مجلس نهم؛ از نمایندگان تندرو تا رییس معتدل

روزنامه آرمان نوشت؛

نمایندگانی که به همراه مصافحه در گوش یکدیگر مطالبی نیز زمزمه می‌کردند. مطالبی که احتمالا می‌تواند دعای دیدار مجدد پس از انتخابات مجلس دهم یا شاید نیز تسویه خرده حساب‌ها باشد. به هر حال نمایندگانی که اکثریت مطلقشان در ابتدای راه مجلس نهم هم‌طیف و همسو بودند اما کم‌کم و در مسیر سازهای مخالف هم کوک کردند. مجلسی که دوران چهارساله‌اش مقارن بود با فراز و فرود‌ها و اتفاقات تاریخی مهمی در کشور که از جمله آنها می‌توان به انتخابات ریاست‌جمهوری سال۹۲ و رای اعتماد به کابینه دولت تدبیر و امید، نظارت و سوال و تذکرات پرشمار به دولتمردان یازدهم، تصویب برجام و حواشی گسترده آن، انتقاد گاه‌وبیگاه به رئیس مجلس، درگیری با علی مطهری حین سخنرانی پشت تریبون مجلس و غیره اشاره داشت. مجلسی با حواشی و اتفاقات سیاسی و ژورنالیستی قابل توجه که اکنون به پایان مسیر خود نزدیک شده و می‌توان مروری کوتاه بر اتفاقات آن داشت.

کابینه یازدهم و بزرگواری

از روند بررسی و رای اعتماد به کابینه دولت تدبیر و امید در همان مقطع گزارش‌های بسیاری نوشته و خوانده شده است. تنها برای مرور می‌توان به چند حاشیه در این خصوص اشاره کرد؛ از جمله رای عدم‌اعتماد مجلس به محمد علی نجفی، جعفر میلی‌منفرد و مسعود سلطانی‌فر برای تصدی وزارتخانه‌های آموزش و پرورش، علوم و ورزش و جوانان. همچنین از حاشیه‌های دیگر سخنان پرحاشیه علی‌محمد بزرگواری نماینده دهدشت علیه آیت‌ا... هاشمی و بیژن زنگنه وزیر پیشنهادی نفت بود. سخنانی که با واکنش وزرای کابینه یازدهم و تهدید آنها به برخورد فیزیکی انجامید و در نهایت نیز منجر به قرائت جوابیه خانواده آیت‌ا... هاشمی در صحن علنی شد. همچنین فریاد‌های نمایندگان دلواپس بر سر اکثر قریب به اتفاق وزرای کابینه که حتی پورمحمدی وزیر دادگستری را پشت تریبون به بغض واداشت.شاید از صحنه‌های جالب آن روزها را بتوان لحظه‌ای دانست که علیرضا محجوب بعد از همه تلاش‌هایی که برای رای آوردن علی ربیعی، وزیر کار کرد روی زمین نشسته و صندوق رای را روبه‌رویش گذاشته و تک‌تک آرا را شمرد.

رکورد تذکر و سوال شکست!

شاید از عجیب‌ترین برخورد‌های مجالس تاریخ ایران با یک دولت را بتوان رفتار دو سال اخیر مجلس نهم با دولت یازدهم دانست. اتفاقاتی که البته غالب آنها نیز توسط اقلیتی از نمایندگان تندرو مجلس شکل گرفت تا رکوردهایی تاریخی از میزان تذکر‌های کتبی، شفاهی و طرح سوال از وزرای کابینه یازدهم و همچنین رئیس‌جمهور رقم بخورد؛ بیش از ۱۰هزار سوال و تذکر به وزرای دولت و همچنین رئیس‌جمهور در دو سال! کشاندن چندین باره وزرا به مجلس برای پاسخگویی، آمار دورقمی کارت زرد‌های مجلسیان به وزرای دولت تدبیر و امید، حضور چندین و چندباره ظریف وزیر خارجه و سایر تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای به مجلس و برخوردهایی عجیب و غریب با آنها و همچنین استیضاح فرجی‌دانا در قامت وزیر علوم و همچنین چندین تلاش ناموفق برای استیضاح تعداد دیگری از وزرای دولت تنها بخشی از برخورد‌های نه چندان دوستانه برخی مجلسیان با دولت روحانی در طول دو سال بوده است.شاید یکی از عجیب ترین صحنه‌های مجلس دهم را بتوان فریاد‌های کوچک‌زاده بر سر ظریف و خائن خطاب کردن وزیر خارجه کشورمان در بحبوحه مذاکرات هسته‌ای توسط این نماینده مجلس دانست.

کمیسیون پرحاشیه برجام

کمیسیون برجام مجلس نیز یکی از دیگر سوژه‌هایی است که در زمان بررسی برجام برای ارائه گزارش به صحن علنی مجلس بسیار بدان پرداخته شد و گزارش‌های زیادی به تفصیل از آن در رسانه‌ها منعکس شد. کمیسیونی که به ریاست علیرضا زاکانی نماینده تهران تشکیل شد تا به بررسی مفاد برجام بپردازد اما تبدیل به میدانی شد برای انتقاد از تیم هسته‌ای دولت یازدهم. کمیسیونی که طی چند روز و با دعوت از تیم‌های هسته‌ای سابق و کنونی به بررسی روند پرونده هسته‌ای پرداخت و حواشی بسیاری را سبب شد؛ از آن جمله انتقادات نسبت به برخورد دوگانه با جلیلی و ظریف بود. کمیسیونی که قرار بود با جمع‌بندی و ارائه گزارش به صحن علنی خود به خود منحل شود اما زاکانی آن را برنتابید و اصرار داشت که همچنان کمیسیونی که ریاستش را برعهده داشت پابرجا بماند. شاید یکی از حواشی جالب این کمیسیون نیز تلاش معدود نمایندگان موافق برجام مانند بهروز نعمتی و غلامرضا تاجگردون برای حرف زدن بود که تقابلی عجیب و غریب میان نعمتی و زاکانی را رقم زد. از میان حواشی کمیسیون نیز کمتر کسی چشمک ریز نعمتی به ظریف را فراموش می‌کند. برجام در صحن علنی مجلس و با وجود حواشی پیش آمده میان علی‌اکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی و روح‌ا... حسینیان نماینده تهران در مجلس و تهدید به دفن صالحی زیر سیمان‌های نیروگاه اراک، با رای بالای نمایندگان تصویب شد اما عده‌ای که نخواستند این مساله را باور کنند همچنان از بررسی بیشتر کمیسیون و گزارش مجدد داد سخن دادند.شاید یکی از جالب ترین صحنه‌های روز تصویب برجام در مجلس را بتوان گریه برخی مخالفان برجام و اندوه و بهت برخی دلواپسان نشسته در گوشه‌ای دنج از مجلس دانست.

مطهری - کوچک‌زاده؛ دو پدیده متفاوت

مجلس پرحاشیه نهم، نمایندگان پر حاشیه‌ای نیز داشت. اما در این میان نمایندگانی بودند که حاشیه می‌ساختند و نمایندگانی دیگر که هدف حاشیه سازی قرار می‌گرفتند. یکی از محبوب‌ترین نمایندگان مجلس نهم بی‌شک علی مطهری است. نماینده‌ای که در طول چهار سال اخیر همه تلاش خود را معطوف کرد تا بتواند بدون وابستگی به جریانات خاص و به شکلی کاملا مستقل وظیفه وکالت ملت را آنطور که می‌داند درست و حق است ادا نماید. رویه‌ای که البته برای مطهری بی‌هزینه هم نبود. نطق‌های مطهری و مواضع صریح و شفافش با انواع برخورد‌ها روبه‌رو شد. از هجمه فیزیکی برخی از نمایندگان دلواپس در میان نطق مطهری در مجلس به وی و تلاش برای پایین کشیدن او از جایگاه تا آجر‌های پرتاب شده به این نماینده مجلس در شیراز و هجمه‌های ناروا در برخی نشریات خاص، تنها گوشه‌ای از هزینه‌ای است که مطهری به دلیل اتخاذ مواضع مستقلش در این چهار سال داده است. در نقطه مقابل نیز برخی از نمایندگان دلواپس از جمله مهدی کوچک‌زاده نماینده تهران در بسیاری از حاشیه‌آفرینی‌های مجلس نقش پررنگ داشتند. از فریاد‌های کوچک‌زاده در جلسه رای اعتماد به وزرای کابینه تا فریادهایش در میان نطق مطهری و فریادهایی در جلسات بررسی برجام وغیره بخشی از این حاشیه‌آفرینی‌ها بوده است. شاید یکی از جالب‌ترین صحنه‌ها نیز استعفای کوچک‌زاده و اصرار نمایندگان برای رسیدگی فوری به این استعفا بود.

رئیس معتدل

علی لاریجانی اما یکی از بازیگران مهم و موثر مجلس نهم بود. کسی که در طول چهارسال ریاست بر مجلس و همچنین ریاست فراکسیون رهروان ولایت توانست تاحدی تندروی‌ها در مجلس را کنترل کرده و به خط اعتدال نزدیک‌تر کند. عملکرد لاریجانی در بحث رای اعتماد به دولت یازدهم و همچنین عملکردش در بحث بررسی و تصویب برجام در مجلس بارها مورد تقدیر قرار گرفته است. این مسائل البته برای لاریجانی نیز خالی از هزینه نبوده و از کفش و مهر در سفرش به قم تا هجمه‌های برخی نشریات خاص و همچنین تخریب‌های محفلی بخشی از هزینه‌ای بوده که لاریجانی پرداخته است.