احیای تقاضای نفت چین؛ افزایش قیمت‌ها از کنگو تا برزیل

به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-نگار حجتی؛ بازگشت اشتهای چین به بازار نفت، موج جدیدی از صعود قیمت‌ها را از سواحل کنگو تا میادین نفتی برزیل به راه انداخته است. در حالی که تنش‌ها در تنگه هرمز و محدودیت عرضه در خلیج فارس، پالایشگران را وادار به جست‌وجوی جایگزین در بازارهای دوردست کرده است، نفت خام آفریقا، کانادا و آمریکای لاتین با تقاضای فزاینده‌ای روبه‌رو شده‌اند. در این میان، محدودیت صادرات نفت ایران ، فشار بر عرضه موجود را تشدید کرده است. این وضعیت برخلاف ماه‌های نخست جنگ است که در آن، کاهش مصرف چین مانع از جهش قیمت‌ها می‌شد، اما اکنون ورق برگشته و قیمت انواع گرید‌های نفتی شاهد رشدی چشمگیر است. معامله‌گران بازار می‌گویند نفت خام جنو متعلق به کنگو، طی هفته جاری با اختلاف قیمت ۲۰ دلاری نسبت به شاخص برنت به خریداران چینی پیشنهاد شده که نسبت به دو هفته گذشته، افزایش ۵ دلاری را نشان می‌دهد.

این جهش قیمتی بیش از همه پالایشگاه‌های کوچک و خصوصی چین را تحت فشار قرار داده است. این مراکز که با حاشیه سود بسیار اندک فعالیت می‌کنند، پیش از این وابستگی شدیدی به نفت ارزان‌قیمت ایران و ونزوئلا داشتند که اکنون دسترسی به آن‌ها دشوار شده است. در نتیجه، این پالایشگران توان رقابت با غول‌های دولتی و مستقل‌های بزرگ را که با توان مالی بیشتر ندارند. همزمان با این تحولات، خرید نفت از سواحل اقیانوس آرام روسیه و همچنین کشورهای آرژانتین و برزیل شدت گرفته است. با این حال، آمارها نشان می‌دهند که سطح واردات چین هنوز به دوران پیش از بحران نرسیده و در محدوده ۱۰ میلیون بشکه در روز نوسان می‌کند، رقمی که پیش‌تر حدود ۱۲ میلیون بشکه بود.

تحلیلگران معتقدند خرید پرحجم روزهای اخیر لزوماً به معنای احیای تقاضای ساختاری و بلندمدت در اقتصاد چین نیست. به باور کارشناسان حوزه انرژی، بهبود حاشیه سود پالایشگاهی و نیاز به بازسازی ذخایر تجاری، محرک اصلی خریدهای اخیر بوده است. از سوی دیگر، سایه سنگین تغییرات تکنولوژیک بر بازار نفت چین سنگینی می‌کند. رئیس بزرگترین شرکت پالایشی چین پیش‌بینی کرده است که تقاضای نفت این کشور احتمالاً در سال ۲۰۲۵ به اوج خود رسیده و پس از آن روند نزولی آغاز شود. گسترش خیره‌کننده خودروهای برقی در چین تنها در سه ماهه دوم سال جاری، تقاضا برای نفت را حدود یک و نیم میلیون بشکه در روز جابه چا کرده است.

در چنین شرایطی، ذخایر عظیم استراتژیک چین که بالغ بر یک میلیارد بشکه تخمین زده می‌شود، به پکن این قدرت را می‌دهد که در زمان صعود قیمت‌ها، خرید خود را به سرعت کاهش دهد. گلدمن ساکس تخمین می‌زند که واردات نفت چین نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۳۵ درصد کاهش یافته است، با این حال این کشور همچنان به عنوان یک نیروی تعدیل‌کننده در بازار جهانی عمل می‌کند تا از جهش‌های مهارناپذیر قیمت جلوگیری کند. همزمان با این نوسانات در بازار انرژی، دولت چین برای مقابله با کندی رشد اقتصادی و تقویت سیستم بانکی، تزریق نقدینگی کلانی به ارزش ۳۰۰ میلیارد یوآن را به بانک‌های بزرگ آغاز کرده است. در جبهه ژئوپلیتیک نیز پکن فشار بر مسیرهای دریایی اقیانوس آرام در نزدیکی تایوان را افزایش داده که به معنای تهدید شریان‌های حیاتی متحدان آمریکا در منطقه است.