جنگ چقدر به تاسیسات آب و فاضلاب خسارت زد؟

 ذوالفقار مهدی‌زاده - معاون بهره‌برداری آبفای کشور در سومین رزمایش پدافند غیرعامل تأمین آب شرب در شرایط اضطراری درباره اقدامات انجام‌شده برای افزایش تاب‌آوری و تداوم خدمات‌رسانی در مجموعه شرکت‌های آب و فاضلاب کشور اظهار کرد: مصرف برق تأسیسات آب و فاضلاب کشور بیش از ۲ هزار مگاوات است. بخشی از این تأسیسات از گذشته به ژنراتورهای برق اضطراری مجهز بودند اما با اقداماتی که طی یک سال و نیم گذشته انجام شد ۴۱۰ دستگاه ژنراتور جدید خریداری و ۵۱۶ دستگاه موجود نیز بازسازی شد.

وی ادامه داد: با این اقدامات ظرفیت ژنراتورهای برق اضطراری از ۴۸۰ به ۸۳۰ مگاولت‌آمپر افزایش یافته است. این ظرفیت در شرایط اضطراری امکان تولید برق و پشتیبانی از تأسیسات را فراهم می‌کند، هرچند در ماه‌های اخیر به دلیل محدودیت‌های سوخت با چالش‌هایی مواجه بوده‌ایم اما همکاران ما با وجود هزینه‌های سنگین همچنان ظرفیت‌های لازم را برای شرایط اضطراری حفظ کرده‌اند.

معاون بهره‌برداری آبفای کشور با اشاره به اقدامات انجام‌شده از ابتدای سال ۱۴۰۴ در حوزه آمادگی عملیاتی تصریح کرد: با رویکرد و تأکیدات ارتقای ماشین‌آلات و ناوگان عملیاتی به‌طور ویژه در دستور کار قرار گرفت تا آمادگی لازم برای مواجهه با شرایط اضطراری فراهم شود. در این راستا خرید و تجهیز ۳۳۶ دستگاه ماشین‌آلات مختلف شامل تانکرهای آبرسان، کشنده‌ها، جرثقیل‌ها، دستگاه‌های بسته‌بندی آب، خودروهای آزمایشگاه سیار و کامیون‌های واکنش سریع در دستور کار قرار گرفت. این تجهیزات برای استان‌ها تهیه شده و در مراحل مختلف آماده‌سازی و تجهیز قرار دارند تا پیش از پایان سال برای کمک‌رسانی در شرایط اضطراری آماده شوند.

مهدی‌زاده همچنین درباره توسعه تجهیزات کنترل کیفی آب گفت: برای تحقق عدالت در ارائه خدمات و امکان نمونه‌گیری در محل ماشین‌آلات و تجهیزات کنترل کیفی در سطح استان‌های کشور تهیه و تجهیز شده‌اند و در برخی استان‌ها بیش از یک دستگاه مستقر شده است.

وی بابیان اینکه مطالعات پدافند غیرعامل در سطح کشور در حال انجام است، تصریح کرد: در مرحله طراحی و مطالعه طرح‌ها اصول پدافند غیرعامل به‌عنوان الزامات ابلاغ‌شده به شرکت‌ها اعلام شده و اکنون این اصول در تمامی مطالعات طرح‌ها مورد توجه قرار می‌گیرد. تاکنون مطالعات پدافند غیرعامل برای ۱۴۲ پروژه انجام شده و در ۸۷ پروژه نیز مطالعات تأمین آب در شرایط اضطراری صورت گرفته که از این تعداد ۵۸ پروژه به مرحله پیاده‌سازی مطالعات رسیده است. در حوزه مدیریت ریسک و تاب‌آوری خدمات نیز با هدف بازگرداندن خدمات به مدار در کوتاه‌ترین زمان ممکن در صورت وقوع حوادث، ۳۲ پروژه مطالعاتی انجام شده که ۱۹ پروژه آن به مرحله پیاده‌سازی رسیده است.

وی در ادامه به اقدامات انجام‌شده برای افزایش هماهنگی و آمادگی عملیاتی در سطح کشور اشاره کرد و گفت: در راستای ایجاد هماهنگی و اجرای اقدامات عملیاتی رزمایش‌های کشوری برگزار شده و دوره‌های آموزشی پدافند سایبری نیز در سطح شرکت‌ها به اجرا درآمده است. درباره اقدامات آموزشی در حوزه پدافند سایبری هم ۲۵۰ هزار نفرساعت آموزش برگزار شده است. همچنین در حوزه پدافند شیمیایی یک‌هزار و ۹۰۰ نفرساعت آموزش انجام شده و آموزش‌های پدافند پرتویی نیز در حال پیگیری و اجراست.

مهدی زاده افزود: در جنگ اخیر حدود ۲۰ همت تأسیسات ما آسیب دید که شامل بخشی از آب‌شیرین‌کن‌ها، خطوط انتقال و... بود؛ اعتبارات پدافند غیرعامل ۶ همت برای امسال افزایش یافت.

در ادامه علیرضا جزقاسمی- مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان تهران درباره شرایط تأمین آب در پایتخت اظهار کرد: تأمین آب تهران به دلیل گستردگی جمعیت و جایگاه این شهر به‌عنوان پایتخت کشور شرایط خاصی دارد. در حال حاضر بیش از ۱.۴ میلیارد مترمکعب آب از طریق منابع سطحی و زیرزمینی تأمین می‌شود که در مخازنی با ظرفیت ۴ میلیون مترمکعب ذخیره شده و حدود۷ میلیون واحد مسکونی در استان تهران را تحت پوشش قرار می‌دهد.

وی افزود: شبکه توزیع و خطوط انتقال آب در استان تهران حدود ۲۰ هزار کیلومتر گستردگی دارد. همچنین با بیش از ۱۰ هزار کیلومتر شبکه جمع‌آوری فاضلاب فاضلاب بیش از پنج میلیون واحد مسکونی جمع‌آوری می‌شود و از طریق ۳۵ تصفیه‌خانه فاضلاب استان، سالانه بیش از نیم میلیارد مترمکعب آب بازیافتی در اختیار مصرف‌کنندگان بخش صنعت و کشاورزی قرار می‌گیرد یا برای تغذیه آبخوان‌ها استفاده می‌شود.

جزقاسمی با اشاره به پنج سال خشکسالی اخیر و شرایط تأمین آب تهران تصریح کرد: برای عبور از یک سال آبی نرمال در تهران به حدود ۸۵۰ میلیون مترمکعب آب نیاز داریم اما طی پنج سال خشکسالی معمولاً میزان ذخایر آب در پنج سد تأمین‌کننده آب تهران بین ۴۵۰ تا ۵۰۰ میلیون مترمکعب بوده است که این میزان در سال آبی گذشته به ۲۵۰ میلیون مترمکعب نیز کاهش یافت.

وی ادامه داد: خوشبختانه با همراهی مردم اقداماتی که انجام شد و حمایت‌های شرکت مهندسی آب و فاضلاب کشور توانستیم بدون بروز مشکل در تأمین آب از این شرایط عبور کنیم. سرانه مصرف آب در تهران نیز از ۲۵۰ لیتر به ۱۸۰ لیتر در شبانه‌روز کاهش پیدا کرد و با همکاری مردم امسال بدون قطع آب اعمال محدودیت یا نوبت‌بندی توانستیم شرایط را مدیریت کنیم و امیدواریم سال آینده نیز به همین شکل سپری شود.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان تهران با بیان اینکه ما دو جنگ جنگ ۱۲ روزه و جنگ رمضان را پشت سر گذاشتیم که بیشترین آسیب‌ها در سطح کشور به تأسیسات استان تهران وارد شد، تصریح کرد: در پی این حملات تأسیسات آب و فاضلاب نیز خساراتی دیدند و بیش از ۲۰۰ نقطه دچار آسیب شد اما با اقداماتی که انجام شد هیچ مشکلی در تأمین آب مردم ایجاد نشد و تلاش کردیم این شرایط با آرامش مدیریت شود.

جزقاسمی با اشاره به ضرورت تأمین برق پایدار برای تأسیسات آب و فاضلاب استان تهران اظهار کرد: در حال حاضر حدود ۳۶۰ مگاوات دیماند برق مصرفی داریم و برای تمامی تأسیسات حساس تأمین برق اضطراری پیش‌بینی شده است. سناریوهای مختلفی برای تأمین برق این تأسیسات در نظر گرفته شده اما با توجه به گستردگی و پراکندگی تأسیسات برخی از آن‌ها به‌طور ویژه به تأمین برق در شرایط اضطراری نیاز دارند.