در کره زمین، هیچ دولتی نیست که بقدر دولت ایران بی‌نظم باشد

به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-فاطمه نصیری؛ میرزا ملکم‌خان ناظم الدوله، در سال ۱۲۶۸ شمسی روزنامه قانون را منتشر کرد. هدف اصلی روزنامه، ترویج اندیشهٔ حکومت قانون در برابر استبداد و بی‌قانونی دوران ناصرالدین‌شاه بود. ملکم‌خان می‌کوشید افکار عمومی، اهل قلم و رجال سیاسی را نسبت به ضرورت قانون آگاه کند و نشان دهد که در نبود قانون، هیچ‌کس در ایران از مالکیت، جان، مال، مقام و حقوق خود امنیتی ندارد.  

او در دومین نمره این روزنامه در انتقاد به وضعیت اقتصادی کشور می‌نویسد:« هیچ تاجری نیست که عمال دیوان او را روبه‌کست نکرده باشند. هیچ صاحب‌جاهی نیست که در آسان، یک رذل قادر ذلیل نمانده باشد.

با این همه معادن و جنگل‌ها و استعداد خاک و قابلیت خلق و قدمت تاریخ و شرافت مذهب، هیچ طایفه‌ای نیست که بقدر خلق این ملک از نعمات طبیعی محروم و از قافله ترقی دنیا عقب مانده باشد. کل غیرت‌های ما را چند نفر کبر بسانی* و چند نفر یهودی لندن دو دقیقه می‌توانند بخرند. در کل ایران هنوز یک کمپانی وجود ندارد. در کل ایران هنوز یک کارخانه ساخته نشده است.در کل ایران هنوز یک چاپخانه نداریم. بر روی هیچ دریا یک کشتی یافت نمی‌شود که بیدق ایران داشته باشد. هیچ این وحشی نیست که پول آن به رسوائی پول ایران تنزل کرده باشد. بعد از جیل* مال سلطنت و بعد از سیر آن سرخوشبختی بزرگ هنوز در کل ایران یک عمارت، یک خانه، یک چادری نیست که اسم آن را بتوان دیوانخانه گذاشت.

با همه استحقاق و شایستگی و خدمات حضرت ظل‌السلطان، املاک و مناصب و هستی ایشان را سر آن واحد می‌توان غصب کرد. خدا خلق ایران را از برای زندگی آفریده است. و از برای اینکه یک طایفه بتواند باسوگی زندگی بکند باید لا محاله صاحب یک خانه باشد.

ایران خانه ماست و تا این خانه نظم نداشته باشد بدیهی است که آسایش اهل خانه خیال محال خواهد بود.بدون هیچ دلیل تازه ما همه به اشک خونین اعتراف می‌کنیم که امروز در کره زمین هیچ دولتی نیست که بقدر دولت ایران بی‌نظم و پریشان و خرق منات* باشد.»

 

کبر بسانی:آدم متکبر و مغرور

جیل: دوره، نسل 

خرق منات: بی‌سامان