همهپرسی درباره کارنامه ساکن کاخ سفید
دنیای اقتصاد - کسری غفوری : ۲روز مانده به برگزاری انتخابات میاندورهای آمریکا، دونالد ترامپ همزمان در ۲جبهه در حال عقبنشینی است. یکی، در پای صندوقهای رأی؛ ائتلافی که دو سال پیش او را به کاخ سفید بازگرداند، ترک برداشته است. رأیدهندگان جوان و اسپانیاییتبار بار دیگر به اردوگاه دموکراتها بازگشتهاند و حتی سفیدپوستان فاقد تحصیلات دانشگاهی که ستون فقرات جنبش سیاسی او به شمار میروند، عمدتا در واکنش به گرانیهایی که با جنگ آمریکا در خاورمیانه تشدید شده، از او فاصله گرفتهاند. دیگری، در عرصه قضایی است که قضات دادگاهها، از جمله یکی از منصوبان خود ترامپ، بارها تلاش دولتش برای کنار گذاشتن برگههای رأی و اعمال فشار بر مجریان انتخابات به بهانه رأیدهی غیرشهروندان را ناکام گذاشتهاند.
وجه تمایز اصلی این انتخابات با دورههای پیشین، ماندگاری پیامدهای آن است. بیشتر کرسیهای قابل رقابت در سنا، در اختیار جمهوریخواهان و متعلق به ایالتهای یکسره قرمزی است که برخی از آنها دهههاست سناتور دموکرات به خود ندیدهاند. در عین حال، بیشتر سناتورهایی که سهشنبه ۳نوامبر (۱۲ آبان) برگزیده میشوند، تا پایاندوره نخست رئیسجمهور بعدی بر کرسی خود تکیه خواهند زد. دموکراتها همچنین از این بخت برخوردارند که در چند ایالت کلیدی و سرنوشتساز برای انتخابات ریاستجمهوری۲۰۲۸، مهار دولتهای ایالتی را در دست بگیرند. از سوی دیگر، بازطراحی حوزههای انتخابیه که جمهوریخواهان در میانه دهه جاری برای حفظ اکثریت خود در مجلس نمایندگان رقم زدند، احتمالا دستاوردی بسیار کمتر از انتظار برایشان به همراه خواهد داشت. ترامپ از مردم خواسته است به این انتخابات به چشم یک همهپرسی درباره کارنامه او بنگرند. اگر نظرسنجیها درست باشد، پیامدهای این داوری تا مدتها پس از پایان دوران ریاستجمهوری او پابرجا خواهد ماند.
نبرد در جبهه صندوقهای رأی
یافتههای آخرین نظرسنجی مشترک «اکونومیست» و «یوگاو» نشان میدهد ۴۴درصد از رأیدهندگان ثبتنامشده انتظار دارند دموکراتها کنترل مجلس نمایندگان را در دست بگیرند و ۳۱درصد شانس را به حفظ اکثریت جمهوریخواهان میدهند. این نسبت برای مجلس سنا ۳۹ به ۳۶ به سود دموکراتهاست. «کایل کاندیک»، تحلیلگر مرکز «گوی بلورین ساباتو»، به الجزیره گفت که پیشتازی قاطع دموکراتها در نظرسنجیهای عمومی، جابهجایی قدرت در مجلس نمایندگان را تقریبا قطعی کرده، اما سرنوشت سنا همچنان درهالهای از ابهام است.
در همین حال، روزنامه نیویورکتایمز در گزارشی درباره گروههای رأیدهنده تاثیرگذار در انتخابات سنا نوشت بسیاری از اقشاری که در سال ۲۰۲۴ به سمت راست گرایش یافته بودند، اکنون در مسیر بازگشت قرار دارند. در هفت رقابت فشرده سنا، رأیدهندگان زیر ۳۰ سال با اختلاف ۳۳ درصد دموکراتها را ترجیح میدهند، حال آنکه این فاصله در سال۲۰۲۴ تنها ۲درصد بود. مردان جوان نیز که ۲سال پیش با اختلاف ۲۴درصد حامی جمهوریخواهان بودند، اکنون با اختلاف ۹درصد به سمت دموکراتها چرخیدهاند. در تگزاس، اسپانیاییتبارها با اختلاف ۳۲درصد از دموکراتها پشتیبانی میکنند که چرخشی ۳۳درصدی را در بازه زمانی ۲سال نشان میدهد. جمهوریخواهان در میان سفیدپوستان فاقد تحصیلات دانشگاهی نیز که اکثریت رأیدهندگان را در بیشتر ایالتهای رقابتی تشکیل میدهند، با افتی دو رقمی روبهرو شدهاند. ترامپ در سال۲۰۲۴ رأی این گروه را در کانزاس با اختلاف ۳۶درصد ازآن خود کرد، اما نامزد جمهوریخواه سنا در این ایالت اکنون با اختلاف ۱۷درصد در میان آنها پیشتاز است.
برتری جمهوریخواهان در میان این قشر در اوهایو از ۳۶ به ۲۲درصد، در تگزاس از ۵۲ به ۳۳درصد، در آیووا از ۲۸ به ۱۵درصد و در میشیگان از ۲۵ به ۱۴درصد فروکش کرده است. تنها استثنا ایالت مین است که در آن سناتور سوزان کالینز به پشتوانه سابقه دیرینهاش در جذب آرای مستقلها و دموکراتها، با اختلاف ۳۰درصد در این گروه پیشتاز است؛ درحالیکه برتری ترامپ ۱۰درصد بود. الجزیره نیز گزارش داد که ترامپ اعلام کرد امروز یکشنبه در آیووا و کانزاس به میدان میرود و میتینگ حضوری برگزار میکند. رقابتهای سنا در هر دو ایالت بسیار نفسگیر است. آمار رأیگیری زودهنگام نیز بر همین روند صحه میگذارد. الجزیره به استناد دادههای آسوشیتدپرس گزارش داد که شمار آرای زودهنگام نسبت به مقطع مشابه در سال۲۰۲۲ نزدیک به ۱۰میلیون رأی فزونی یافته است. در تگزاس تا روز پنجشنبه (۷ آبان) بیش از ۶.۷میلیون نفر رأی دادهاند که رشدی ۵۰درصدی را نشان میدهد. مشارکت زودهنگام در ایالتهای مین، میشیگان، کارولینای شمالی و کانزاس نیز بیش از ۳۰درصد افزایش یافته است.
مجله آتلانتیک نوشت آرای زودهنگام سیاهپوستان در کارولینای شمالی نسبت به زمان مشابه در سال۲۰۲۲ جهشی ۵۷درصدی داشته است. کنشگران حقوق رأیدهندگان این موج مشارکت را واکنشی خشمگینانه به اقدام جمهوریخواهان در بازطراحی حوزههای انتخابیه میدانند. پاتریک رافینی، تحلیلگر موسسه نظرسنجی «اشلون اینسایتس»، در نیویورکتایمز نوشت که ۴۲درصد از رأیدهندگان سال ۲۰۲۴ ترامپ که اکنون از کارنامه او ناخرسندند، هزینههای معیشتی را نخستین دغدغه خود میدانند. به نوشته او، اگر دموکراتها کنگره را فتح کنند، علت آن کاملا روشن خواهد بود: تنگناهای معیشتی که با جهش بهای بنزین در پی جنگ آمریکا علیه ایران تشدید شده است. مجله آتلانتیک در بخش دیگری از گزارش خود نوشت پیشبینی میشود جمهوریخواهان از نقشههای جدیدی که در میانه دهه ترسیم کردهاند، کمتر از نیمی از کرسیهای مدنظر خود در مجلس نمایندگان را به چنگ آورند. خشم رأیدهندگان از تورم، فساد و جنگ در خاورمیانه، عامل اصلی این ناکامی عنوان شده است. در حوزه انتخابیه اول کارولینای شمالی که با هدف کنار زدن دان دیویس، نماینده دموکرات، بازطراحی شده بود،
رقابت شانه به شانه پیش میرود و هزینههای تبلیغاتی با عبور از مرز ۵۲.۹میلیون دلار، آن را به پرهزینهترین انتخابات عمومی مجلس نمایندگان در تاریخ آمریکا بدل کرده است. اورن کاس، اقتصاددان ارشد موسسه «امریکن کامپس»، در روزنامه فایننشالتایمز یادآور شد سناتورهایی که امسال برگزیده میشوند تا پایاندوره نخست جانشین ترامپ در سنا حضور خواهند داشت. جمهوریخواهان در این دوره از ۲۲کرسی از مجموع ۳۵کرسی به رأی گذاشته شده دفاع میکنند و ۷مورد از ۹ رقابت بسیار نزدیک، به کرسیهای جمهوریخواهان در ایالتهای کاملا قرمز اختصاص دارد. یکی از این ایالتها تگزاس است که از دهه ۱۹۸۰ به اینسو سناتور دموکرات انتخاب نکرده است. به باور کاس، پیروزی دموکراتها حتی در یکی از این کرسیها، موازنه مورد انتظار سنا را برای ۶سال بر هم میزند و سنگینی چنین شکستی تا مدتها پس از خروج ترامپ از صحنه سیاست، بر دوش حزب او باقی خواهد ماند. از نگاه هفتهنامه اکونومیست نیز دموکراتها این بخت را دارند که در ۶ایالت ویسکانسین، آریزونا، میشیگان، مینهسوتا، پنسیلوانیا و نوادا، قدرت را بهطور یکپارچه در فرمانداری و هر دو مجلس قانونگذاری ایالتی قبضه کنند. هر ۶ایالت از کارزارهای اصلی در انتخابات ریاستجمهوری به شمار میروند و از آنجا که دولتهای ایالتی مقررات انتخاباتی را تدوین و نقشه حوزههای کنگره را ترسیم میکنند، تسلط بر آنها میتواند در رقابت تنگاتنگ سال ۲۰۲۸ نقشی سرنوشتساز ایفا کند.
نبرد در جبهه قضایی
روز جمعه برای دولت با ۲شکست حقوقی همراه بود. به گزارش انبیسی نیوز، ترینا تامپسون، قاضی فدرال در کالیفرنیا، شامگاه جمعه حکمی صادر کرد که تا ۱۶نوامبر (۲۵ آبان) اعتبار دارد و دولت را از تهدید یا اعمال فشار بر مسوولان انتخابات بازمیدارد. در متن این حکم تصریح شده است که مقامات ارشد وزارت دادگستری و وزارت امنیت داخلی، کارزاری را برای ارعاب، تهدید و تحت فشار گذاشتن این مسوولان به راه انداختهاند. شبکه سیانان گزارش داد که این حکم در سراسر کشور لازمالاجراست و درخواستهای دولت فدرال برای تفکیک برگههای رأی، پاکسازی فهرست رأیدهندگان یا توقف شمارش آرا را ممنوع و تهدید مجریان انتخابات به پیگرد قضایی را متوقف میکند.
چند ساعت پیش از صدور این حکم، هیات قضات دادگاه تجدیدنظر فدرال برای دومین بار در یک هفته گذشته، درخواست وزارت دادگستری برای الزام ایالت کالیفرنیا به کنار گذاشتن بیش از ۲۰ هزار رأی پستی را رد کرد. قضات با دو رأی موافق در برابر یک رأی مخالف اعلام کردند هیچ راه عملی برای شناسایی و جداسازی این آرا بدون تحمیل پیامدهای بالقوه فاجعهبار بر کل سامانه انتخاباتی وجود ندارد. در آلاسکا نیز وزارت دادگستری روز جمعه از یک قاضی فدرال خواست تا پیش از فردا (دوشنبه) به مقامات ایالتی دستور دهد تمامی برگههای رأیی را که نام «دن جی. سالیوان»، نامزد همنام با سناتور جمهوریخواه، در آنها علامت خورده است کنار بگذارند تا احتمال سردرگمی رأیدهندگان بررسی شود. این تحولات در حالی رقم میخورد که پاپ لئوی چهاردهم با ارسال رأی پستی خود برای انتخابات میاندورهای ایالات متحده، اولین پاپی در تاریخ شد که در یک انتخابات آمریکایی رأی میدهد. واتیکان اعلام کرد که پاپ رأی پستی خود را در شیکاگو ارسال کرده است. در بیانیه واتیکان آمده: «پدر مقدس اعتقاد خود را به حق و وظیفه شهروندان برای مشارکت در فرآیندهای دموکراتیک بیان میکند.» پاپ لئوی چهاردهم که با نام اصلی رابرت فرانسیس پرووست شناخته میشود و اولین پاپ آمریکاییتبار است، همچنان شهروند ایالات متحده باقی مانده و حق رأی دارد. او در حومه شیکاگو بهعنوان رأیدهنده ثبتنام کرده است. پیش از این نیز در انتخاباتهای اولیه هر دو حزب دموکرات و جمهوریخواه و همچنین انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۴ شرکت کرده بود.
از معمای آماری تا نظرسنجیهای جعلی
انتخابات میاندورهای بزرگترین محک برای سنجش دقت بازارهای پیشبینی توصیف شده است. به گزارش نیویورکتایمز، در این بازارها بیش از ۲۲۱میلیون دلار روی رقابتهای کنونی شرطبندی شده، درحالیکه این رقم در انتخابات ریاستجمهوری۲۰۲۴ حدود ۹۲میلیون دلار بود. البته این بازارها کارنامهای از خطاهای فاحش نیز دارند. در ۲۵ اکتبر (۳آبان) و همزمان با بسته شدن حوزههای رأیگیری انتخابات ریاستجمهوری برزیل، معاملهگران پلتفرم پلیمارکت حدود ۸۰درصد شانس پیروزی برای فلاویو بولسونارو قائل بودند، اما لولا داسیلوا پیروز میدان شد. در انتخابات مقدماتی شهرداری لسآنجلس نیز بازارها شانس صعود اسپنسر پرت محافظهکار را ۷۵درصد برآورد کردند؛ اما او در جایگاه سوم ایستاد.
در مقابل، پژوهشی در دانشگاه وندربیلت نشان داد که در سال۲۰۲۴ بازارهای پیشبینی بسیار زودتر از نظرسنجیها پیروزی ترامپ را مخابره کرده بودند. اکنون در ایالت آیووا میان بازارها و نظرسنجیها واگرایی دیده میشود. درحالیکه نظرسنجیها از رقابتی برابر حکایت دارند، مدلهای پیشبینی کفه ترازو را به سود جاش تورک دموکرات سنگین میدانند و شرطبندان روی اشلی هینسون جمهوریخواه سرمایهگذاری کردهاند. در ایالت مین، بازارها شانس تروی جکسون دموکرات را فراتر از سوزان کالینز میدانند که به استثنای یک مورد، در تمامی نظرسنجیهای معتبر ماه اکتبر عقب بوده است. با این همه، کالینز در سال۲۰۲۰ نیز چهار ماه پیاپی در همه نظرسنجیها عقب بود و سرانجام با اختلاف بیش از ۸درصد به پیروزی رسید. رافینی در همان مطلب نیویورکتایمز درباره خطای تکرارشونده در برآورد بیش از واقع موقعیت دموکراتها در ایالتهای قرمز هشدار داده است، یعنی درست همان ایالتهایی که تکلیف اکثریت سنا را روشن میکنند.
انتشار نظرسنجیهای ساختگی نیز بر دامنه این تردیدها افزوده است. به گزارش الجزیره، موسسهای با نام «وجوود پولز» اوایل ماه اکتبر و پس از آنکه نیویورکتایمز ۱۵ نظرسنجی آن را در سامانه رصد خود گنجاند، اقرار کرد که دادههایش در ایالتهای رقابتی از جمله تگزاس، اوهایو، میشیگان، کانزاس و مین جعلی بوده است. مالوری مکمورو که در ماه ژوئیه از رقابت مقدماتی دموکراتها برای سنای میشیگان کنار کشید، میگوید نظرسنجی این موسسه که محبوبیت او را تکرقمی نشان داده بود، در به بنبست رسیدن کارزار انتخاباتیاش نقشی تعیینکننده داشت. ترامپ این رسوایی را دستمایه تاختن به نیویورکتایمز قرار داد و برندان کار، رئیس کمیسیون ارتباطات فدرال، به شبکههای رادیویی و تلویزیونی هشدار داد که بازنشر نظرسنجیهای جعلی میتواند به ابطال پروانه فعالیت آنها بینجامد.