صادرات نفت ایران پس از لغو تحریم‌ها فورا افزایش نمی‌یابد

خبرگزاری رویترز گزارش داد: خریداران آسیایی نفت ایران واردات خود را از ایران در سال ۲۰۱۳ به میزان ۱۵ درصد کاهش دادند و انتظار می‌رود در سال جاری حتی پس از لغو تحریمهای غرب، صادرات نفت ایران به بزرگترین مشتریان خود به میزان کمی افزایش پیدا کند.

به گزارش ایسنا، آمارهای دولتی نشان می‌دهد، چین، هند، ژاپن و کره جنوبی در مجموع در سال ۲۰۱۳ به طور متوسط روزانه ۹۳۵ هزار و ۸۶۲ بشکه نفت از ایران وارد کردند. این به معنای این است که ایران براساس صادرات روزانه دو میلیون و ۲۰۰ هزار بشکه ای قبل از تحریم‌ها، ۴۶ میلیارد دلار درآمد نفتی را از دست داده است.

توافق هسته ای بین ایران و شش کشور قدرتمند جهان در ماه نوامبر به ایران این امکان را می‌دهد که صادرات نفت خود را در سطوح کاهش یافته کنونی که حدود یک میلیون بشکه در روز است ادامه دهد و زمینه را برای افزایش صادرات ایران در آینده هموار می‌کند.

با توجه به افزایش تولید نفت عربستان برای پر کردن جای خالی ایران بر اثر تحریمهای غرب و کاهش تولید نفت شمال آفریقا و خاورمیانه، هرگونه افزایش تولید نفت ایران باعث فشار روی قیمت نفت می‌شود.

اما براساس این گزارش، تردیدهایی درباره سرعت بازگشت صادرات نفت ایران به سطح قبل از سال ۲۰۱۲ وجود دارد. به ویژه اینکه خریداران آسیایی نسبت به افزایش زیاد واردات خود از ایران قبل از توافق هسته ای نهایی مشتاق نبوده‌اند.

هفته گذشته آمریکا و اتحادیه اروپا در راستای توافق ماه نوامبر به وعده‌های خود مبنی بر لغو برخی تحریمهای ایران در زمینه بیمه محموله های نفتی، تجارت فلزات گرانبها و خودرو عمل کردند و این تحریمها از ۲۰ ژانویه لغو شدند.

براساس این توافق ایران در اول فوریه (امروز) بخش اول ۵۵۰ میلیون دلاری طلب نفتی مسدود شده ۴.۲ میلیارد دلاری خود را دریافت می‌کند.

تحریمهای شدید علیه ایران در سال ۲۰۱۲ میلادی باعث شد که صادرات نفت ایران بیش از ۵۰ درصد کاهش یافته و به حدود یک میلیون بشکه در روز برسد که این امر ماهانه باعث کاهش میلیاردها دلار درآمد نفتی ایران شد.

چین به عنوان بزرگترین مشتری نفت ایران واردات خود را در سال ۲۰۱۳ میلادی با ۲.۲ درصد کاهش به ۴۲۸ هزار و ۸۴۰ بشکه در روز رساند که این کمترین کاهش واردات در میان چهار خریدار بزرگ نفت ایران است.

در صورتیکه توافق ماه نوامبر بین تهران و قدرتهای غربی حاصل نمی‌شد این کاهش اندک از سوی چین احتمالا باعث تشدید تنش‌ها بین واشنگتن و پکن می‌شد.

بیشترین کاهش در واردات نفت ایران از سوی هند بوده که واردات خود را با ۳۸ درصد کاهش به ۱۹۵ هزار و ۶۰۰ بشکه در روز رسانده است. کره جنوبی خرید نفت از ایران را با ۱۴.۳ درصد کاهش در سال گذشته به ۱۳۴ هزار و ۸ بشکه در روز رساند.

ژاپن دیگر خریدار عمده نفت ایران واردات خود را در سال ۲۰۱۳ میلادی روزانه با ۶.۴ درصد کاهش به ۱۷۷ هزار و ۴۱۴ بشکه در روز رساند که پایین‌ترین رقم واردات این کشور از ایران از سال ۱۹۸۱ تاکنون است.

منابع آگاهی که تردد نفتکش‌ها را پیگیری می‌کنند می‌گویند صادرات نفت ایران در ماه ژانویه برای سومین ماه متوالی قدری افزایش یافته است اما اطلاعاتی که تاکنون به دست آمده هیچ گونه افزایش در نفت تحویل داده شده به بنادر آسیایی را نشان نمی‌دهد.

تا زمان حصول توافق نهایی بیشتر خریداران آسیایی ایران بعید است که افزایش قابل توجهی را در میزان واردات نفت خود ایجاد کنند. حتی چین نیز از زمان توافقنامه ماه نوامبر هیچ اقدامی را برای افزایش واردات خود انجام نداده است و یک شرکت واسطه دولتی این کشور به دنبال مذاکره با ایران درباره قرارداد جدید واردات نفت در سال ۲۰۱۴ است.

انتظار می رود دور آغازین گفتگوهای ایران و پنج + یک در خصوص توافقنامه بلند مدت هسته‌ای در ازای لغو تدریجی تحریمها، ماه آینده در نیویورک آغاز شود.