استقبال حقیقی‌‌ها از درآمد‌ ثابت‌ها

اردیبهشتی که گذشت

پرونده اردیبهشت ماه ۱۴۰۰ بازار سرمایه با وجود تدابیر حمایتی با ثبت افت ۳/ ۵ درصدی به پایان رسید. در این ماه شاهد خروج ۶ هزار و ۷۷۷ میلیارد تومان نقدینگی حقیقی از بازار سهام بودیم. طی یک ماه گذشته رکود معاملات ادامه داشت و ارزش معاملات خرد با ثبت عدد ۴۸ هزار و ۳۰۹ میلیارد تومانی در نزدیکی اعداد پاییز ۹۸ قرار گرفت. با وجود تغییر دامنه نوسان و بازگشت به حالت سابق (دامنه نوسان متقارن)‌ در هفته آخر اردیبهشت اما کماکان نمادهای کوچک قفل در صف فروش بودند. در همین حال صندوق‌هایی هم بودند که عملکرد بهتری از شاخص کل بورس تهران داشتند و کمتر از آن افت کردند. تجربه ثابت کرده که صندوق‌های سرمایه‌گذاری در زمان بحران می‌توانند گزینه مناسبی برای سرمایه‌گذاری باشند.

عملکرد صندوق‌ها

مقایسه میانگین بازدهی انواع صندوق‌های سرمایه‌گذاری با نماگر اصلی بازار سهام نشان می‌دهد که عملکرد صندوق‌ها در اردیبهشت ماه نسبت به شاخص کل بهتر بوده است. در ماه گذشته میانگین بازدهی صندوق‌های سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت، مختلط و سهامی به ترتیب افزایش ۲۶/ ۱ درصدی، کاهش ۰۹/ ۰ و ۴۳/ ۴ درصدی را به ثبت رساندند. همچنین میانگین بازدهی کلیت صندوق‌های سرمایه‌گذاری از افت ۰۸/ ۱ درصدی خبر می‌دهد. در حال حاضر نزدیک به ۲۳۰ صندوق سرمایه‌گذاری در بازار سرمایه ایران فعال هستند. برآورد ورود و خروج نقدینگی حقیقی‌ها نیز نشان می‌دهد که صندوق‌های سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت بیشترین میزان ورود پول را در بین سایر صندوق‌ها به ثبت رسانده‌اند.

صندوق‌های درآمد ثابت

با توجه به این موضوع که صندوق‌های با درآمد ثابت درصد بالای سرمایه خود را در انواع اوراق سرمایه‌گذاری می‌کنند و درصد کمی از سرمایه خود را به بازار سهام تخصیص می‌دهند، این صندوق‌ها ریسک پایینی دارند و مناسب افرادی هستند که از میزان ریسک‌پذیری کمتری برخوردارند. صندوق‌های سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت، معمولا یک حداقل سود تضمین شده دارند و در فواصل زمانی مشخص، مثلا سه ماه یکبار، آن را به سرمایه‌گذاران پرداخت می‌کنند. در اردیبهشت‌ماه که میانگین بازدهی این نوع صندوق ۲۶/ ۱ درصد مثبت بود، اکثر صندوق‌های با درآمد ثابت بازدهی بالاتر از میانگین ثبت کردند. در بین صندوق‌های با درآمد ثابت صندوق «سپید دماوند» که فعالیت خود را به تازگی و از فروردین سال‌جاری آغاز کرده، بهترین عملکرد را با بازدهی ۶۲/ ۲ درصدی به خود اختصاص داد. اوراق مشارکت و سپرده بانکی بیشترین درصد دارایی تحت تملک این صندوق را شامل می‌شود. همچنین «سپید دماوند» تنها ۵/ ۳ درصد از دارایی خود را در بورس سرمایه‌گذاری کرده است. این صندوق از صندوق‌های قابل معامله بازار سرمایه به حساب می‌آید. صندوق «پاداش سهامداری یکم» نیز که یک صندوق قابل معامله محسوب می‌شود با بازدهی ۳۴/ ۲ درصدی در مرتبه دوم قرار گرفت. این صندوق بزرگ با درآمد ثابت ۵۰ درصد دارایی خود را در اوراق مشارکت، ۳۷ درصد را در سپرده بانکی و ۱۳ درصد را در بازار سرمایه سرمایه‌گذاری کرده است. خالص ارزش دارایی این صندوق ۵۹۷ میلیارد تومان برآورد می‌شود. اما در بین صندوق‌های با درآمد ثابت صندوق «مشترک صبای هدف» با افت ۴۷/ ۱ درصد ضعیف‌ترین صندوق از لحاظ عملکردی طی یک ماه اخیر بود.

صندوق‌های سهامی

صندوق‌های سرمایه‌گذاری در سهام با توجه به ماهیتی که دارند، ‌بیشتر مناسب افرادی هستند که قصد سرمایه‌گذاری در بورس دارند اما زمان یا دانش زیادی برای این کار ندارند. تعداد زیادی از این صندوق‌ها نیز ضامن نقدشوندگی دارند. در نتیجه، ریسک این صندوق‌ها نسبت به صندوق‌های سرمایه‌گذاری با درآمد ثابت بیشتر است و سود تضمین شده ندارند. در ماهی که گذشت میانگین بازدهی صندوق سهامی مانند شاخص کل بورس تهران با افت مواجه شد و تنها تعداد محدودی از صندوق‌ها بازدهی مثبت و بالاتر از میانگین داشتند.  صندوق «مشترک دماسنج» با بازدهی ۶/ ۲درصدی بهترین عملکرد را به خود اختصاص داد. این صندوق ۹۹ درصد دارایی خود را در بورس اوراق بهادار سرمایه‌گذاری کرده است. فلزات اساسی، محصولات شیمیایی و بانک‌ها صنایعی هستند که بیشترین سرمایه این صندوق را در بازار سرمایه به خود اختصاص داده‌اند. صندوق «ارزش کاوان آینده» و «مشترک تدبیرگران فردا» نیز با کسب بازدهی ۰۴/ ۲ و ۵۴/ ۱ درصدی در رتبه‌های بعدی قرار گرفتند. اما صندوق «مشترک رشد سامان» با افت ۳۵/ ۱۲ درصدی ضعیف‌ترین عملکرد را در بین صندوق سهامی طی اردیبهشت ماه داشت.