«ساخت هندوچین»؛ ۲ راه متفاوت به‌سوی مقصدی مشترک

هند و چین هریک با راه‌اندازی کمپین‌های جداگانه، قصد دارند صنایع خود را دگرگون کنند؛ گرچه مسیر این دو غول بزرگ اقتصادی آسیا، باهم متفاوت است، اما مقصد هردو آنها یک‌جا، یعنی صنعتی‌شدن است. به‌گزارش اقتصادنیوز، به فاصله چند ماه پس از آنکه «نارندرا مودی»، نخست‌وزیر هند از طرح خود با نام «در هند بساز» (Make in India) رونمایی کرد، که رقیب شعار معروف Made in China است که امروزه زیر اکثر تولیدات جهان مشاهده می‌کنیم، حال، حزب کمونیست چین اخیرا از اجرای برنامه‌ خود با عنوان «ساخت چین» (Made in China) خبر داده که با هدف دگرگونی کارخانجات و صنایع این کشور اجرا خواهد شد. با نگاهی نزدیک‌تر به این دو طرح می‌توان علایمی از یک تغییر وسیع را مشاهده کرد که از نزدیکی اقتصاد دو غول آسیایی طی سال‌های پیش‌رو خبر می‌دهد. به‌گزارش بلومبرگ، برنامه Made in China ۲۰۲۵، یک کمپین ۱۰ ساله است که این کشور را فراتر از یک کار فشرده کارگری به سمت بخش‌های پیشرفته‌تر یعنی فعالیت روباتیک در بخش هوا و فضا سوق می‌دهد. چین چشم‌انداز خود را در رقابت با آلمان و ژاپن تعیین کرده درحالی‌که هند با خشنودی حاضر به پذیرش جایگاه کنونی چین است و هدف نارندرا‌ مودی بخشیدن تولید اولیه به اقتصادی است که نیازمند مشاغلی بیشتر با حقوق درخور است. «فردریک نیومن»، رییس معاضدتی بخش مطالعات اقتصاد آسیایی در هلدینگ‌ پی‌ال‌سی بانک HSBC می‌گوید: هرآنچه که چین طی سالیان آتی از دست بدهد، هند برداشت خواهد کرد. وی افزود: کارگران پیشرفته و کارآزموده هندی درنهایت باید شاخ‌به‌شاخ چین رقابت کنند که به اعتقاد من این رقابت به یک دغدغه بزرگ برای این دوکشور بزرگ بدل خواهد شد. علاوه‌بر مقیاس وسیع، اگر نگوییم ده‌ها سال، چین سال‌هاست که جلوتر از همسایه‌اش یعنی هند حرکت می‌کند. بنابر داده‌های صندوق بین‌المللی پول (IMF)، تولید سرانه ناخالص داخلی چین با رقمی معادل ۷۶۰۰ دلار، تقریبا پنج‌برابر هند است. همچنین، بخش تولید این کشور با ۳۰۰۰ میلیارد دلار، ۱۰ برابر بزرگتر از هند است. بااین‌حال، چین همچنان درحال از دست دادن میلیونها کارگر خود است که این اتفاق دقیقا مشابه اتفاقی است که در اواخر دهه ۹۰ میلادی در ژاپن افتاد. صنایع هوایی درمیان تمامی جاه‌طلبی‌ها، چین قصد دارد به خودکار کردن صنایع وارد شود که با ایجاد خط تولید کامپیوتری بستر موردنیاز برای ساخت کالاهای با کیفیت نظیر گوشی‌های آیفون یا خودرو فراهم کند. دولت چین همچنین امیدوار است تا حاکمان بی‌چون و چرای صنعت هوانوردی جهان یعنی ایرباس و بوئینگ را به چالش بکشد. در فهرست علاقمندی‌های چین، ساخت تجهیزات پیشرفته پزشکی، خودروهای کم مصرف، مهندسی علوم دریایی و تولید کشتی‌ها و زیردریایی‌های پیشرفته برای اکتشافات اعماق دریا نیز وجود دارند. جاه‌طلبی‌های باشکوه کمپین چین هنوز در ابتدای راه خود قرار دارد و این کشور معمولا هدف غایی خود را نیز بیان نمی‌کند. به‌عنوان مثال، دولت چین دیگر درباره اهداف خود مبنی بر ورود ۵ میلیون دستگاه خودروی برقی تا سال ۲۰۲۰ به خیابان‌های این کشور حرفی نمی‌زند. همچنین گفته می‌شود که چین دلایلی را برای به‌روزرسانی اقتصاد خود دارد. دیگر روزهایی که دومین اقتصاد جهان شاهد رشد اقتصادی ۱۰ درصدی بود به خاطرات پیوسته‌است و این کشور هم‌اکنون درمسیر کندترین رشد اقتصادی خود از سال ۱۹۹۰ میلادی تاکنون حرکت می‌کند. کمبود نیروی کار، سبب افزایش دستمزدها شده و صنایع معمولی نظیر تولید لباس را به تعطیلی کشانده است. همچنین، سود صنایع چین امسال به ویژه در کارخانجات و شرکت‌های دولتی کاهش یافته‌است. کارخانجات بیشتر نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند در ماه سپتامبر ۲۰۱۴، اعلام کرد کمپین هند به دنبال آوردن سرمایه‌های خارجی و افزایش سهم تولید خود در سومین اقتصاد بزرگ آسیا از ۱۸ درصد در حال حاضر به ۲۵ درصد تا سال ۲۰۲۲ میلادی است. جالب اینجاست که رقم کنونی یعنی ۱۸ درصد، از سال ۱۹۴۷ میلادی بدون تغییر باقی‌مانده‌است. اگرچه در کمپین اجرایی چین، در برخی موارد نظیر صنایع بیوتکنولوژی و انرژی‌های تجدیدپذیر، همپوشانی‌هایی به‌چشم می‌خورد، اما بسیاری از این ۲۵ صنعت حاضر در کمپین Make in India نظیر صنایع نساجی، چرم و معدن، کاملا پیشرفته نیستند. نوبت هند شاید هند مستعد گرفتن جایگاه چین باشد. بنابر مطالعات موسسه مک‌کنزی، سهم کارخانجات و تولید این کشور با افزایش درآمد متوسط مردم، به دلیل افزایش قدرت خرید، شروع به افزایش کرده و از ۵۰۰۰ دلار عبور می‌کند و این رشد تا ۱۰ هزار دلار ادامه می‌یابد. برهمین اساس، بانک جهانی تخمین می‌زند، سرانه درآمد ناخالص داخلی هند به ۵۸۵۰ دلار خواهد رسید که این رقم در چین ۱۱ هزار و ۸۵۰ دلار خواهد بود.