جهش صادراتی کالاهای ایرانی به اروپا

روزنامه ایران نوشت؛

درحالی که در سال‌های تحریم، تجارت میان ایران و اروپا به میزان چشمگیری کاهش یافته بود و در موارد باقی مانده تراز آن به زیان اقتصاد ایران بود، طی ماه‌های اخیر یک چرخش بی‌سابقه در روابط تجاری میان ایران و کشورهای قاره سبز اتفاق افتاده است. اما این ازسرگیری روابط تجاری یک تفاوت عمده با گذشته دارد چراکه در خصوص بسیاری از کشورها با پیشی گرفتن رشد صادرات از واردات، تراز تجاری به نفع ایران در حال مثبت شدن است.

جهش صادراتی به اروپا

براساس آمارهای رسمی گمرک ایران در مرداد ماه امسال حجم صادرات ایران به اکثر کشورهای اروپایی با جهش چشمگیری همراه بوده است.برپایه این آمار صادرات کشورمان به ایتالیا که مهمترین شریک تجاری قاره اروپا محسوب می‌شود، با ۸/۳۲ میلیون دلار ۴۱۵ درصد رشد داشته است. اما این جهش برای کشورپرتغال که در این ماه ۲/۱۶ میلیون دلار کالای ایرانی را خریداری کرده به ۳۶ هزار و ۸۸۶ درصد رسیده است. یکی دیگر از کشورهایی که میزان واردات خود را از ایران افزایش قابل توجهی داده اسپانیاست که در این ماه با واردات ۶/۲۸ میلیون دلار کالای ایرانی این حجم را ۶۰۷ درصد افزایش داده است. درفهرست کشورهای اروپایی دیگر که صادرات ایران به آنها رشد قابل توجهی داشته است می‌توان به سوئیس، بلژیک، سوئد و لهستان اشاره کرد که حجم صادرات ایران به آنها به ترتیب ۱۲۳، ۶۲، ۳۰ و ۱۸۸ درصد رشد کرده است.

واردات از اروپایی‌ها منفی شده است

با وجودی که میزان صادرات ایران به بسیاری از کشورهای اروپایی رشد بالایی را ثبت کرده ولی در مقابل حجم واردات ایران از این کشورها در مرداد ماه امسال با افت همراه بوده است. دراین راستا واردات ایران از ایتالیا با ۸/۵۹ میلیون دلار ۲۸ درصد کاهش یافته است. صادرات اسپانیا به ایران نیز در این ماه (۲/۱۳ میلیون دلار) ۹ درصد افت کرده است. همچنین واردات ایران از کشورهای سوئیس و سوئد هم به ترتیب با کاهش ۳/۱۹ و ۱۰ درصدی روبه‌رو شده است.

علاوه براین نگاهی به حجم واردات ایران از سایر کشورهای اروپایی نشان می‌دهد که در این ماه از لوگزامبورک ۷۳ درصد، هلند ۴۳ درصد، ایرلند ۱۲ درصد، انگلیس ۶۵ درصد و آلمان ۲۴ درصد کمتر شده است. البته میزان واردات ایران در این مدت از برخی از کشورها با رشد همراه بوده است که مهمترین آنها فنلاند است که رشد ۱۸۵۶ درصدی را به نام خود به ثبت رسانده است.

جابه‌جایی در شرکای تجاری ایران

تغییر نگاه شرکای تجاری به ایران همزمان با روی کار آمدن دولت یازدهم شکل گرفت و در ادامه با مثبت شدن فضای مذاکرات هسته‌ای و در نهایت به نتیجه رسیدن آن تغییرات آن محسوس شد. در سال‌های تحریم، شرکای تجاری ایران تنها به چند کشور خاص محدود می‌شد که ایران عمده مبادلات تجاری خود را با آنها انجام می‌داد، اما با امضای توافق تاریخی علاوه برگسترش دایره شرکای ایران شاهد جابه‌جایی در شرکای قدیم و جدید آن هستیم.

براساس آمارهای پنج ماهه نخست سال جاری و مقایسه آن با مدت مشابه سال قبل شاهد کاهش سهم آسیا و افزایش سهم اروپا در تجارت خارجی ایران هستیم.

افزایش سهم اروپا در تجارت خارجی ایران

در بخش صادرات درحالی که سهم قاره اروپا در پنج ماهه نخست سال گذشته از نظر ارزش ۳۲/۳ درصد از کل صادرات را شامل می‌شد این سهم در پنج ماهه امسال به ۸۱/۴ درصد افزایش یافته است. در وزن کالاهای صادراتی نیز سهم ۲۹/۲ درصدی این قاره در پنج ماهه سال قبل به ۵۴/۲ درصد رسیده است. در مجموع میزان صادرات ایران به اروپا در پنج ماهه امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل ازلحاظ ارزشی ۷۱/۴۹ درصد و از نظر وزنی ۰۶/۸ درصد رشد کرده است.اما درخصوص قاره آسیا شرایط به گونه دیگری رقم خورده است به طوری که سهم این قاره در تجارت ایران در پنج ماهه امسال کمتر از سال قبل شده است. درحالی که این قاره در پنج ماهه سال گذشته ۱۶/۹۴ درصد از کل صادرات ایران را به خود اختصاص می‌داد این سهم در سال جاری به ۸۷/۹۲ درصد کاهش یافته است. البته در وزن کالاهای صادراتی شاهد اندکی رشد هستیم به گونه‌ای که سهم ۵۳/۹۴ درصدی آن به ۷۲/۹۴ درصد رسیده است.

بدین ترتیب از فروردین تا مرداد ماه امسال میزان صادرات ایران به کشورهای آسیایی ازنظر ارزش ۸۱/۱ درصد افزایش ولی از لحاظ وزنی ۳۲/۲ درصد کاهش یافته است.بررسی آمارهای واردات دراین دوره نیز حکایت از افزایش نسبی سهم قاره اروپا در مبادلات تجاری ایران دارد. درحالی که درپنج ماهه سال گذشته سهم اروپا در ارزش واردات ایران ۷/۱۹ درصد بوده این سهم در سال جاری به ۳۲/۲۱ درصد افزایش یافته است. از نظر وزنی نیز این سهم از ۱۲/۲۸ درصد درسال قبل به ۴۸/۲۸ درصد در سال جاری رسیده است. اما با وجود افزایش سهم کشورهای اروپایی، درمجموع میزان واردات ایران از این قاره با افت همراه بوده است به طوری که واردات از این قاره در ارزش۷۵/۱۲ درصد و در وزن ۹۳/۱۴ درصد کاهش یافته است.

اما برخلاف اروپا سهم آسیا در تأمین کالاهای وارداتی ایران نیز کاهش یافته است، به طوری که سهم ارزشی ۳/۷۷ درصدی این قاره در سال قبل به ۹۹/۷۶ درصد در سال جاری رسیده است. اما از نظر وزن سهم ۲۷/۶۶ درصدی سال گذشته به ۳۴/۶۹ درصد در سال جاری رسیده است. مقایسه میزان واردات از آسیا درپنج ماهه امسال نسبت به سال قبل گویای افت ۶۸/۱۹ درصدی در ارزش و ۰۹/۱۲ درصدی در وزن است.