌عنوان یکی از ابزارها و بسترهای ضروری کسب اطلاعات یک بستر منظم و سیستماتیک را برای رعایت عدالت و جلوگیری از فرار مالیاتی در حال راه‌اندازی است و از سوی دیگر سیاست ساماندهی معافیت‌های مالیاتی به‌عنوان یکی دیگر از این موارد در حال بررسی و اجراست.