جزئیات جدید درباره ال‌نینوی ۲۰۲۶/ زمستان متفاوت در راه ایران است؟

«مجید حبیبی نوخندان»، مدیر گروه پیش‌آگاهی مخاطرات جوی پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو، در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به سازوکار ال‌نینو توضیح داد: این پدیده بخشی از چرخه بزرگ «ال‌نینو ـ نوسان جنوبی» (ENSO) است که با تغییر دمای سطح آب اقیانوس آرام و الگوهای گردش جوی، می‌تواند مسیر سامانه‌های بارشی و انتقال رطوبت را در مناطق مختلف جهان تغییر دهد.

او با تأکید بر اینکه ال‌نینو به‌تنهایی تعیین‌کننده آب‌وهوای ایران نیست، گفت عوامل دیگری مانند نوسان اطلس شمالی، نوسان مادن ـ جولیان، وضعیت اقیانوس هند و مسیر سامانه‌های جوی اطلس و مدیترانه نیز می‌توانند اثر آن را تقویت یا تضعیف کنند؛ بنابراین پیش‌بینی‌های فصلی ماهیتی احتمالاتی دارند.

حبیبی نوخندان درباره ال‌نینوی امسال اظهار کرد: ناهنجاری دمای سطح آب در محدوده Niño-۳.۴ در ژوئیه ۲۰۲۶ حدود ۱.۴ درجه سلسیوس گزارش شده و احتمال یک ال‌نینوی قوی در پاییز و زمستان مطرح است؛ با این حال، قوی بودن ال‌نینو به معنای قطعی بودن زمستان پربارش یا وقوع سیلاب در ایران نیست.

به گفته او، افزایش بارش می‌تواند پس از چند سال خشکسالی به افزایش رطوبت خاک، تقویت پوشش گیاهی و تغذیه سفره‌های زیرزمینی کمک کند، اما اگر بارش‌ها در مدت کوتاه و با شدت بالا رخ دهند، ممکن است به رواناب و سیلاب تبدیل شوند.

این کارشناس همچنین هشدار داد که افزایش بارش لزوماً به معنای افزایش ذخیره آب نیست؛ زیرا اگر بارش به جای برف، بیشتر به شکل باران رخ دهد، ذخیره طبیعی آب در ارتفاعات کاهش یافته و ذوب سریع برف نیز می‌تواند منابع آب تابستان سال بعد را تحت فشار قرار دهد.

او تأکید کرد: ایران باید هم‌زمان با استقبال از بارش احتمالی، برای سیلاب، فرسایش خاک و تغییر ذخیره برف آماده باشد و پیش از اوج بارش‌های پاییز و زمستان، وضعیت آبخیزها، سازه‌های آبخیزداری، نقاط پرخطر و سامانه‌های هشدار سریع را بررسی کند.