اعراب، حلقه گمشده در مبارزه با داعش

دکتر «جیمز جی کارافانو» در یادداشتی برای مجله «نشنال اینترست» آمریکا نوشت: داعش یک مشکل عربی است و این یک استدلال غیر قابل انکار در آمریکا است. آمریکایی ها دیگر از جنگ خسته شده اند. پیش قراول نبودن در جنگ ها گزینه جذاب تری برای این کشور است. موضوع دیگری که مطرح می شود، لزوم پایان جنگ است. چارچوب امنیتی که بر لزوم دخالت های بی پایان آمریکا در خاورمیانه تاکید دارد، دیگر یک استراتژی بسیار خوب نیست.

به گزارش جماران همواره یک هشدار در کتاب های تاریخی وجود دارد: «سعی نکنید بیش از حد خود را در کاری درگیر کنید. بهتر است به جای اینکه شما کاری را کامل انجام دهید، بگذارید دیگران آن را نسبتا کامل انجام دهند».

این جنگ متعلق به خود اعراب است و شما باید به آنها کمک کنید، نه اینکه جنگ را برای آنها تا رسیدن به پیروزی مدیریت کنید. در واقع شاید این کار شما هم آنطور که گمان می کنید، خوب نباشد.

تاریخ همچنین به ما آموخته که محدودیتی برای عملیات نظامی وجود دارد. وقتی «دوایت آیزنهاور» در داغ ترین روزها از جنگ سرد رئیس جمهور بود، ایده جدیدی را برای دفاع اروپایی ها از خودشان مطرح کرد. او آن ایده را «سپاه آزادی داوطلب» نامید. آن ایده این بود که همه مهاجران مردی که در سن سربازی شان از شرق اروپا فرار کرده بودند، به شکل واحدی برای دفاع از غرب اروپا سازماندهی شوند. در نهایت، او شگفت زده شد زمانی که دید این افراد ممکن است به عنوان هسته ‌ی اصلی یک نیروی برای آزادی کشور خودشان خدمت کنند. نیازی به گفتن نیست، اروپای غربی در نهایت این یک ایده را بسیار ناراحت کننده یافت. این ایده که سربازان خارجی مسلح در دوره پس از جنگ کشور خود در کشور دیگری خدمت کنند، عملا شکست خورد.

هیچ مشکلی نیست اگر که دوستان و متحدان تا زمانی که یک راه حل قابل قبول و مناسب وجود دارد، به یکدیگر کمک کنند. سوابق تاریخی بسیاری در این خصوص وجود دارد. در مورد درخواست از اعراب برای مقابله با داعش ابتدا یک سوال باید پاسخ داده شود: شما در مورد چه کسانی صحبت می کنید؟ چه کسی قابلیت و نیروی تار و مار کردن داعش را دارد؟ مطمئنا عربستان سعودی و مصر نیروهای مسلح قابل توجهی دارند و علاقه ای هم به همسایه شدن با داعشی ها ندارند. اما، این دو کشور در حال حاضر درگیری های خود را دارند.

مصر در حال مقابله با تهدید تروریستی در صحرای سینا و کلنجار رفتن با رابطه رو به وخامت خود با حماس است. دولت مصر در اوایل ماه ‌ژوئیه اعلام کرد که شبه نظامیان دستکم ۵۰ سرباز را در حمله به مراکز نظامی کشته اند.

علاوه بر این، مصر هنوز از پیامدهای پس از تحولات موسوم به «بهار عربی» خلاصی نیافته است . تنها چند هفته پیش بود که رژیم مصر بیش از ۱۰ تن از اعضای اخوان المسلمین را به اتهام توطئه برای حمله به کانال سوئز بازداشت کرد. مصر در حال حاضر تحولات لیبی و تونس را نیز با نگرانی دنبال می کند.

به همین ترتیب، عربستان سعودی نیز خود را به شدت درگیر یمن کرده است. در داخل نیز عربستان سعودی با یک شبکه تروریستی فعال در داخل کشور و عدم اطمینان در خصوص برخی نقل و انتقالات رهبری ملی مواجه است.

کشورهای عربی همگی مشغله های خود را دارند: از بحران سیاسی در بحرین گرفته تا تروریسم در کویت و همینطور در قطر.

اردن نیز در این مجموعه قرار دارد. این پادشاهی شاهد قتل وحشتناک یک خلبان اردنی بود که توسط داعش به گروگان گرفته شده بود. این کشور همچنین شاهد هجوم پناهندگانی است که از ترس داعش گریخته اند. در همین حال، این گروه تروریستی به طور فعال جوانان اردنی را به خدمت می گیرد. بنابراین امن نگاه داشتن اردن، یک چالش به اندازه کافی بزرگ برای نیروهای مسلح این کشور است.

در همین حال، ارتش عراق با وجودی که بسیار سازماندهی شده عمل نمی کند اما با کمک نیروهای مردمی پیشروی های خوبی داشته است.

به محض این که اوباما نیروهای نظامی آمریکا را از این کشور خارج کرد، «نوری المالکی» نخست وزیر عراق، شروع به بازسازی نیروهای مسلح و تبدیل آنها به نیروهایی منسجم کرد.

داعش در عراق تمایل به عقب نشینی نشان داده است. نیروهای مردمی موفق شدند مناطقی در اطراف منطقه الکرمه واقع در شمال شرق فلوجه را از وجود عناصر داعش پاکسازی کنند. نیروهای مردمی همچنین توانستند پس از درگیری شدید با داعشی ها منطقه «الهیتاوین» در جنوب فلوجه را به کنترل خود درآورند. در عین حال، عملیات پاکسازی در بخش‌ هایی از شهر الرمادی ادامه دارد. در این عملیات که از دو شب پیش آغاز شد، نیروهای ویژه ارتش عراق به کمک نیروهای دیگر موفق شدند بخش‌ هایی از شهر الرمادی را از وجود عناصر تروریستی داعش پاکسازی کنند.

در حال حاضر نیز درگیری بین نیروهای عراقی با تروریست های داعش در اطراف الخالدیه گزارش شده است و نیروهای عراقی در تلاش برای پاکسازی مناطق اطراف این منطقه هستند.

حتی اگر اعراب هم بخواهند در جنگ با داعش شرکت کنند، فاقد ظرفیت لازم برای تدارکات، برنامه ریزی و سلاح ها و بودجه لازم برای این اقدام خواهند بود؛ همانطور که نیروهای نظامی اروپا هیچگاه نمی توانستند بدون کمک آمریکا عملیات نظامی در لیبی و یا مالی به پایان برسانند.

تاکنون حملات هوایی آمریکا و اعزام کارشناسان ویژه نیز نتوانسته داعش را ریشه کن کند. هنگامی که دشمن کنترل اراضی را در اختیار دارد، بمب گذاری و عملیات ویژه راه های بسیار خوبی برای مقابله با آنها محسوب می شود. اما به نیروهای زمینی نیز برای شکستن محاصره برخی اراضی توسط دشمن نیاز است.

بنابراین حضور نیروهای زمینی که شماری از آنها از اعراب نیز باشند، ضروری است.

داعش آنقدرها هم که به نظر می رسد شکست ناپذیر نیست. اما نابودی آن نیاز به استراتژی دقیق تری دارد. اگر چنین استراتژی دنبال نشود، این گروه تروریستی بزرگ و بزرگ تر می شود و به تهدید بزرگتری برای کل جهان تبدیل خواهد شد.

منبع: مجله «نشنال اینترست»