چشم‌انداز فعالیت‌های بین‌المللی بانک اقتصاد نوین

گردهمایی مدیران بانک اقتصادنوین

تهران - ششم اردیبهشت ۱۳۸۶

سازمان ایرانی مجامع بین‌المللی وزارت امور خارجه(تالار البرز)

متن سخنرانی دکتر نوری نائینی معاون توسعه بین‌الملل بانک اقتصاد نوین ما باید وارد دنیای خارج شده و به طور موثر در جهان عرض‌اندام کنیم. دنیایی که در حال جهانی شدن است و اختلاف نظر‌های اقتصادی در حال از بین رفتن است، ‌زیرا مرزهای اقتصادی به سرعت کم‌رنگ می‌شود. جهان به صورت دهکده‌ای کوچک (Global Village) در آمده است. در دهکده جهانی همچون دهکده معمولی همه از هم باخبر هستند. از هر اتفاق کوچکی به سرعت همه آگاه می‌شوند.

امروز در هر کجای جهان که اتفاقی رخ دهد، حداکثر در مدت چند ساعت همه با خبر می‌شوند و مهم‌تر آنکه به آن عکس‌العمل نشان می‌دهند و تحت‌تاثیر قرار می‌گیرند. میزان باران در هندوستان، قیمت گندم را در شیکاگو تغییر می‌دهد. آقای احمدی‌نژاد در تهران سخنرانی می‌کند، قیمت نفت در جهان تحت‌تاثیر قرار می‌گیرد و تغییر می‌کند. تصمیمات کشورهای جهان در مورد ما بر قیمت‌های تابلوی بورس تاثیر می‌گذارد. در این جهان، رقابت کار ساده‌ای نیست.

برخی با جهانی شدن نظر موافق ندارند و مهم‌ترین استدلال آنان این است که می‌گویند این پدیده جهانی شدن نیست، بلکه جهانی کردن توسط قدرت‌های بزرگ است. یعنی قدرت‌های بزرگ این کار را با نظر خود و با توجه به سود خود انجام می‌دهند، علاوه بر این جهانی شدن ارزش‌های ما را تحت‌تاثیر قرار می‌دهد. این نظرها درست است، اصولا انتقال تکنولوژی با انتقال فرهنگ همراه است ولی بدون پیشرفت در فناوری (تکنولوژی) قادر به انجام کاری موثر در سطح جهان و حتی در کشور خودمان نیستیم.

اما مخالفان جهانی شدن راه‌حل نشان نمی‌دهند. «آمارتیاسن» برنده جایزه نوبل اقتصادی در سال ۲۰۰۰ میلادی، متولد بنگال هند است و در دانشگاه‌های معتبر جهان از جمله آکسفورد در انگلستان و ‌هاروارد در آمریکا تدریس می‌کند. وی در کتاب «توسعه یعنی آزادی» درباره جهانی شدن بحث می‌کند. او به نکته‌ای بدیع اشاره دارد و تأکید می‌کند که آنچه نمی‌توان انجام داد این است که نمی‌توان جلوی جهانی شدن را گرفت. بهترین کاری که می‌توان کرد آن است که خودمان را برای جهانی شدن آماده کنیم.» دنیای جدید به تخصص‌های جدید احتیاج دارد. ممکن است پاره‌ای از تخصص‌های امروز دیگر به‌درد نخورد، بنابراین یا باید به این افراد آموزش داد و آنها را به کارهای جدید گمارد و یا خسارت وارده به این گروه‌ها که از گردونه کار خارج می‌شوند را به نوعی جبران کنیم. باید به این روند جهانی شدن پیوست. برای این پیوستن در درجه نخست باید سودمان را به حداکثر برسانیم و اگر این امر امکان پذیر نیست لااقل باید زیان را به حداقل برسانیم. مقوله پول و بانک در این تحول بزرگ، نقش بسیار اثر بخشی دارد. پول به عنوان واسطه مبادله، تاثیرگذاری مهمی در تمامی کشورهای جهان دارد. جهانی شدن یعنی افزایش چشمگیر مبادلات و سرعت انجام آنها و این نقش مهم به عهده بانک‌های جهان است. باید وارد دنیای خارج شد و آماده رقابت باشیم و رقابت کنیم. در دنیای امروز مزیت‌ها در رقابت‌ها است. چه کسی، در کجا، ‌چه کاری را بهتر انجام می‌دهد؟ برون‌سپاری کارها و فعالیت‌ها مطرح است. هندی‌هایی که در هند ساکن‌اند، برای آمریکا کار‌های جاری روزانه انجام می‌دهند. رقابت در همه جا وجود دارد. مزیت نسبی مطرح شده در زمان ریکاردو، کم کم کارائی‌اش را از دست می‌دهد و مزیت‌های رقابتی جای آن را می‌گیرد. ما مصمم هستیم که در این فضای شدیدا رقابتی بین‌المللی رقابت کنیم. گزارش سال ۲۰۰۷ موسسه بین‌المللی دیدبانی فعالیت‌های اقتصادی (BMI) رتبه ریسک سیاسی در ایران را در بین کشورهای جهان در کوتاه مدت ۹۹ و در بلندمدت ۷۸ تعیین کرده است. در همین رتبه‌بندی، به برکت در آمد و ذخایر نفت کشور، ریسک اقتصادی در کوتاه‌ مدت ۳۹ و در بلندمدت ۴۷ اعلام شده است. در این فضای جهانی و در این فضای ملی باید رقابت کرد. تنها راه مطمئن در این مسیر استفاده بهتر و افزایش قابلیت‌های خودمان است.

در این فضای کسب و کار نکته امید آنست که در بانک اقتصادنوین قرارداریم. خوشبختانه این بانک برنامه استراتژیک دارد. این برنامه بسیار امیدوار کننده و انتخاب درستی است. یکی از اصول این برنامه استراتژیک، چرخشی استراتژیک از قلمرو داخلی به حوزه بین‌المللی تعیین شده است. معاونت توسعه بین‌الملل باید این چرخش بزرگ و دشوار را انجام دهد. در برنامه استراتژیک بانک، دو استراتژی تمایز و تمرکز مورد پذیرش قرار گرفته است: معاونت بین‌الملل در استراتژی تمایز، «تمایز با گذشته و تمایز با دیگران» را انتخاب کرده است.

«در استراتژی تمرکز: وسعت و گستردگی کافی مشتریان توصیه شده است و به همین دلیل ما گستره فعالیت‌هایمان را از شرق تا غرب و از شمال تا جنوب انتخاب کرده‌ایم.»

اولویت‌های ما در این مورد چیست؟ مناطق استراتژیک خودمان را اروپا، آسیا، آسیای میانه و خاورمیانه انتخاب کرده‌ایم. آفریقا، آمریکای لاتین و اقیانوسیه از اولویت‌های بعدی هستند. در اروپا: در سوئیس یک شرکت مالی خواهیم داشت. در روسیه و هلند فعال هستیم. در ایتالیا و آلمان مطالعاتمان پیشرفته تر است. در آسیا: ‌خرید بانک در‌اندونزی و تاسیس دفتر نمایندگی در مالزی را در دست اقدام داریم. تا چین پیش خواهیم رفت. در آسیای مرکزی: در قرقیزستان فعالیت خواهیم کرد. کشور جمهوری قرقیزستان عضو کشورهای مشترک‌المنافع روسیه (CIS) و عضو سازمان تجارت جهانی (WTO) است. این کشور از ترجیحات اقتصادی ویژه‌ای برخوردار است. در مورد کشور قزاقستان مطالعه مقدماتی برای فعالیت بانکی را آغاز کرده‌ایم.در خاورمیانه: از طریق DIFC در دوبی می‌خواهیم فعالیت بانکی (حتی در حدود تاسیس یک دفتر) داشته باشیم. در حال حاضر یک دفتر (شرکت) در دوبی داریم. در عراق یک بانک با بیشترین سهم از طرف بانک اقتصاد نوین تاسیس و فعال شده است.