سناریوهای متفاوت برای آینده نفت ایران
صادرات نفت ایران پس از تحریمها ۵۰۰ هزار بشکه در روز افزایش مییابد، این موضوع جدیدی نیست، بلکه از پیش از قطعی شدن برجام نیز از سوی زنگنه مطرح شده بود، اما کدام یک از سناریوها برای افزایش صادرات نفت ایران به واقعیت میپیوندد.
وزیر نفت ایران در روزهای گذشته و با پررنگ شدن چشم انداز لغو تحریمها بر یک موضوع بیش از همه تاکید دارد و آن بازگشت ایران به بازارهای نفتی و رساندن صادرات به میزان صادرات قبل از اعمال تحریمها است که با گام ۵۰۰ هزار بشکه آغاز خواهد شد.
به گزارش ایسنا، زنگنه میگوید نه تنها مشکلی برای فروش نفت بیشتر صادراتی دارد بلکه بر خلاف تصوراتی مبنی بر ناتوانی ایران در تولید این میزان نفت خام پس از لغو تحریمها، میزان افزایش صادرات نفت ایران در این زمان بیش از آنچه که اعلام شده خواهد بود.
ایران رسما اعلام کرده است که به محض برداشته شدن تحریمها صادرات نفت خود را در نخستین گام ۵۰۰۰ هزار بشکه و پس از آن تا میزان صادراتش پیش از اعمال تحریمها افزایش خواهد داد، موضوعی که به اوپک نیز گزارش داده شده و به گفته تحلیلگران پیش از تحقق عملی آثار خود را بر بازار نفتی گذاشته و نشان داده است.
چشم انداز ۵۰۰۰ هزار بشکهای زنگنه با تاکیدات مدوام وی «به محض » برداشته شدن تحریمها و افزایش یک میلیون بشکهای طبق اظهارات قبلی وی تا پایان امسال و حداکثر اوایل سال آینده تحقق پیدا میکند.
ایران برای به دست آوردن اولویت اول نفتیاش یک روز پس از برداشته شدن تحریمها و احتمالا بدون نیاز به هیچ نوسازی یا سرمایهگذاری جدیدی اقدام خواهد کرد، این نکتهای است که پیشتر مدیرعامل شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب نیز درمورد آن اعلام آمادگی کرده بود.
بیژن عالی پور تصریح کرده است که شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب آماده است سه روزه تولید نفت را به سطح پیش از تحریمها بازگرداند.
عضو کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی تهران نیز با همین پیشبینیها به برنامهریزی وزارت نفت و بخش خصوصی برای پسااتحریم اشاره دارد و میگوید که قرار است براساس برنامهریزیهای وزارت نفت ۵۰۰ هزار بشکه به صادرات نفت خام اضافه شود و رقم صادرات نفت از یک میلیون بشکه به ۱.۵ میلیون بشکه برسد و بعد از آن باید این حجم صادرات تا پایان سال ۱۳۹۵ به دو میلیون بشکه در روز افزایش پیدا کند.
اما برای افزایش یک میلیون بشکهای، زنگنه روی تولید ۷۵ هزار تا ۱۰۰ هزار بشکه از فاز اول طرح توسعه میدان منصوری، ۵۵ هزار بشکه از واحد بهرهبرداری و نمکزدایی هفت شهیدان، ۳۰ هزار بشکه از نمکزدایی لب سفید، ۱۱۰ هزار بشکه از واحدهای نمک زدایی شامل گچساران ۳ ، ۵۵ هزر بشکه از بی بی حکیمه ۱ و ۴۵ هزار بشکه از هفتگل و نفت سفید حساب میکند.
در کنار نگاه مطمئن ایران نسبت به چشمانداز افزایش تولید و صادرات نفت خام، تحلیلهای متفاوتی از این امر ارائه میشود، از تحلیلهای اویلپرایس و آژانس بینالمللی انرژی برای افزایش صادرات تا یک سال آینده گرفته تا انتظار ششماهه مریل لینچ برای رسیدن به افزایش ۶۰۰ هزار بشکهای در صادرات نفت ایران.
اویلپرایس در آغاز راه جدی شدن گمانهزیها درباه لغو تحریم ایران از ابتدای سال ۲۰۱۶ و البته طرح جدیتر افزایش ۵۰۰ هزار بشکهای نفت ایران، تحلیلی مبنی بر خوشبینانه بودن پیشبینی وزیر نفت ایران برای افزایش صادرات نفت خام به محض برداشته شدن تحریمها ارائه داده و البته اذعان کرده بود که ایران میتواند تا یکسال آینده بین ۵۰۰ هزار تا یک میلیون بشکه در روز تولید و صادرات خود را افزایش دهد.
بازه زمانی یکساله برای دستیابی به اولویت نفتی اول ایران در پساتحریم ، دورهای است که در تحلیلهای زیادی مطرح میشود، آژانس بین المللی انرژی نیز پیش از آنکه راه پیشروی برجام به وضوح پیدا باشد، درباره ظرفیت نفتی ایران اعلام کرده که ایران پس از لغو تحریمها به سرعت میتواند تولید نفت خود را ۷۳۰ هزار بشکه در روز افزایش دهد.
آژانس بین المللی انرژی در آن زمان در گزارش خود آورد کرده بود که تولید میادین نفتی ایران که در ماه اوت روزانه دو میلیون و ۸۷۰ هزار بشکه بود ظرف چند ماه پس از لغو تحریمها احتمالا به حدود سه میلیون و ۴۰۰ هزار بشکه تا سه میلیون و ۶۰۰ هزار بشکه در روز خواهد رسید.
اما تحلیل جدیدتر این آژانس کمی متفاوت است، به این ترتیب در تازهترین گزارش خود درمورد ظرفیت نفتی ایران برای افزایش صادرات در پساتحریم مینویسد صادرات نفت خام ایران احتمالا ظرف ۶ الی ۱۲ ماه پس از لغو تحریمها ۵۰۰ هزار بشکه در روز افزایش خواهد یافت.
تحلیل همزمان بانک مریل لینچ از بازگشت نفت ایران متفاوت است، این بانک آمریکایی انتظار دارد که ایران بتواند ظرف شش ماه از برداشتته شدن تحریمها صادرات روزانه نفت خامش را ۶۰۰ هزار بشکه افزاش دهد.
گفته میشود نفت سنگین ایران به پایینترین سطح قیمت خود یعنی کمتر از ۳۰ دلار رسیده است، اما برای مسئولان نفتی آنچه اهمیت دارد تولید، صادرات و قدرت تعیینکنندگی در بازار حاصل از حجم صادرات است، نه قیمت؛ حال باید دید با این شرایط صادرات نفت ایران یک روز پس از پایان تحریمهای نفتی روی چه شاخصی خواهد ایستاد و در نیمه سال آینده میلاد و در پایان آن روی کدام پله در بازار نفتی خواهد بود.
بخش سایتخوان، صرفا بازتابدهنده اخبار رسانههای رسمی کشور است.