کالبد شکافی سقوط
تحریریه والاستریت ژورنال
هفته گذشته، زمانی که استخدامشدگان تازه ویل، گوتشل و مینجز برای شرکت در دوره توجیهی گرد هم آمدند، وکلای ارشد این موسسه افسانهای والاستریت از آیندهای بلند و موفق سخن گفتند. این موسسه با مدیریت پروندههای ورشکستگی عظیمی چون انرون و لمن برادرز، بر اعتبار خود افزوده بود. ۹روز بعد، بعدازظهر چهارشنبه، شرکای ارشد بار دیگر همه را گرد هم آوردند. اما این بار پیامشان کاملا متفاوت بود؛ «موسسه ۹۵ ساله تعطیل میشود».
بری وولف، رهبر موسسه، طبق ویدئوی تماسی که والاستریت ژورنال آن را بررسی کرده است، گفت: «با توجه به جداییهای چشمگیر شرکا، کاهش درآمد ناشی از این جداییها و دیگر اختلالات، پس از بررسی دقیق گزینههای جایگزین، به این نتیجه دلشکن رسیدهایم که باید پیشنهاد انحلال منظم ویل، گوتشل و مینجز را مطرح کنیم. این پیشنهادی نیست که هرگز تصور میکردیم روزی آن را ارائه دهیم.» زنجیرهای از رویدادهای شتابان به پیامدی منجر شده بود که زمانی غیرقابل تصور به نظر میرسید: فروپاشی تقریبا یکشبه موسسهای حقوقی، معتبر و سودآور، با حدود ۱۲۰۰وکیل در سراسر جهان و درآمدی بیش از ۲میلیارد دلار. اواخر هفته گذشته، با شکست مذاکرات ادغام و تصمیم شمار دیگری از شرکای ارشد برای ترک موسسه، پایان کار تقریبا قطعی شده بود. تنها پنج روز بعد، سقوط ویل کامل شد.
این احتمال که هجوم به استعدادهای برتر بتواند ظرف چند هفته حتی یک موسسه پیشرو را از پا درآورد، صنعت حقوق را به لرزه انداخته است. یکی از شرکای بازنشسته ویل که سه دهه در این موسسه کار کرده بود، گفت: «باورکردنش تقریبا غیرممکن است؛ اما هجوم به بانک رخ داد و بانک ناچار است تعطیل شود.» ویل موسسهای بود که بخش بزرگی از رویه نوین ورشکستگی را پایهگذاری کرد و سالها نخستین مرجع شرکتهای گرفتار بحران برای دریافت مشاوره بود. ویل حالا همین تخصص را در مورد خودش بهکار گرفته است. این موسسه با مشاوران تجدید ساختار همکاری میکند و میکوشد همان نوع انحلال تدریجی را طراحی و اجرا کند که نزدیک به یک قرن برای موکلانش انجام داده است. ویل را وکلای برجسته یهودی بنیان گذاشتند که دیگر موسسات نخبه آنها را کنار گذاشته بودند.
امسال صنعت حقوق سالی بهغایت پرتلاطم را پشت سر میگذارد. تابستان امسال، ۶وکیل واکتل، از جمله یکی از روسای مشترک موسسه، آن را ترک کردند؛ اتفاقی کمسابقه برای موسسهای که تا سال۲۰۲۰، طی بیش از نیمقرن، تنها یک همکار خود را به رقیب واگذار کرده بود. به گفته شرکت دادهپژوهی شورپوینت تکنولوژیز، شمار همکارانی که سال گذشته موسسات برتر را ترک کردند به رکوردی بیسابقه رسید و امسال نیز این روند در مسیر ثبت رکوردی تازه قرار دارد. اکنون وکلای ویل و دیگر فعالان صنعت حقوق در حال بررسی و کالبدشکافی دلایل فروپاشی این موسسهاند. ریشههای این اتفاق را میتوان در ناتوانی موسسه از سازگاری بهموقع با صنعتی جستوجو کرد که بهسرعت در حال دگرگونی بود و به مقیاس بزرگتر و جذب بیرحمانه نیرو نیاز داشت. در کنار آن، کشمکشهای تلخ میان رهبران بر سر آینده موسسه نیز به این فروپاشی دامن زد. رامونا نی، رئیس منتخب موسسه، که سرانجام همزمان با ازهمپاشیدن آن از این سمت کنارهگیری کرد، اوایل امسال در مصاحبهای برای پادکست ویل گفت: «باید همواره هوشیار باشیم، همیشه آنچه را در پس پیچها در انتظارمان است پیشبینی کنیم و مطمئن شویم که بهاندازه کافی از همکارانمان مراقبت میکنیم تا انگیزه ماندن داشته باشند.»
برخی در داخل و خارج از موسسه، وولف، رهبر دیرینه آن، را بهدلیل خودداری از اقدامهای قاطع، مشابه آنچه رقبایی چون کرکلنداند الیس و پل وایس انجام دادند، مقصر میدانند. از جمله این اقدامها، سرمایهگذاری مجدد سودهای حاصل از دوران بحران مالی برای جذب استعدادهای برتر بود. وولف ۶۶ساله پس از آنکه در سال۲۰۱۰ اداره موسسه را به دست گرفت، سالها از انجام کار مستقیم برای موکلان فاصله گرفت.
برخی دیگر مایکل آیلو را مقصر میدانند؛ معاملهساز برتر موسسه و چهرهای بحثبرانگیز که به گفته برخی، جذب نیرو برای دیگر گروههای تخصصی را دشوارتر کرده بود؛ زیرا احتمال داشت فعالیت آن گروهها با کارهای او تداخل پیدا کند. عملکرد کمیته مدیریت ویل در جریان تلاش برای بقا نیز زیر ذرهبین قرار گرفته است. از جمله، تلاش دقیقه نودی برای ادغام با ویلکی فار و گالاگر که به گفته برخی شرکا، نتیجهای معکوس داشت و باعث شد برترین استعدادهای موسسه با شتاب بیشتری بهسوی درهای خروج حرکت کنند. آنچه مسلم است، سلامت مالی موسسه بود. ویل در میان ۲۰موسسه حقوقی سودآور صنعت قرار داشت و بیش از یکمیلیارد دلار مطالبات و کار در دست اجرا داشت که هنوز وجوه مربوط به آنها وصول نشده بود. هاروی میلر، چهاردهمین شریک ویل، جایگاه این موسسه را در حوزه ورشکستگی تثبیت کرد؛ آن هم در دورانی که دیگر موسسات بزرگ این حوزه را چندان جدی نمیگرفتند و آن را فعالیتی کماهمیتتر میدانستند.
آیلو که ریاست بخش حقوق شرکتی ۶۰۰ نفره موسسه را بر عهده داشت، از نگاه بسیاری در واقع رهبر سایه وولف بود. وولف و آیلو پردرآمدترین شرکای موسسه بودند و هرکدام سالانه بیش از ۲۰میلیون دلار درآمد داشتند. وضعیت مالی آنها به یکدیگر گره خورده بود: حقوق وولف بهواسطه شرطی منحصربهفرد تضمین میشد که بر اساس آن، او بهعنوان رهبر موسسه باید هر سال بهاندازه پردرآمدترین همکار درآمد داشته باشد. حدود یک سال پیش، آیلو و وولف بیسروصدا با موسسات رقیب تماس گرفتند تا امکان ادغامی را بررسی کنند که بتواند ویل را در موقعیتی رقابتی در برابر غولهای جهانی صنعت قرار دهد. یکی از گزینههای احتمالی، موسسه وینسوناند الکینز، مستقر در هیوستون، بود که در تگزاس بخش انرژی قدرتمندی داشت؛ بازاری که ویل برای جذب استعداد در آن با مشکل مواجه بود. اما این مذاکرات به جایی نرسید.
با نزدیکشدن وولف به سن بازنشستگی اجباری موسسه، یعنی ۶۸سالگی، کمیتهای چندنفره برای انتخاب جانشین او تشکیل شد. این کمیته رامونا نی را انتخاب کرد؛ همکاری موفق در حوزه سرمایهگذاری خصوصی که در بوستون مستقر بود. پس از رأیگیری میان رهبران موسسه، در ماه مارس اعلام شد که او از ژانویه ۲۰۲۷ مسوولیت را بر عهده خواهد گرفت. نی با دفاع از برنامه بازسازی ویل توانست حمایت شرکا را جلب کند. این برنامه بر گسترش فعالیت موسسه در حوزههایی از جمله سرمایهگذاری خصوصی تاکید داشت تا ویل بتواند رقابت بهتری با غولهایی مانند لاتاماند واتکینز و کرکلنداند الیس داشته باشد. بااینحال، ایراد آشکار این طرح آن بود که بسیاری از موسسات رقیب ویل سالها پیشتر زیرساختهای لازم برای چنین گسترشی را فراهم کرده بودند.
آیلو در محافل خصوصی به نزدیکانش گفته بود از این برنامه رضایت ندارد و میخواهد فرهنگ صمیمی و منسجم موسسه حفظ شود، نه اینکه بدون نقشهای روشن، صرفا بر تعداد وکلای آن افزوده شود. در همین حال، برخی شرکای دیگری که تصمیم به ترک موسسه گرفته بودند، از آیلو انتقاد میکردند که با مخالفت خود، مانع رشد ویل و تلاش آن برای دستیابی به جایگاهی بهتر در رقابت با دیگر موسسات شده است. تا تابستان، بسیاری از پردرآمدترین شرکای ویل در حال مذاکره با موسسات رقیب برای پیوستن به آنها بودند. کریستوفر ماچرا، عضو کمیته مدیریت ویل، و برایان پارنس، همکار حوزه سرمایهگذاری خصوصی، بهترتیب به پل وایس و سیمپسون تاچر اند بارتلت پیوستند.
تنها چند هفته پس از این ضربهها، ویل با بزرگترین شوک خود روبهرو شد. آیلو، دوست صمیمی و دیرینه وولف، او را غافلگیر کرد و اعلام کرد قصد دارد به کراوات، سوین و مور، یکی از موسسات رقیب و از موسسات سنتی و اشرافی موسوم به «وایتشو» (white-shoe)، بپیوندد. او پنج همکار دیگر بخش ادغام و تملک را نیز با خود میبرد. آیلو اوایل سپتامبر، اندکی پیش از سال نو یهودی، این خبر را به وولف داد. این آخرین گفتوگوی این دو دوست قدیمی بود. این اتفاق نقطه عطف ماجرا بود.
اواخر بعدازظهر چهارشنبه، تمام کارکنان به جلسهای عمومی دعوت شدند. وولف از دفتر موسسه در میدتاون، در بخش میانی منهتن، در برابر دوربین ظاهر شد. در کنار او اعضای باقیمانده کمیته مدیریت، از جمله نی، حضور داشتند؛ همان کسی که قرار بود روزی جانشین او شود. وولف طی یک سخنرانی کوتاه اعلام کرد که مدیریت موسسه پیشنهاد انحلال را مطرح خواهد کرد و رأیگیری شرکا نیز بهزودی انجام میشود. قرار است موسسه بدون ثبت درخواست ورشکستگی منحل شود. مطالبات معوق از موکلان وصول و حسابهای مالی تسویه خواهد شد. یکی از بزرگترین تعهدات مالی موسسه، اجاره فضایی به مساحت حدود ۳۸۰هزار فوت مربع، معادل نزدیک به ۳۵هزار مترمربع، در ساختمان جنرالموتورز نیویورک، روبهروی سنترال پارک، است. موسسه در بیانیهای اعلام کرد که در جریان این فرآیند، «با همان تعهد و برتریای که از بدو تاسیس هویت آن را شکل داده است، به خدمترسانی به موکلان ادامه خواهد داد و همچنان خود را متعهد به حمایت از همکارانش میداند.»
چهارشنبه شب، حدود ۵۰ وکیل موسسه در بار پشتبامی «لو ژاردن» در میدتاون گرد هم آمدند. این مراسم قرار بود مهمانی خوشامدگویی به وکلای غیرشریک سال اول گروه مالی نیویورک باشد؛ اما این مهمانی خوشامدگویی به یکی از پرجمعیتترین مراسمهای سوگواری برای یک موسسه حقوقی تبدیل شد.