پایان‌نامه
تضعیف تعاونی‌های روستایی عنوان پایان‌نامه: نتایج اجرای هدفمندسازی یارانه‌ها بر عملکرد تعاونی‌های کشاورزی (مطالعه موردی: تعاونی‌های کشاورزی شهرستان لنجان) دانشجو: معصومه امانی - کارشناسی ارشد ۱۳۹۱ استاد راهنما: فرامرز بریمانی استاد مشاور: مهدی جعفری دانشگاه: دانشکده جغرافیای دانشگاه سیستان و بلوچستان یکی از سیاست‌های اقتصادی رایج در کشورهای درحال توسعه و حتی توسعه‌یافته، اتخاذ سیاست‌های حمایتی مناسب از جمله پرداخت یارانه است که به‌عنوان یکی از ابزارهای مهم جهت حمایت از بخش‌های مختلف اقتصادی است.
تضعیف تعاونی‌های روستایی عنوان پایان‌نامه: نتایج اجرای هدفمندسازی یارانه‌ها بر عملکرد تعاونی‌های کشاورزی (مطالعه موردی: تعاونی‌های کشاورزی شهرستان لنجان)
دانشجو: معصومه امانی - کارشناسی ارشد ۱۳۹۱
استاد راهنما: فرامرز بریمانی
استاد مشاور: مهدی جعفری
دانشگاه: دانشکده جغرافیای دانشگاه سیستان و بلوچستان
یکی از سیاست‌های اقتصادی رایج در کشورهای درحال توسعه و حتی توسعه‌یافته، اتخاذ سیاست‌های حمایتی مناسب از جمله پرداخت یارانه است که به‌عنوان یکی از ابزارهای مهم جهت حمایت از بخش‌های مختلف اقتصادی است. لیکن طی دهه‌های گذشته(۱۹۷۰ و ۱۹۸۰) تغییراتی در نحوه پرداخت یارانه از سوی برخی کشورها انجام شده است. ایران نیز سیاست هدفمندسازی یارانه‌ها را در پیش گرفت. این امر پیامدهایی را در بنگاه‌های تولیدی در پی داشته است. با اینکه هنوز چند سالی از عمر این سیاست نمی‌گذرد، اما ارزیابی جامعی از آن صورت نگرفته است.
این پژوهش در پاسخ به این نیاز و به‌منظور ارزیابی نتایج ناشی از اجرای سیاست هدفمندسازی یارانه‌ها برعملکرد تعاونی‌های تولید کشاورزی شهرستان لنجان انجام گرفته است. روش انجام پژوهش، توصیفی-تحلیلی و جامعه آماری این پژوهش ۴ تعاونی کشاورزی فعال در شهرستان با ۲۸۰۰ نفرعضو است. اما حجم نمونه از طریق فرمول کوکران با روش طبقه‌ای ۱۸۰ نفر تعیین شده است.
داده‌های گردآوری شده از طریق پرسش‌نامه، در نرم‌افزار spss تحلیل شده و تجزیه و تحلیل داده‌ها از طریق آزمونt تک نمونه‌ای نشان می‌دهد که اجرای سیاست هدفمندسازی یارانه‌ها موجب افزایش هزینه‌های نهاده‌های اولیه مورد نیاز کشاورزان شده است. همچنین اجرای سیاست هدفمندسازی یارانه‌ها باعث تضعیف عملکرد تعاونی‌ها از دوجنبه ضعف در توزیع به موقع و مناسب نهاده‌ها شده و با کاهش درآمد و افزایش بیکاری در میان اعضا همراه بوده است. نتایج آزمونANOVA نیز بیانگر آن است که بین سابقه عضویت در تعاونی‌ها و نوع تعاونی (زراعت و باغداری) با افزایش هزینه‌های تولیدی کشاورزان عضو تعاونی‌ها رابطه معناداری وجود داشته و به نوبه خود سیاست هدفمندسازی یارانه‌ها موجب تضعیف عملکرد تعاونی‌ها شده است. بر اساس آزمون همبستگی پیرسون نیز بین محدودیت منابع مالی اعضا و تضعیف عملکرد تعاونی‌های کشاورزی رابطه مستقیمی وجود داشته است.
یارانه‌ها و فقر روستایی
عنوان پایان‌نامه: تعیین الگوهای فقر روستایی در ایران و بررسی تاثیر برنامه هدفمندسازی یارانه مواد غذایی بر آن: رویکرد چندبعدی فقر
دانشجو: عبدالرسول شیروانیان - دکترای تخصصی ۱۳۹۱
استاد راهنما: محمد بخشوده
اساتید مشاور: ستار هاشمی و منصور زیبایی
دانشگاه: دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز
هدفمندسازی یارانه مواد غذایی، یکی از الزامات قانون هدفمندسازی یارانه‌ها در ایران است. در پرداخت یارانه‌ها، جلوگیری از گسترش فقر، حتی به بهای از دست رفتن بخشی از کارآیی اقتصادی از مهم‌ترین اهداف به شمار می‌آید. بر این اساس و با توجه به چندبعدی بودن پدیده فقر و نیز با عنایت به اینکه در کشورهای در حال توسعه از جمله ایران، فقر روستایی از اهمیت و جایگاه بسزایی برخوردار است، این مطالعه، نخست با استفاده از رویکرد چندبعدی فقر، به تعیین الگوهای فقر در جامعه روستایی ایران می‌پردازد و در ادامه بررسی تاثیر برنامه هدفمندی یارانه مواد غذایی بر آن را هدف قرار می‌دهد. در راستای بهره‌مندی از این رویکرد، بر اساس ادبیات موضوع و داده‌های طرح هزینه و درآمد خانوار در سال ۱۳۸۷، پنج بعد فقر شامل فقر آموزشی، فقر مسکن، فقر غذایی، فقر سلامت و فقر درآمدی مورد توجه قرار می‌گیرد. با استفاده از تکنیک قواعد وابستگی، الگوهای فقر روستایی استخراج و با استفاده از آماره‌های لوین و F تمایز این الگوها از یکدیگر مورد بررسی قرار می‌گیرد. در ادامه، با استفاده از سیستم تقاضای تقریبا ایده‌آل درجه دوم، به بررسی تاثیر هدفمندی یارانه مواد
غذایی بر این الگوها مبادرت می‌گردد. نتایج نشان می‌دهد، فقر آموزش (سواد اطلاعاتی) در جامعه روستایی ایران، از نظر گستردگی، دارای بیشترین گستره فقر بوده (۱۰۰ درصد) و پس از آن با اندک تفاوتی، به ترتیب فقر مسکن (۹۸/۹۹ درصد) و فقر غذایی (۶۴/۹۹ درصد) قرار دارند. نرخ فقر درآمدی در این جامعه ۰۴/۵۷ درصد بوده و کمترین پوشش فقر، مربوط به فقر سلامت است (۹۶/۳۶ درصد). با عنایت به این نتایج، این مطالعه با قرار دادن ابعاد آموزشی، مسکن، غذایی و سلامت در کنار بعد درآمدی، موفق به استخراج چهار الگوی مستقل و متمایز فقر روستایی با پوشش ۶۱/۹۹ درصدی خانوارهای روستایی می‌شود. نتایج مربوط به بررسی تاثیر هدفمندی یارانه‌های مواد غذایی بر فقر روستایی نشان می‌دهد که اجرای برنامه هدفمندی یارانه‌های مواد غذایی، روند تاثیرگذاری مشخصی بر ابعاد فقر روستایی ندارد. در بعد سلامت، هم لایه سطحی و هم لایه زیرین فقر را بهبود بخشیده، در بعد درآمدی بر لایه سطحی فقر، تاثیر منفی و بر لایه زیرین آن، تاثیر مثبت داشته و در بعد غذایی، بر لایه سطحی فقر، تاثیر مثبت و بر لایه زیرین آن، تاثیر منفی دارد.
