شماره روزنامه ۴۴۹۷
|

جنگ جهانی

  • داستان انداختن قرارداد دارسی در بخاری

    بعد از جنگ جهانی اول و از سال ۱۹۲۰ به بعد شرکت نفت ایران و انگلیس به توصیه مشاوران حقوقی و مالی خود و به دلیل اهمیت نفت جنوب ایران برای دولت بریتانیا درصدد برآمد علاوه بر تمدید امتیاز دارسی، برخی از اختلافاتی را که درباره مسائل مالی و فنی قرارداد وجود داشت رفع کند. نیاز بریتانیا به نفت ایران سبب شد تا تولید نفت ایران از یک‌میلیون و ۷۴۳ هزارتن در سال ۱۹۲۱ به رقم ۷ میلیون و ۸۷ هزار تن در سال ۱۹۳۳ افزایش یابد. با این‌ حال میزان رشد حق امتیاز ایران در این سال‌ها نه‌تنها به‌اندازه رشد استخراج نفت نبود بلکه برخی از سال‌ها کمتر از میزان تعیین‌شده نیز می‌شد. به‌عنوان‌مثال در سال ۱۹۳۱ حق امتیاز ایران ۸۷۲ هزار لیر برآورد شد، این درحالی است که سال قبل به ایران یک‌میلیون و ۲۸۸ هزار لیر پرداخت ‌شده بود.
  • اسناد انگلیسی از ایران

    در دوره پهلوی اول در پرتو تحولات فرهنگی شاهد گسترش سینماتوگراف در ایران هستیم. البته پیش از این سینماتوگراف در ایران بود اما در این مقطع گسترش زیادی پیدا کرد و نیروهای خارجی از آن استفاده ابزاری می‌کردند تا از این طریق با مردم کشور اشغال شده ارتباط برقرار کنند و نوعی تحبیب قلوب ایجاد شود. در این راستا فعالیت موسسات خیریه را هم در این دوران داریم که هدف آن مقابله با قحطی، گرسنگی و بیماری‌ها بود. متاسفانه در سال‌های اخیر طرح ارقام اغراق‌آمیز در رابطه با قحطی بزرگ منجر به سیاسی شدن ابعاد این واقعه تاریخی شده و دروغ‌های زیادی که پیرامون این رویداد برای بهره‌برداری سیاسی از آن گفته شده، مانع از پذیرش بخش واقعی و قطعی این رویداد شده است.
  • مصائب یک شهر

    دنیای اقتصاد: ویرانی‌های متعاقب جنگ جهانی اول در بخش‌های مختلفی از ایران قابل پیگیری است. با این همه بخش‌های جنوبی، غربی و شمال غربی ایران بیش از همه محل تاخت‌وتاز نیروهای روس و انگلیس بود و متعاقب آن مصائبی نظیر جنگ و قحطی در این نواحی بیش از سایر بخش‌های ایران احساس می‌شد. اردبیل یکی از شهرهایی است که وضعیت آن طی جنگ جهانی اول قابل‌توجه بود. حضور نیروهای روسی در این شهر از یکسو و قحطی و بیماری‌های کشنده که در این زمان فراگیر شده بود، از سوی دیگر زندگی مردم شهر را در تنگنا قرار داده بود. امید اخوی، پژوهشگر تاریخ معاصر ایران طی سخنرانی خود در کنفرانس «ایران و پایان جنگ جهانی اول» که روز ۱۱ آذرماه در محل آرشیو ملی ایران برگزار شد، به واکاوی زوایای مختلف مصائبی که در طول و پس از جنگ مردم شهر اردبیل با آن دست به گریبان بودند، پرداخت. به باور این پژوهشگر تاریخ شهر اردبیل به سبب بافت شهری و سیستم اداره محلاتی که داشت، با همت سران محلات، نسبت به دیگر شهرهای در معرض تهدید، آسیب کمتری دید. با این حال هنوز هم خاطرات شفاهی زیادی در رابطه با این دوره در اذهان مردم شهر باقی‌مانده که یادگاری از پدران آنهاست.
  • صالحیار، روزنامه‌نگار و مترجم اثرگذار

    غلامحسین صالحیار، مترجم و محقق و روزنامه‌نگار مشهور نوزدهم آذر سال ۱۳۸۲ در تهران درگذشت.
  • واکنش کنایه آمیز ترامپ به تظاهرات گسترده در فرانسه

    مشرق: رئیس جمهوری آمریکا به تظاهرات گسترده موسوم به جلیقه زردها در فرانسه واکنش کنایه‌آمیزی داشت و اعلام کرد: معترضان فرانسوی شعار می‌دهند ترامپ را می‌خواهیم!
  • ایران در اسناد بریتانیا

    دنیای اقتصاد: دکتر مجید تفرشی از جمله پژوهشگرانی است که برای سال‌ها به آرشیوهای بریتانیا مراجعه کرده و اسناد تاریخی مربوط به ایران در این آرشیوها را مورد مطالعه و بررسی قرار داده است. وی طی سخنرانی خود در کنفرانس «ایران و پایان جنگ جهانی اول» که روز ۱۱ آذر در محل آرشیو ملی ایران برگزار شد، نگاهی به برخی از اسناد مربوط به مداخله بریتانیا در امور داخلی ایران طی جنگ جهانی اول داشت. به عقیده دکتر تفرشی این سال یکی از محنت‌بارترین سال‌های تاریخ ایران است. در ادامه بخشی از سخنرانی این پژوهشگر تاریخ را می‌آوریم.
  • درخواست ترامپ از اروپا درباره هزینه‌های ناتو

    فارس: رئیس‌جمهور آمریکا یک بار دیگر موضوع هزینه‌های سازمان پیمان آتلانتیک شمالی را مطرح کرده و از کشورهای اروپایی خواسته است تا سهم بیشتری از هزینه‌های ناتو را عهده‌دار شوند.
  • مسیر نامعلوم

    دنیای اقتصاد: موضوع تاسیس خط آهن در ایران برای سال‌ها از مسائلی بود که ذهن روشنفکران ایرانی را به خود مشغول کرده بود و یکی از بزنگاه‌هایی که بحث در این زمینه به‌طور مفصل مطرح شد، زمانی بود که نصرت‌الدوله فیروز، وزیر امورخارجه ایران در سال ۱۹۱۹ در اروپا به‌سر می‌برد. در همایش ایران و پایان جنگ جهانی اول که ۱۱ آذرماه در محل آرشیو ملی برگزار شد، علی الله‌جانی مقاله خود را پیرامون این موضوع ارائه داد و تلاش کرد مناقشاتی که در این مقطع تاریخی در رابطه با تاسیس راه‌آهن وجود داشته است را بررسی کند. متن سخنرانی او به شرح زیر است:
  • مکرون سفرش به صربستان را به تعویق انداخت

    ایرنا: «امانوئل مکرون» رئیس جمهوری فرانسه در پی ناآرامی‌های روزهای اخیر در این کشور و تشدید اعتراض‌ها در چارچوب جنبش موسوم به «جلیقه زردها» سفر از قبل برنامه‌ریزی شده به صربستان را به تاخیر انداخت.
  • جنگلی‌ها علیه وضع موجود

    در سال‌ ۱۹۱۵ .م برابر با ۱۲۹۴ شمسی‌ بعد از جنگ‌ جهانی‌ اول، ایران‌ مشکلات‌ بسیاری‌ داشت. حضور عثمانی‌ها و انگلیسی‌ها ایران‌ را به‌ محل‌ برخورد متفقین‌ و متحدین‌ تبدیل‌ کرده‌ بود و در این‌ اوضاع‌ گروهی‌ به‌‌دنبال‌ مهاجرت، دربار به‌ فکر منافع‌ شخصی‌ و ملاکین‌ به‌‌دنبال‌ املاک‌ بیشتر بودند. آشفته‌ترین‌ اوضاع‌ را شمال‌ ایران‌ داشت. عده‌ای‌ از زمین‌داران‌ بزرگ‌ و تاجران‌ نامدار به‌عنوان‌ تبعه‌ روس، پرچم‌ این‌ کشور را در مقابل‌ خانه‌هایشان‌ برمی‌افراشتند و نه‌ تنها مالیات‌ نمی‌دادند، بلکه‌ هر اجحافی‌ که‌ می‌توانستند، در حق‌ مردم‌ و کشاورزان‌ روا می‌داشتند. کنسول‌ روس‌ در رشت‌ مالک‌‌الرقاب‌ به‌‌حساب‌ می‌آمد و زمام‌ امور را عملا در دست‌ گرفته‌ بود.
  • واکنش قاسمی به اخباری درباره دیدار ظریف و هانت

    فارس: سخنگوی وزارت امور خارجه می‌گوید در دیدار بین وزاری خارجه ایران و انگلستان در تهران، صحبتی از موضوع فاجعه جنگ جهانی اول و وقوع قحطی در ایران نشده است.
  • نبرد کلنل پسیان با قوای روس

    کلنل محمد تقی‌خان پسیان افسر ژاندارم سی ام آبان ۱۲۹۴ هجری (۲۱ نوامبر ۱۹۱۵ میلادی) شهر همدان را از ارتش روسیه پس گرفت.شرح این نبرد خونین عمدتا خیابانی در کتب تاریخ جنگ جهانی اول که در غرب به چاپ رسیده تحت عنوان «قهرمانی‌های ژاندارم‌های ایرانی در همدان» آمده است، زیرا نیروی ژاندارم فاقد سلاح سنگین و شمار نفرات آن به مراتب کمتر از سربازان روس بود. کلنل که می‌دانست سربازان روس آموزش جنگ خیابانی ندیده‌اند آنان را به کوچه‌های شهر کشاند و در آنجا درهم کوبید و بیرون راند.
  • استقلال نظامی از آمریکا

    دنیای اقتصاد: یک‌بار دیگر نشست با پرزیدنت ترامپ تنش‌هایی به بار آورد. در نشست گروه ۷ بود که ترامپ با کشورهای صنعتی «به تیپ و تاپ» هم زدند و اجلاس را به سوی سنگاپور و دیدار با رهبر کره‌شمالی ترک کرد. بار دیگر هم همین چند روز پیش بود؛ یعنی در مراسم صدمین سالگرد جنگ جهانی اول در فرانسه که رفتارهای ترامپ اعتراضاتی را میان رهبران اروپایی به‌وجود آورد.
  • جان کری: ترامپ عاشق کیم جونگ اون است، اما...

    باشگاه خبرنگاران جوان: وزیر خارجه اسبق آمریکا از ترامپ خواست از توهین به متحدان قدیمی آمریکا دست بردارد.
  • تفرقه درروز جهانی صلح

    دنیای اقتصاد: ده‌ها تن از رهبران جهان، روز یکشنبه که یک روز بارانی هم بود، در الیزه راهپیمایی کردند تا نشان دهند که همچنان به نظم بین‌المللی پایبند هستند و به نیکی می‌دانند که ریشه جنگ‌جهانی اول برخاسته از ملی‌گرایی بوده است، به‌ویژه اینکه این نظم درحال‌حاضر در دو سوی آتلانتیک تحت فشار قرار گرفته است. به نوشته روزنامه نیویورک‌تایمز، دونالد ترامپ که برای حضور در این راهپیمایی باران را بهانه کرده بود، دقایقی بعد به تنهایی وارد این محل شد. ولادیمیر پوتین نیز از همین شیوه استفاده کرد.
  • تصاویری دیدنی از بادکنک ترامپ نوزاد

    انتخاب: همزمان با برگزاری مراسم بزرگداشت یکصدمین سالگرد پایان جنگ جهانی اول در پاریس پایتخت فرانسه گروهی از معترضان به حضور دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا در این مراسم بادکنک غول پیکر بچه ترامپ را در پاریس به اهتزاز درآوردند.
  • توییتی که ترامپ از پاریس منتشر کرد

    ايسنا: رئیس‌جمهوری آمریکا پس از شرکت در گردهمایی رهبران جهان به مناسبت یکصدمین سالروز پایان جنگ جهانی اول توییتی منتشر کرد.
  • رایزنی ترامپ و مکرون درباره ایران

    دنیای اقتصاد: دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا که به منظور شرکت در مراسم بزرگداشت پایان جنگ جهانی اول به پاریس سفر کرده است، با امانوئل مکرون همتای فرانسوی خود دیدار و در مورد ایران گفت‌وگو کردند.
  • پایان ماه عسل مکرون و ترامپ

    دنیای اقتصاد: ساعت ۱۱ صبح ۱۱ نوامبر سال ۱۹۱۸ زنگ‌ها و ناقوس‌های کلیسا در سراسر فرانسه به صدا در آمد و پایان جنگ جهانی اول اعلام شد. هنوز که هنوز است در فرانسه در این ساعت و روز مردم به خیابان‌ها می‌آیند و روز صلح را جشن می‌گیرند.
  • ترامپ، مکرون را دوست خوب خود خواند!

    ایسنا نوشت: بعد از توییت‌های تند و سرزنش‌آمیز دونالد ترامپ علیه امانوئل مکرون، رییس جمهور فرانسه، ترامپ در پاریس رهبر فرانسه را "دوست خوب" خود خواند.

بیشتر