اقتصاد عربستان دوباره کوچک شد

به گزارش خبرنگار گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد، مطابق داده‌های جدید، اقتصاد عربستان پیش از آنکه تنش با انصارالله به اوج برسد، کوچک شده بود.

این روند اگرچه نسبت به گذشته کندتر شده، اما پادشاهی سعودی را در مسیر یکی از بدترین عملکردهای اقتصادی سال‌های اخیر قرار داده است.

طبق داده‌های اولیه سازمان کل آمار عربستان، تولید ناخالص داخلی این کشور در سه‌ماهه سوم سال جاری میلادی نسبت به مدت مشابه سال قبل ۳.۸ درصد کاهش داشت.

به گزارش بلومبرگ، این رقم در مقایسه با افت ۴.۷ درصدی سه‌ماهه دوم بهبود یافته، اما نخستین باری است که اقتصاد این کشور از سال ۲۰۲۳ میلادی، دو دوره پیاپی انقباض را تجربه می‌کند.

در همین حال، رشد بخش غیرنفتی تقویت شد و به ۱.۹ درصد رسید؛ حوزه‌ای که مقام‌های سعودی سال‌هاست برای تغییر ساختار اقتصاد ۱.۴ تریلیون دلاری خود روی آن تمرکز ویژه‌ای دارند. فعالیت‌های نفتی نیز ۲۰.۴درصد کاهش داشته که نسبت به افت ۲۴.۸ درصدی سه‌ماهه دوم، اندکی تعدیل شده است.

این ارقام بیانگر تلاطم کم‌سابقه‌ای است که بزرگ‌ترین اقتصاد جهان عرب با آن روبه‌روست. عربستان همزمان پیامدهای جنگ آمریکا علیه ایران که هشت ماه پیش آغاز شد و درگیری مستقیم با انصارالله را تجربه می‌کند.

این درگیری‌ها موجب آسیب به تاسیسات انرژی عربستان شده و روند پمپاژ و صادرات نفت این کشور را مختل کرده است. ریاض همچنین از انسداد تنگه هرمز زیان قابل‌توجهی دید، هرچند بزرگ‌ترین صادرکننده نفت جهان توانست با تغییر مسیر جریان نفت از طریق خط لوله به بندری در دریای سرخ، بخشی از این تبعات را جبران کند.

داده‌های اخیر، توقف موقت فعالیت آن خط لوله در ماه سپتامبر را پس از موج حملات پوشش می‌دهد و مربوط به پیش از بازگشت اخیر صادرات نفت عربستان به بالاترین سطح دوران جنگ است. این گزارش همچنین وضعیت اقتصاد را پیش از اوج‌گیری اخیر تنش‌ها میان ریاض و انصارالله نشان می‌دهد.

حملات انصارالله در ماه اکتبر، پروازهای ورودی و خروجی ریاض را محدود کرد، رویدادهای مهم را به تاخیر انداخت و منطقه اصلی مالی پایتخت را عملاً به تعطیلی کشاند. در همین راستا، آموزش از راه دور برای بسیاری از مدارس ریاض دست‌کم تا پنجم نوامبر (۱۴ آبان) تمدید شد و مرکز مالی ملک عبدالله نیز به مستاجران اعلام کرد که دستور دورکاری که از یازدهم اکتبر (۱۹مهر) اجرایی شده بود، تا اطلاع ثانوی همچنان پابرجاست.

تمامی این تحولات، کانون توجه‌ها را به عملکرد بخش غیرنفتی در سه‌ماهه چهارم معطوف کرده است. اقتصاددانان و سرمایه‌گذاران معتقدند صنعت نفت عربستان با افزایش صادرات و قیمت بالای نفت، تاب‌آوری خود را حفظ می‌کند. صندوق بین‌المللی پول ماه گذشته میلادی اعلام کرد ذخایر مالی و تاسیسات پشتیبان صادرات نفت به عربستان کمک کرده تا آسیب‌های ناشی از جنگ را مهار کند. این نهاد همچنان جایگاه عربستان را برای عبور از این تلاطم‌ها، حتی پس از تشدید درگیری‌ها با حوثی‌ها، بهتر از همتایانش در خلیج‌فارس می‌داند.

درگیری با انصارالله در اوایل ماه گذشته میلادی، پس از آغاز عملیات نظامی همه‌جانبه نیروهای ائتلاف به رهبری عربستان برای بازپس‌گیری مناطق تحت کنترل آن‌ها در یمن، به‌طور قابل‌توجهی شدت گرفت.

دولت عربستان پیش از این تشدید تنش، پیش‌بینی کسری بودجه سال ۲۰۲۶را به ۴.۹ درصد از تولید ناخالص داخلی رسانده بود و اعلام کرد اقتصاد این کشور احتمالاً ۳.۶ درصد کوچک می‌شود که وضعیتی مشابه دوران اوج همه‌گیری کرونا در سال ۲۰۲۰ است.