مانع‌زدایی از رشد صنایع
دنیای اقتصاد : سومین فصل سال برای صنایع بورسی، رشد سودآوری خوبی را به همراه داشت. بهرغم آنکه حدود ۷۰نماد بازار سهام، گزارشهای ۹ماهه و سالانه خود را هنوز منتشر نکرده‌‌‌اند، اما بررسی بیش از ۳۰۰نماد مورد بررسی از ۴۴صنعت بورسی نشان می‌دهد که حاشیه سود بیش از ۲۵۰نماد در فصل پاییز نسبت به تابستان بهبود یافته است. به نظر می‌رسد تغییر رویکرد دولت با نزدیک‌‌‌کردن نرخ ارز توافقی به قیمت بازار آزاد اصلی‌‌‌ترین دلیل تقویت سودآوری بوده است. بهرغم آنکه عدم‌انتشار گزارش برخی از شرکت‌های بزرگ و سودآوری اندک برخی از آنها، مجموع سود و حاشیه سود صنایع را ضعیف نشان داده، اما حال عمومی صنایع بهتر شده است.
علی قاسمی - عباس بیات: هرچند رشد ۳۳درصدی قیمت دلار موثر بر سودآوری شرکت‌ها در پاییز امسال نسبت به سال گذشته می‌‌‌توانست موجب جهش سودآوری برای شرکت‌ها شود، اما قطعی گسترده برق و گاز ترمز تولید را در صنایع بورسی کشید و برخی از صنایع بزرگ نظیر فولاد، موفق به ثبت سود‌‌‌های بزرگ نشدند. با این حال، برخی صنایع نیز عملکرد خوبی داشتند. صنایع پتروشیمی، اوره، تولید فلزات گرانبهای غیرآهن، خودرو، خرده‌فروشی‌‌‌ها، محصولات غذایی، قند و شکر و کاشی و سرامیک، عملکرد خوبی از خود نشان دادند. انتظار می‌رود، در صورتی که قطعی‌‌‌های گاز در ادامه سال به حداقل برسد، حاشیه سود صنایع برای دومین فصل متوالی بهبود یابد و قدری از کاستی سودآوری شرکت‌ها را در ۹ماهه سال جبران کند.
کاهش استحکام فولادی‌‌‌ها
فولاد، جزو صنایعی است که به‌طور مستقیم از نرخ جهانی فولاد، نرخ ارز و ریسک‌‌‌های مربوط به انرژی تاثیر می‌‌‌پذیرد. صورت‌های مالی ۲۴نماد فولادی که هنوز گزارش دونماد از آنها منتشر نشده است، نشان می‌دهد که بهرغم رشد نرخ ارز و افزایش قیمت‌ها در بورس‌کالا، سودآوری صنعت بهبود نیافته است. علاوه بر این، تداوم رکود در چین بر نرخ جهانی شمش‌‌‌های فولادی صادراتی اثرگذار بوده است. فولادی‌‌‌ها در پاییز امسال تنها، ۱۹هزار میلیارد تومان سود ساختند که نسبت به پاییز سال گذشته، کاهش بیش از ۳۰درصدی داشته است. حاشیه سود صنعت هم در این مقیاس از ۱۹درصد به ۱۲درصد افت کرده است. بررسی سودآوری فولادی‌‌‌ها در سال۱۴۰۴ نیز P/Eهای آینده‌‌‌نگر پایینی را برای این صنعت محاسبه می‌کند. اما به‌طور کلی، از منظر گزارشهای ۹ماهه و نسبت P/E FORWARD، نمادهای «فسپا»، «فخاس»، «ارفع» و «فسازان» میتوانند نمادهای بهتری برای سرمایه‌گذاری باشند.
ثبات سودآوری در فلزات گرانبها
با قطعی گسترده برق، یکی از صنایعی که بیشترین تاثیر را از کمبود انرژی در خط تولید خود می‌‌‌پذیرد، صنعت فلزات گرانبهای غیرآهن است. این صنعت که شامل نمادهای تولیدکننده روی، سرب، آلومینیوم و مس می‌شود، به‌طور کلی ۲۲همت در پاییز سود ساخت که رشد ۵۰درصدی را نسبت به پاییز سال قبل نشان می‌دهد. هرچند رشد قیمت‌های جهانی در تابستان حاشیه سود این صنعت را تا ۴۰درصد افزایش داد، اما دوباره این نسبت مهم سودآوری در سومین فصل سال، به ۳۴درصد تنزل یافته است. این درحالی است که حاشیه سود صنعت فلزات گرانبهای بورسی، در پاییز گذشته هم، عدد۳۴درصد بوده است. از میان۱۵نماد فعال در این صنعت، نماد «فسوژ» ضمن ارائه گزارش مالی خوب، نسبت P/E آینده‌‌‌نگر پایینی دارد و ارزنده‌‌‌تر است. در میان آلومینیوم‌‌‌سازان، «فایرا» همچنان گزینه خوبی است. «فاسمین» هم در میان تولیدکنندگان شمش روی، کارنامه خوبی داشته و قیمت مناسبی دارد. «فباهنر»، در گروه مس قابلیت بررسی بیشتر را دارد.
آتش‌‌‌بازی پتروشیمی‌‌‌ها در کدال
پتروشیمی‌‌‌ها، جزو معدود صنایع بزرگ بورسی هستند که گزارشهای خوبی ارائه داده‌اند. با وجود قطعی گاز و کاهش تولید محصولات، این صنعت موفق شده است ضمن بهبود حاشیه سود، رشد ۲۶درصدی سودآوری را در پاییز امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل ثبت کند. درحالی حاشیه سود این صنعت در سومین فصل سال به ۱۸درصد رسیده که حاشیه سود تابستان، ۱۵درصد و حاشیه سود پاییز سال قبل، ۲۰درصد گزارش شده است. برخلاف سایر صنایع، در مقیاس ۹ماهه هم حال این صنعت بهتر شده است. در میان دوده‌‌‌ای‌ها، «شدوص» خوش درخشید. همچنین در گروه متانول، «شفن» گزارش خوبی ارائه داده است. با این حال، همچنان امیدها به ارزندگی «شکام» افزایش یافته است.
کاهش زیان‌دهی خودروییها؟
صنعت خودرو با کاهش زیان همراه شد. برخلاف آنکه زیان خودروسازان بزرگ بورسی از ۵هزار میلیارد تومان در پاییز سال قبل به ۱۰هزار میلیارد تومان در پاییز سال‌جاری رسیده، اما حاشیه زیان خودروییها از منفی ۹درصد به منفی ۸درصد بهبود یافته است. در میان قطعه‌‌‌سازان هم، گزارشهای خوبی دیده می‌شود. بهرغم آنکه سود خالص نمادهای قطعه‌‌‌ساز با کاهش ۴۴درصدی به ۴۴۷میلیارد تومان رسیده است، اما بررسی‌‌‌ها حکایت از آن دارد که نمادهای «ختور»، «ختراک»، «خموتور»، «خریخت» و «خلنت» عملکرد خوبی داشته‌اند و انتظار سودآوری بالاتری از آنها می‌رود.
جهش حاشیه سود کانه‌‌‌های فلزی
صنعت سنگ‌آهن و به‌طور کلی کانه‌‌‌های فلزی، به تبعیت از صنعت فولاد در رکود نسبی قرار دارند. با این حال، به نظر می‌رسد سود شرکت‌های فعال در این صنعت با کاهش ۳۰درصدی به نزدیکی ۱۱هزار میلیارد تومان رسیده است. حاشیه سود کانه‌‌‌های فلزی از ۲۲درصد در تابستان به ۳۱درصد افزایش یافته است. این درحالی است که حاشیه سود پاییز سال قبل، ۳۵درصد بوده است. احتمال دارد که دولت فرصت تنفس به این صنعت بدهد، اما چشم‌‌‌انداز ضعیف صنعت فولاد، عدم‌رشد نرخ فروش بورس‌کالا مطابق با رشد دلار و عدم‌شفافیت دولت در برخورد با حقوق دولتی معادن طی سال آینده، دردسرهای صنعت کانه‌‌‌های فلزی را افزایش خواهد داد. «کچاد»، «کنور» و «کاما» گزینه‌‌‌های امن این صنعت به شمار می‌‌‌روند.
اوره‌‌‌سازان فراتر از انتظارات
تاثیر رشد میانگین قیمت جهانی اوره به بالای ۳۰۰دلار به ازای هر تن و افزایش قیمت دلار توافقی بر سودآوری صنعت اوره که با نام صنعت کود و ترکیبات نیتروژن‌‌‌دار شناخته می‌شود، بر کسی پوشیده نیست. حساسیت سود این صنعت نسبت به رشد قیمت ارز، سبب شده است تا ضمن افزایش ۲۳درصدی سود خالص صنعت نسبت به پاییز سال قبل، این صنعت با جهش ۵۴درصدی نسبت به تابستان، سود خالص۱۲هزار میلیارد تومانی را در پاییز بسازد. حاشیه سود صنعت از پاییز سال قبل از ۵۰ به ۵۳درصد افزایش یافته است. این درحالی است که حاشیه سود تابستان ۳۶درصد بوده است. «شیراز»، «کرماشا» و «شاروم»، سه نماد صنعت اوره هستند که میتوانند قابلیت بررسی بیشتر داشته باشند.
پالایشی‌‌‌ها جان گرفتند
صنعت پالایشی کشور پس از بهار۱۴۰۱ با افت کرک‌اسپرد و نوسانات و محدودیت‌های ارزی به لحاظ افزایش فاصله نرخ دلار تسعیری با نرخ دلار در بازار آزاد همراه شد. این صنعت با تغییر فرمول نرخ بنزین شکست سهمگینی خورد و حاشیه سود صنعت به محدوده‌‌‌های بسیار پایین تاریخی کاهش یافت؛ به طوری که در مقیاس ۹ماهه حاشیه سود صنعت نسبت به ۹ماهه سال قبل نصف شده است. اما در پاییز سال‌جاری همزمان با افزایش نرخ ارز و بهبود نسبی کرک‌اسپرد، صنعت پالایشی هم جان تازه‌ای گرفت. جهش ۳۶درصدی سود پاییز نسبت به تابستان، سود خالص این صنعت را به مرز ۲۶هزار میلیارد تومان کشاند. حاشیه سود صنعت نیز از ۵درصد در تابستان امسال به ۶درصد در پاییز افزایش یافته است. «شبریز» و «شپنا» دو گزینه خوب در صنعت پالایشی و «شبهرن»، «شسپا» و «شرانل» سه گزینه خوب صنعت روانکار هستند.
ثبات سیمان در سرمای زمستانی
سیمانی‌‌‌های بورس بهرغم آنکه در فصل زمستان با کمبود گاز و برق به طور همزمان دست و پنجه نرم کردند، اما افزایش قابل‌توجه قیمت‌ها در بورس‌کالا متناسب با هزینه‌‌‌های سیمانی‌‌‌ها سبب شد تا رشد سودآوری در پاییز رقم بخورد. سود خالص صنعت سیمان با رشد ۲۷درصدی نسبت به پاییز سال قبل، به ۶هزار و ۵۰۰میلیارد تومان رسید و حاشیه سود صنعت نیز از ۳۹درصد پاییز سال۱۴۰۲ به ۴۳درصد در سومین فصل سال‌جاری رسید. با این حال، حاشیه سود تابستان هم با اختلاف کم حدود ۴۵درصد بوده است. این موارد در حالی بیان می‌شود که ۶نماد سیمانی، هنوز صورت‌های مالی فصل جدید را ارائه نداده‌‌‌اند. این صنعت در مقیاس ۹ماهه هم حال بهتری نسبت به سایر صنایع دارد. «اردستان»، «سشرق»، «سآبیک» و «ساروم»، قابلیت بررسی بیشتر را دارند.
پاشنه‌‌‌آشیل دارویی‌‌‌ها
شرکت‌های دارویی بازار سرمایه از ابتدای سال گذشته وضعیت خوبی را سپری نکردند. عمده نمادهای این صنعت با زیان همراه شدند و بسیاری از محصولات آنها حاشیه سود کمی برای تولیدکننده دارند. عامل اصلی این وضعیت به بحث قیمت‌گذاری و تیراژ دستوری بازمی‌گردد که با وجود رشد هزینه‌‌‌ها و همچنین کمبود نقدینگی شرکت‌های دارویی مجبور هستند برخی محصولات را بهرغم زیان‌ده بودن تولید کنند. در بازه ۹ماهه امسال شرکت‌های دارویی حدود ۵درصد بازدهی را نصیب سهامداران خود کردند. این در حالی است که نماگر اصلی بورس تهران بازدهی بیش از ۲۲درصدی را به ثبت رسانده است که به‌‌‌معنای ضعف معنادار بازدهی شرکت‌های دارویی در مقایسه با کلیت بازار سرمایه است. در پاییز امسال سود خالص دارویی‌‌‌ها به‌‌‌میزان ۲هزار و ۷۸۵میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با پاییز ۱۴۰۲ به‌‌‌میزان ۱۴درصد نزول یافته است. حاشیه سود پاییز شرکت‌های دارویی به‌‌‌میزان ۱۱درصد به ثبت رسیده که در مقایسه با پاییز سال گذشته ۲درصد کاهش یافته است.
در پاییز امسال ۵۵میلیون دلار سود خالص شرکت‌های دارویی بازار سرمایه بوده که در مقایسه با پاییز سال گذشته ۳۵درصد کاهش یافته است. بررسی عملکرد دارویی‌‌‌های بازار سهام در بازه ۹ماه ابتدایی سال‌جاری نشان می‌دهد که در این مدت سود خالص دارویی‌‌‌ها به‌‌‌میزان ۸هزار و ۸۴۰میلیارد تومان به ثبت رسیده که این میزان سود در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۲۰درصد کاهش یافته است. این نزول در سود دلاری داروسازان نیز مشاهده می‌شود. همچنین سود دلاری دارویی‌‌‌ها در این مدت با کاهش ۶۷درصدی همراه شده است. از میان ۳۷نماد دارویی بازار سرمایه، شرکت «دزهراوی» در سال‌جاری توانسته است سود خالص دلاری خود را ۲۷۰درصد در قیاس با دوره مشابه سال گذشته افزایش دهد و این اوصاف بهترین عملکرد مالی را در میان نمادهای دارویی طی سال‌جاری به ثبت رسانده است.
چشم‌‌‌انداز کاهشی سود تایرسازان
ارزیابی سودآوری شرکت‌های لاستیک و پلاستیک بازار سهام که با نام صنعت تایر نیز شناخته می‌شود، نشان می‌دهد در ۹ماهه امسال در مجموع نمادهای این صنعت بازدهی ۳۰درصدی را نصیب سهامداران خود کردند که در قیاس با کلیت بازار سهام عملکرد خوبی محسوب می‌شود. طی پاییز امسال سود خالص نمادهای تایرساز، یک‌هزار و ۲۳۰میلیارد تومان به ثبت رسید که در مقایسه با پاییز سال گذشته ۳۴درصد کاهش یافته است. علاوه بر نزول سودآوری، حاشیه سود این صنعت نیز در پاییز امسال با ۷درصد کاهش نسبت به پاییز ۱۴۰۲ به‌‌‌میزان ۱۳درصد به ثبت رسیده است. از لحاظ دلاری نیز نزول سود در صنعت تایر رقم خورده و طی پاییز امسال سود خالص دلاری این صنعت با کاهش ۵۱درصدی نسبت به پاییز سال گذشته به‌‌‌میزان ۲۴میلیون دلار به ثبت رسیده است. ارزیابی متغیرهای مالی صنعت لاستیک و پلاستیک در ۹ماه ابتدایی امسال نشان از افت سودآوری این صنعت دارد. در ۹ماهه امسال سود تایرسازان ۴هزار و ۱۸۰میلیارد تومان به ثبت رسیده که در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته ۱۴درصد افزایش داشته است. بهرغم افت معنادار حاشیه سود پاییز امسال صنعت لاستیک، در بازه ۹ماهه وضعیت حاشیه سود بهتر بوده و افت کمتری را به ثبت رسانده است. طی ۹ماه امسال میزان حاشیه سود این صنعت ۱۵درصد به ثبت رسیده که در قیاس با مدت مشابه یک‌درصد کاهش پیدا کرده است. سود خالص دلاری شرکت‌های تایرساز در ۹ماهه امسال با افت ۴درصدی همراه شده است. حذف ارز نیما هزینه تامین ماده‌‌‌اولیه صنعت لاستیک را افزایش می‌دهد که این مهم می‌تواند در گزارشهای فصلی آینده این صنعت اثر خود را نمایان کند. بنابراین لازم است اقداماتی انجام دهند تا وضعیت سودآوری این صنعت بهبود یابد. از میان ۹نماد که گزارشهای ۹ماهه خود را روانه سامانه کدال کرده‌‌‌اند، شرکت «پارتا» بیشترین میزان رشد سودآوری را تجربه کرده است. در ۹ماهه امسال سود خالص دلاری این شرکت با افزایش ۲۵۰درصدی همراه شده است.
ارزیابی متغیرهای سودآوری شوینده‌‌‌ها
شرکت‌های تولیدکننده محصولات پاک‌‌‌کننده، در سال‌جاری بازدهی ۱۸درصدی را نصیب سهامداران خود کردند که در قیاس با وضعیت کلی بورس تهران عملکرد ضعیف‌‌‌تری محسوب می‌شود. سود خالص پاییز صنعت شوینده به‌‌‌میزان یک‌هزار میلیارد به ثبت رسیده که در مقایسه با پاییز سال گذشته ۸درصد بهبود یافته است. با این حال از آنجا که فروش شرکت‌های شوینده در تابستان بیشتر از پاییز است، سود پاییز محصولات پاک‌‌‌کننده در قیاس با تابستان ۳۳درصد کاهش یافته است. ارزیابی متغیرهای سودآوری شرکت‌های شوینده نشان می‌دهد در پاییز امسال حاشیه سود این صنعت نسبت به پاییز سال گذشته با یک‌درصد افزایش همراه شده است. با وجود رشد سودآوری شرکت‌های شوینده در پاییز امسال، ارزیابی سود خالص دلاری این صنعت نشان از کاهش سودآوری دارد. در پاییز امسال مجموع سود دلاری شرکت‌های شوینده به‌‌‌میزان ۲۰میلیون دلار به ثبت رسیده که در قیاس با پاییز سال قبل کاهش۱۹درصدی را تجربه کرده است. در بازه ۹ماهه سود خالص شرکت‌های شوینده به‌‌‌میزان ۳هزار و ۳۱۷میلیارد تومان به ثبت رسید که این میزان سود در مقایسه با ۹ماه ابتدایی سال گذشته رشد ۱۹درصدی را تجربه کرده است. علاوه بر رشد سودآوری، حاشیه سود این صنعت در بازه ۹ماه امسال با یک‌واحد درصد افزایش نسبت به سال گذشته به ۱۶درصد رسیده است. از میان ۷شرکت تولیدکننده محصولات شوینده بازار سرمایه، «شپاکسا» در سال‌جاری عملکرد بسیار خوبی را به ثبت رسانده و سود دلاری ۹ماهه امسال این شرکت ۹۲درصد نسبت به مدت مشابه سال گذشته افزایش یافته است.
درخشش کاشی‌‌‌سازان در میان ریالی‌‌‌ها
از میان صنایع ریالی، صنعت کاشی و سرامیک در سال‌جاری عملکرد بسیار خوبی را به ثبت رسانده است. در پاییز امسال مجموع سود خالص این صنعت ۵۵۴میلیارد تومان به ثبت رسیده که در مقایسه با پاییز سال گذشته ۴۳درصد بهبود یافته است. همچنین میزان سود خالص این صنعت طی پاییز امسال با افزایش ۱۲۶درصدی نسبت به تابستان همراه بوده است. حاشیه سود شرکت‌های کاشیوسرامیک بازار سهام در سومین فصل از سال‌جاری به‌‌‌میزان ۳۰درصد بوده که در مقایسه با پاییز ۱۴۰۲،
۶ واحد درصد بهبود یافته است. سود خالص دلاری این صنعت طی پاییز امسال در حدود ۱۱میلیون دلار بوده که در مقایسه با پاییز سال قبل ۷درصد افزایش یافته است. بهرغم وضعیت خوب سودآوری شرکت‌های کاشیوسرامیک در پاییز امسال، مقایسه سود ۹ماهه این صنعت با دوره مشابه نشان می‌دهد که سود خالص کاشی‌‌‌سازان در سال‌جاری با افت ۳واحددرصدی همراه شده است. علاوه بر این سود دلاری صنعت کاشی نیز طی ۹ماه سال‌جاری کاهش ۲۰درصدی را تجربه کرده است. حاشیه سود ۹ماهه این صنعت نیز با افت ۳واحد درصدی نسبت به ۹ماه آغازین ۱۴۰۲ به میزان ۲۳درصد بوده است. اصلی‌‌‌ترین عامل رونق سودآوری شرکت‌های کاشیوسرامیک بازار سهام به نبود سایه قیمت دستوری در این صنعت برمی‌‌‌گردد. طعم خوش قیمت آزاد در کنار صادرات گسترده موجب شده است تا عملکرد متغیرهای مالی کاشی‌‌‌سازان با بهبود خوبی همراه شود. از میان ۶نماد صنعت کاشی و سرامیک بازار سرمایه، «کسعدی» وضعیت بهتری را طی سال‌جاری تجربه کرده و سود دلاری این شرکت در ۹ماهه امسال با افزایش ۱۱درصدی همراه شده است.
نزول ۷درصدی سود قندی‌‌‌ها
شرکت‌های تولیدکننده قندوشکر بازار سرمایه، در سال‌جاری عملکرد جالبی نداشته‌‌‌اند. طی ۹ماه امسال قندوشکری‌‌‌ها در مجموع بازدهی منفی ۲درصدی را نصیب سهامداران خود کردند که در مقایسه با رشد بیش از ۲۰درصدی شاخص کل بورس تهران عملکرد ضعیفی محسوب می‌شود. طی پاییز امسال سود خالص قندوشکری‌‌‌ها ۷۲۱میلیارد تومان به ثبت رسیده که در قیاس با پاییز سال گذشته ۲۸درصد افت داشته است. علاوه بر نزول سود پاییز صنعت قندوشکر، حاشیه سود این صنعت در پاییز با کاهش ۷واحد درصدی به‌‌‌میزان ۱۵درصد ثبت شده است. علاوه بر کاهش ریالی سود این صنعت، سود دلاری قندی‌‌‌ها نیز طی پاییز سال‌جاری با افت ۴۶درصدی به‌‌‌میزان ۱۴میلیون دلار ثبت شده است. در بازه ۹ماهه امسال سود صنعت قندوشکر به‌‌‌میزان یک‌هزار و ۶۳۴میلیارد تومان ثبت شده که در مقایسه با ۹ماه ابتدایی ۱۴۰۲، ۲۰درصد کاهش یافته است. حاشیه سود این صنعت نیز در ۹ماه سال‌جاری با کاهش ۲واحد درصدی به‌‌‌میزان ۱۶درصد ثبت شده است. از میان ۱۱شرکت تولیدکننده صنعت قندوشکر، «قشیر» بیشترین میزان رشد سودآوری را تجربه کرده است. در ۹ماه امسال سود دلاری «قشیر» با رشد ۹۰درصدی نسبت به مدت مشابه همراه شده است.
