دولت بوش حمله آمریکا به عراق را با ارائه اطلاعات دروغ یا تأیید نشده در مورد برنامه سلاح‌های کشتار جمعی عراق به خبرنگاران توجیه کرد. رسانه‌های آمریکا این ادعاها را بدون بررسی دقیق به عنوان حقایق منتشر کردند.

با وجود درس هایی که از فاجعه جنگ عراق آموختیم، رسانه ها دوباره در حال تکرار این اشتباه خود در مورد ایران هستند. دولت ترامپ در حال سوق دادن آمریکا به سمت جنگ غیر ضروری دیگری است.

دیک چنی در یکی از مصاحبه های خود در برنامه تلویزیونی «میت د پرس» هشدار داد: «صدام از طریق شبکه غیرقانونی خود در حال خرید تجهیزات مورد نیاز به ویژه لوله‌های آلومینیومی برای غنی‌سازی اورانیوم و ساخت بمب هسته‌ای است».

او تأکید کرد که بدون مدرک در مورد صدام حسین گمانه‌زنی نمی‌کند، بلکه این ادعا در روزنامه نیویورک تایمز نیز منتشر شده است. حتی کاندولیزا رایس، مشاور امنیت ملی بوش نیز از گزارش نیویورک تایمز برای پشتیبانی از ادعاهای دولت استفاده کرده بود.

اما بعد از جنگ فهمیدیم که مقامات دولت بوش خودشان به صورت عمدی این داستان جعلی را در اختیار دو روزنامه نگار با نام های جودیث میلر و مایکل گوردون قرار داده بودند. آن ها قصد داشتند از این طریق، ادعاهای خود را در مورد صدام حسین توجیه کنند. اما نیویورک تایمز بعداً این مقاله خود را حذف کرد. آن‌ها اشاره کردند که در مورد کاربرد لوله‌های آلومینیومی اختلاف‌نظر وجود دارد و در واقع بعداً پی بردیم آن‌ها برای سلاح‌های هسته‌ای ساخته نشده بودند.

رویدادهای هفته اخیر نیز یادآور روزهای منتهی به جنگ عراق هستند. جان بولتون، مشاور امنیت ملی دولت ترامپ روز یکشنبه بیانیه غیرعادی‌ای منتشر کرد. او مدعی شد که آمریکا برای مقابله با تهدیدات احتمالی ایران یک ناو هواپیمابر خود را به منطقه می‌فرستد.

جان بولتون برای تقریباً دو دهه است که برای جنگ با ایران نقشه می‌ریزد. دولت ترامپ نیز در دو سال گذشته رویکردی خصمانه نسبت به ایران اتخاذ کرده است. اما در روزهای اخیر شاهد بودیم که رسانه‌های آمریکا ادعاهای بولتون در مورد ایران را تکرار کردند، بدون آنکه صحت آن‌ها زیر سؤال برود. برای مثال، شبکه سی ان ان روز بعد از انتشار بیانیه خبری با تیتر زیر منتشر کرد: «آمریکا در پاسخ به اقدامات تنش‌زای ایران ناو هواپیمابر خود را به خلیج‌فارس می‌فرستد».

در این گزارش سی ان ان صرفاً بیشتر ادعاهای دولت ترامپ در مورد تهدیدات ایران تکرار شده بود. فقط در پاراگراف ۲۴ این مقاله اشاره شده بود که این ناو بر اساس مأموریت عادی خود از قبل در حال اعزام شدن به منطقه بود.

اما سی ان ان به یک سؤال مهم پاسخ نداده بود. اگر این ناو از قبل به منطقه اعزام شده بود، آیا جان بولتون قصد بهره‌برداری از این موضوع برای تحریک ایران به جنگ را داشت یا خیر؟

اما سؤالاتی نیز در مورد گزارش سرویس‌های اطلاعاتی مطرح می‌شود. آیا این گزارش دقیق بوده است؟ جان بولتون سابقه طولانی در تحریف اطلاعات برای اهداف سیاسی خود دارد. آیا او به همه حقایق در مورد تهدیدات ایران اشاره کرده است؟

اما متأسفانه دوباره شاهد هستیم که خبرنگاران آمریکایی ادعاهای دولت ترامپ در مورد تهدیدات ایران را تکرار می‌کنند. برای مثال، یکی از خبرنگاران سی ان ان با نام باربارا استار توییت زیر را پست کرد: «خبر فوری: مقامات آمریکایی به من گفتند که اطلاعات معتبر آن‌ها نشان می‌دهد نیروها و گروه‌های نیابتی ایران در حال هدف قرار دادن نیروهای آمریکا در سوریه، عراق و کشورهای دیگر هستند. این مقام اشاره کرد که زنجیره‌ای از پیام‌ها در مورد مکان‌های مختلف وجود داشته است».

اما بعداً مشخص شد که این گزارش کذب یا در بهترین حالت گمراه‌کننده بوده است. گزارش‌های منتشر شده در روزهای بعد نشان دادند که بولتون اطلاعات خود را از منبع نامشخصی گرفته است. در گزارش‌های دیگر نیز مقامات بی‌نام آمریکایی به آرایش گیری های نظامی و احتمال حملات علیه پایگاه‌های آمریکا اشاره کردند. برخی گفتند که آمریکا هیچ حمله قریب‌الوقوعی را پیش‌بینی نمی‌کند. به عبارت دیگر، هیچ‌کدام از اطلاعات منتشر شده نمی‌توانند ارسال ناو هواپیمابر و بمب افکن های بی-۵۲ به خاورمیانه را توجیه کنند.

اما باربارا استار اواخر هفته دوباره مانند خبرنگاران دیگر گمراه شد و گزارش زیر را منتشر کرد: «گزارش سرویس های اطلاعاتی نشان می دهند که ایران احتمالا در حال انتقال موشک های بالستیک کوتاه برد خود در خلیج فارس است. این موضوع یکی از دلایل ارسال ناو هواپیمابر و بمب افکن های آمریکا به منطقه بوده است». اما این ادعا در یکی از گزارش های شبکه ان بی سی رد شد. بعدا مشخص شد که مقامات آمریکایی برای سال ها ایران را متهم به انتقال موشک در مسیرهای آبی منطقه کرده بودند.

اما حتی در گزارش شبکه ان بی سی نیز ادعاهای بی اساس مقامات بی نام در مورد تهدیدات ایران تکرار شده بود. گفته بود؛ دلیل واقعی افزایش حضور نظامی آمریکا در منطقه این بود که ایران خوستار آمادگی و فعال شدن نیروهای نیابتی خود در عراق شده بودند.

اما چه برداشتی از رویدادهای اخیر می توانیم داشته باشیم؟ آیا چنین تهدیدی می تواند آرایش گیری نظامی آمریکا را توجیه کند؟ آیا این امکان وجود ندارد که کمپین فشار حداکثری ترامپ و افزایش فشارها باعث تحرکات اخیر ایران شده باشد؟

یکی از نمایندگان دموکرات در انتهای گزارش شبکه ان بی سی اشاره می کند که واکنش ترامپ و بولتون نسبت به اطلاعات اخیر کاملا اغراق آمیز به نظر می رسد. ما از خبرنگاران انتظار داریم که اغراق آمیز بودن این تهدیدات را تشخیص دهند.

روزنامه دیلی بیست این هفته گزارشی منتشر کرد مبنی بر اینکه منابع نزدیک به دولت اعلام کرده اند: بولتون و تیم ترامپ با تحریف گزارش اطلاعاتی قصد داشتند تهدیدات ایران را بزرگتر نشان دهند.

اما متاسفانه بی مسئولیتی رسانه ها در قبال این موضوع بی نتیجه نبوده است. خبرنگاران و برنامه های تلویزیونی به طور گسترده ادعاهای دولت ترامپ در مورد تهدیدات ایران را تکرار کرده‌اند. دولت ترامپ به هدف خود رسید. بولتون و تیم ترامپ می دانستند که رسانه ها برای چند روز ادعاهای آن ها در مورد تهدیدات ایران را تکرار خواهند کرد. اما زمانی که واقعیت در مورد انگیزه های دولت ترامپ کشف شود، تیم ترامپ روایت دلخواه خود را از خطرات جدی ایران در ذهن مردم آمریکا القا کرده است.

 

این مطلب برایم مفید است