«صفین دیزایی» سخنگوی دولت کردستان عراق اعلام کرد در دیدار نیچروان بارزانی نخست وزیر منطقه کردستان عراق و حیدرالعبادی نخست وزیر عراق دو طرف برای صادرات نفت استان کرکوک از طریق خط لوله اقلیم به بندرجیهان ترکیه به توافق رسیده اند.

وی افزود: بعد از پایان ارزیابی کمیته های کارشناسی، صادرات نفت کرکوک از طریق خط لوله نفتی اقلیم به بندرجیهان ترکیه آغاز خواهد شد.

کردستان عراق در تلاش است بغداد را مجاب کند در قبال صادرات نفت کرکوک از خط لوله تحت کنترل خود، بودجه اقلیم را از محل بودجه عراق پرداخت کند.

میدانهای نفتی کرکوک بعد از اتفاقات ۱۶ اکتبر ۲۰۱۷ میلادی و استقرار نیروهای فدرال بجای پیشمرگه های کرد، از کنترل اقلیم خارج و وزارت نفت عراق مدیریت این میدانها را برعهده گرفت.

تولید نفت اقلیم در پی از دست دادن میدانهای نفتی کرکوک به ۲۵۰ هزار بشکه در روز کاهش یافت.

کردستان عراق اولویت اصلی خود را در ماههای بعد از برگزاری همه پرسی جدایی طلبانه ناکام، بر افزایش تولید نفت متمرکز کرد.

در پی اعلام این سیاست توسط اقلیم گزارشهای میدانی شرکتهای نفتی حکایت از افزایش تولید نفت در این منطقه دارد. 

شرکتهای دی ان او، جنل انرژی ترکیه، گلف کی استون انگلیس در راس شرکتهایی هستند که اخیرا بر حجم تولید نفت خود در میدانهای نفتی در اقلیم کردستان عراق افزوده اند.

براساس اعلام رسانه های وابسته به دولت کردستان عراق سیاست نفتی اقلیم در پی بحرانهای اخیر نفتی و افزایش قیمت نفت بالابردن تولید و فروش نفت می باشد.

به گزارش اندیشکده انستیتو آکسفورد برای مطالعات انرژی، اقلیم کردستان عراق که میزان ذخایر نفت آن حدود ۴۵میلیارد بشکه بر آورد شده دارای میزان معتنابه گاز طبیعی نیز هست و چند شرکت خارجی از جمله داناگاز امارات و روسنفت روسیه در حال استخراج گاز طبیعی و استحصال میعانات گازی در این منطقه هستند.

براساس اعلام منابع رسمی در اقلیم کردستان عراق این منطقه در سال گذشته ۲۰۰ میلیون بشکه نفت در بازارهای جهانی به فروش رسانده که میزان درآمدهای اقلیم از این محل چهار میلیارد و ۴۲۹ میلیون دلار بوده است.

این در حالی است که به باور همین کارشناسان روشن نیست درآمدهای حاصله از این محل چگونه هزینه می شود.

«علی محمد صالح» معاون رئیس کمیسیون اداری و مالی پارلمان اقلیم کردستان عراق در این خصوص در کنفرانسی مطبوعاتی گفت: براساس بررسی های صورت گرفته روشن نیست درآمدهای حاصله از فروش نفت در کجا و چگونه هزینه شده است.

وی افزود: همین گزارشها حاکی است یک میلیارد و ۱۹۲ میلیون دلار به شرکتهای تولید کننده نفت در اقلیم داده شده است اما اسامی این شرکتها اعلام نشده است.

نامبرده تصریح کرد بزرگترین فساد نفتی در بخش شرکتهای نفتی وابسته به دو حزب حاکم می باشد که به سایر شرکتهای نفتی خدمات ارائه می کنند.

این عضو پارلمان اقلیم کردستان عراق اضافه نمود یک میلیارد و ۶۳۰ میلیون دلار از درآمدهای نفتی به دو شرکت وابسته به حزب دموکرات کردستان عراق و اتحادیه میهنی کردستان عراق اختصاص داده شده است.

کردستان عراق با وجود فروش نفت در سالهای اخیر همواره با کسری بودجه و معضلات اقتصادی روبرو بوده است که مخالفان آن را نشانه سوء تدبیر و فساد در تشکیلات حاکم بر این منطقه ارزیابی کرده اند. 

شهرهای مختلف کردستان عراق فروردین ماه امسال صحنه اعتراضات خیابانی به کاهش و یا عدم پرداخت دستمزدهای کارکنان دولتی بود و یکی از محورهای مطالبات معترضان، شفاف سازی درآمدهای نفتی سالیان اخیر و نحوه و محل هزینه کرد آن بوده است. 

درحالی اربیل آن زمان به بغداد فشار می آورد تا برای جبران کسر بودجه، اعتبار در اختیارش قرار دهد بغداد اما ضمن تاکید بر پرداخت این بودجه، خواهان شفاف سازی در خصوص درآمدها و هزینه های تشکیلات حاکم بر کردستان عراق و از جمله درآمدهای نفتی سال های اخیر از چاههای نفت کرکوک بود.

هر چند این بودجه بعدا پرداخت و مشکل حقوق کارکنان دولتی تا حد زیادی حل شد اما بحث میزان و سرنوشت درآمدهای نفتی کردستان عراق همچنان مطرح و مبهم مانده است. 

به نظر می رسد اکنون با طرح بحث تلاش برای افزایش تولید و صادرات نفت در کردستان عراق این بحث در دو سطح داخل اقلیم و میان اربیل و بغداد بار دیگر بشکل جدی مطرح خواهد شد.