اصغر فرهادی در مراسم تجلیل از پیشکسوتان صدا:
در خارج میپرسند چطور چنین کاری کردید؟
او در بخشی از برنامه روی سن رفت و گفت: خوشحالم که بعد از مدتها اینجا هستم. من با آقای حسن زاهدی چهار فیلم کار کردم و به این سه عزیز و بزرگوارانی که در اینجا حضور دارند یا حضور ندارند، تبریک میگویم. از بهمن اردلان نیز بابت این برنامه تشکر میکنم.
او درباره اهمیت صدا در سینما بیان کرد: صدا در سینما آنقدر مهم است که من اصلا فیلم آخرم را در ادای دین به صدا ساختم و کار برایم به جایی رسیده که موقع نوشتن و قبل از نگارش تصویر، صدا را مینویسم و شاید این کار، به این دلیل باشد که بیشتر تخیل کنیم. صدا المان مهمی است که در زنده بودن و خون فیلم خیلی اثرگذار است.
فرهادی گفت: صدا در سینمای ایران تحسین برانگیز بوده و در دنیا بارها شنیدهام که گفتهاند چطور چنین کاری کردید؟!
این کارگردان توضیح داد: صدا باعث میشود ما در فیلمها تخیل کنیم. یکی از فیلمسازان ما که خیلی به صدا توجه میکرد، استاد مهرجویی بود. شلختگی در فیلمهایش ابتدا از صدا میآید و بعد از تصویر. اگر فیلمسازان بتوانند بهدرستی از عنصر صدا استفاده کنند، به زنده بودن فیلم کمک میکند.
کارگردان «درباره الی» گفت: نسل صدابردارانی که در اینجا حضور دارند، دو ویژگی دارند؛ یکی اینکه صدا را وارد سینما کردند و دیگر اینکه جزء نخستین کسانی بودند که صدای سر صحنه را وارد سینما کردند. صدابرداران در ایران حضورشان در صحنه فقط برای صدابرداری نیست و نوعی حس پدرانگی دارند.
او گفت: فیلم «شهر زیبا» را در جایی فیلمبرداری کردیم که شرایط بسیار سختی داشت و یادم میآید حسن زاهدی به خانه یکی از محلیها رفت و از آنها اجازه گرفت تا بتوانیم کار کنیم.
منوچهر شاهسواری تهیهکننده پیشکسوت سینما در این مراسم گفت: در ذات انسان دو گوهر وجود دارد؛ ابتدا گوهر جان و دیگری گوهر روان آدمی. در گوهر روان؛ نیکخواهی، نیکجویی، محبت و آدمیت وجود دارد.
از زمانی که شاگرد حسن زاهدی بودم و پس از آن در رفاقت و همکاری با او، گوهر روانش همچنان همان است که بود. همه ما باید به این حال غبطه بخوریم.
او افزود: در فرهنگ ما وقتی آدمی را با نام کوتاه صدا میکنیم، نشان از بزرگی او دارد. من و اصغر شاهوردی روی یک نیمکت درس خواندیم و او اکنون روی ویلچر قرار دارد. نمیتوانم بگویم خوشحالم یا ناراحت اما ناامیدی اهریمنی است که در قلب انسان رخنه میکند و وای بر ما اگر بگذاریم اهریمن بر ما رخنه کند.
این تهیهکننده گفت: همه ما با وضعیت سینما، شرایط معیشتی همکاران و چالشهای این عرصه آگاه هستیم؛ گاهی تلاشهایی میکنیم که جواب میدهد و گاهی هم نه.
جواد طوسی منتقد سینما هم در این مراسم گفت: هر سه عزیز ویژگیهای خاص خودشان را دارند. برای مثال، آقای زاهدی وقتی همکاری مداومی با عباس کیارستمی و اصغر فرهادی دارد، این همکاری مشترک مبتنی بر نگاه کارشناسانه است. همکاری او با بهمن فرمانآرا، کیانوش عیاری و دیگر فیلمسازان نیز نشان میدهد که حتما نقطه اتصال او با این آثار، با نوعی دغدغهمندی همراه است.
او افزود: همکاری بهروز شهامت با کارگردانان سینمای ایران نیز این قابلیت را نشان میدهد که او میتواند خودش را با دنیای مختلف تطبیق دهد. این منتقد پیشکسوت سینما با اشاره به اسحاق خانزادی و کارنامه اش گفت: بعد از زندهیاد روبیک منصوری، او در قلههای صدابرداری ایران قرار میگیرد. زمانی که من کودک و نوجوان بودم، آقای روبیک منصوری در میان فیلمهای تجاری و گیشهپسند، فیلم را با صدابرداریاش تاثیرگذار میکرد. ما نمیتوانیم با نگاهی کارشناسانه، همان فیلمهای عامهپسند را هم نادیده بگیریم زیرا حضور این عزیزان میتواند به چنین فیلمهایی تشخص بدهد.
او افزود: تنوع و تکثر کارنامه خانزادی بسیار جالب است؛ از سینمای ساکن سهراب شهید ثالث گرفته تا فیلم «ملکوت» که با صدا، دنیای کابوسگون بهرام صادقی را دلپذیر میکند. در «چریکه تارا» یا «دلشدگان» و «کمالالملک»، عناصر افکتیو و صدا اهمیت پیدا میکند.
طوسی گفت: سینمای عامهپسند را در نظر بگیرید؛ در این جنس از فیلمها، صداگذار و صدابردار باید حواسشان باشد که مخاطب را با موسیقی یا تکگویی غافلگیر کنند. یعنی صدابردار و صداگذار باید خودشان را با جهانهای مختلف فیلم تطبیق دهند.
او توضیح داد: اسحاق خانزادی، در عین حال که در مقطعی کارمند وزارت فرهنگ و هنر بود، روحیه کارمندی پیدا نکرد که صرفا یک حقوق بگیرد. او پا فراتر گذاشت و تجربههای جدیدی کسب کرد. برای اسحاق خانزادی عزیز آرزوی موفقیت دارم و امیدوارم سلامت باشند.
بهرام عظیمی کارگردان انیمیشن در این مراسم گفت: آدمهایی که در صدا کار میکنند آدمهای ساکتی هستند زیرا عادت کردهاند که بیشتر بشنوند. آقای شهامت بسیار اخلاقمدار هستند و حتی با کارگردانان جوان نیز با حوصله برخورد میکنند و نگاه از بالا به پایین ندارند.
عظیمی توضیح داد: آقای شهامت درک موسیقی بالایی دارد و موسیقی هم کار میکند. در انیمیشن «تهران ۱۵۰۰» صحنهای بود که به صورت مدرن دیزی میخوردند و او یک موسیقی از فیلمفارسی را در آن قرار داد که بسیار جذاب شد. ایشان بر کار هنری اضافه میکند و برای ما بچههای انیمیشن جایگاه ویژهای دارد، زیرا همیشه فلفل و نمک بیشتری به کار اضافه میکند.