درآمد نفتی ایران در سال۲۰۲۵ از مرز ۴۵میلیارد دلار گذشت
نفت ایران در مدار رشد
درحالیکه میانگین قیمت شاخص برنت به حدود ۶۹دلار در هر بشکه کاهش یافت، افزایش صادرات نفت خام و فرآوردههای نفتی به ایران کمک کرد درآمدهای نفتی خود را در محدوده ۴۵میلیارد دلار حفظ کند. دادههای اوپک حاکی از آن است که مجموع صادرات نفت خام و فرآوردههای نفتی ایران در سال۲۰۲۵ بهطور متوسط به ۲میلیون و ۸۳هزار بشکه در روز رسید. این رقم در مقایسه با یکمیلیون و ۹۷۷هزار بشکه در روز در سال۲۰۲۴، رشد ۱۰۶هزار بشکهای را نشان میدهد. محرک اصلی این رشد، افزایش صادرات نفت خام بود که در سال۲۰۲۵ بهطور میانگین به یکمیلیون و ۶۶۶هزار بشکه در روز رسید؛ درحالیکه این رقم در سال پیش از آن یکمیلیون و ۵۶۶هزار بشکه در روز بود. به این ترتیب صادرات نفت خام کشور طی یک سال، حدود ۱۰۰هزار بشکه در روز افزایش یافته است. در بخش تولید نیز ایران روندی باثبات را پشت سر گذاشت. متوسط تولید نفت خام کشور در سال۲۰۲۵ به ۳میلیون و ۲۶۳هزار بشکه در روز رسید که نسبت به سال قبل افزایشی معادل ۶هزار بشکه در روز را نشان میدهد. هرچند این رشد محدود به نظر میرسد؛ اما در شرایطی ثبت شده که برخی تولیدکنندگان بزرگ از جمله روسیه و عراق با کاهش تولید مواجه بودهاند. همزمان، صنعت پالایش نفت نیز به مسیر توسعه خود ادامه داده است.
ظرفیت پالایشی
ظرفیت پالایشی ایران در سال۲۰۲۵ به ۲میلیون و ۲۳۷ هزار بشکه در روز رسید و میزان پالایش نفت خام نیز با افزایش ۷هزار بشکهای نسبت به سال قبل، به یکمیلیون و ۸۷۰هزار بشکه در روز ارتقا یافت. در بخش فرآوردههای نفتی نیز روندی افزایشی مشاهده میشود. صادرات فرآوردههای نفتی ایران از ۴۱۱هزار بشکه در روز در سال۲۰۲۴ به ۴۱۷هزار بشکه در روز در سال۲۰۲۵ افزایش یافته است. اگرچه این رشد در مقایسه با نفت خام محدودتر است، اما توسعه صادرات فرآوردهها از منظر ایجاد ارزش افزوده و کاهش وابستگی به خامفروشی اهمیت ویژهای دارد. گزارش اوپک نشان میدهد ترکیب رشد صادرات نفت خام، افزایش فروش فرآوردههای نفتی و حفظ ظرفیت تولید، مهمترین عوامل ثبت درآمد بیش از ۴۵میلیارد دلاری نفتی ایران در سال۲۰۲۵ بودهاند. این آمارها همچنین بیانگر آن است که در شرایط افت نسبی قیمت نفت، افزایش حجم صادرات همچنان یکی از مهمترین ابزارهای حفظ درآمدهای ارزی برای کشورهای تولیدکننده به شمار میرود. در بخش گاز طبیعی نیز روند رشد ادامه داشته است.
افزایشتولیدگاز
تولید گاز ایران در سال۲۰۲۵ با افزایشی حدود ۳میلیارد مترمکعبی به ۲۸۰میلیارد و ۳۸۷میلیون مترمکعب رسید. مصرف گاز کشور نیز با رشد حدود ۲.۷میلیارد مترمکعبی به ۲۷۱میلیارد و ۳۳۰میلیون مترمکعب افزایش یافت که نشاندهنده تداوم رشد تقاضای داخلی و نقش پررنگ گاز در سبد انرژی کشور است. مجموع این شاخصها نشان میدهد صنعت نفت و گاز ایران در سال۲۰۲۵، با وجود چالشهای بازار جهانی، توانسته بر مدار رشد باقی بماند و از طریق افزایش صادرات و حفظ تولید، سهم خود را در بازار انرژی جهان تثبیت کند. درآمد ۴۵میلیارد دلاری ایران معمولا شامل کل درآمدهای صادرات نفت خام و برخی مایعات هیدروکربوری است و لزوما از ضرب ساده صادرات روزانه در متوسط قیمت شاخص برنت به دست نمیآید؛ زیرا کیفیت نفت، تخفیفهای فروش، مقصد صادرات و ترکیب سبد صادراتی نیز در آن موثر هستند. به گزارش رویترز بهای نفت برنت روز جمعه ۵ژوئن با تداوم امیدها به دستیابی ایران و آمریکا به راهحلی دیپلماتیک برای پایان جنگ و بازگشایی تنگه هرمز، به کمتر از ۹۵دلار در هر بشکه عقبنشینی کرد. با این حال، نفت برنت همچنان بیش از ۴درصد رشد هفتگی را حفظ کرده زیرا مذاکرات تهران و واشنگتن پیشرفت محسوسی نداشته و تداوم درگیریها در لبنان و مخالفت حزبالله با طرح آتشبس، چشمانداز توافق را با ابهام روبهرو کرده است.
