سهم ناچیز از تجارت جهانی سنگ

بهرام شکوری، رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق بازرگانی ایران، در پاسخ به سوال «دنیای‌اقتصاد» درباره بازارهای هدف صنعت سنگ ایران با اشاره به محدودیت‌های ناشی از تحریم و شرایط جنگی گفت: در شرایط فعلی، مبادلات بانکی عملا با محدودیت جدی مواجه است و تشدید این محدودیت‌ها، دامنه بازارهای هدف رسمی ایران را نیز کوچک‌تر کرده است. اگر مقصد رسمی صادرات سنگ ایران ملاک قرار گیرد، بخش قابل‌توجهی از صادرات به کشورهایی مانند چین، ترکیه و امارات انجام می‌شود؛ اما این کشورها لزوما بازار نهایی محصول ایران نیستند.

شکوری توضیح داد: ممکن است سنگ ایران به‌صورت مستقیم در آمارهای صادراتی در مقصد چین، ترکیه یا امارات ثبت شود، اما پس از آن با تغییر اسناد و مسیر تجاری، این محصولات به بازارهای دیگر راه پیدا کنند. بنابراین، نمی‌توان تنها بر اساس آمار مقصد مستقیم صادرات، درباره بازارهای واقعی سنگ ایران قضاوت کرد. او ادامه داد: سنگ ایران در عمل در بازارهای مختلف جهان عرضه می‌شود و مقصد آن تنها به چند کشور محدود نیست. سنگ ایرانی به بازار اروپا، آمریکا، کشورهای آسیای میانه، کشورهای خاور دور و کشورهای حوزه خلیج‌فارس راه پیدا می‌کند؛ اما به‌دلیل شرایط تحریمی، بخش قابل‌توجهی از این صادرات به‌‌صورت مستقیم و با نام ایران ثبت نمی‌شود.

شکوری در ادامه با اشاره به چشم‌انداز رفع تحریم‌ها گفت: در صورت برداشته شدن محدودیت‌های تحریمی، امکان برقراری ارتباط مستقیم با بازارهای جهانی فراهم خواهد شد. این اتفاق از یک‌سو هزینه‌های صادرات و قیمت تمام‌شده محصول را کاهش می‌دهد و از سوی دیگر، امکان عرضه سنگ ایران با نام و برند ایرانی در بازارهای بین‌المللی را فراهم می‌کند. بهرام شکوری، رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق ایران، در این نشست با تاکید بر ظرفیت صنعت سنگ در تولید، اشتغال و ارزآوری، گفت: این صنعت در صورت برخورداری از حمایت و فراهم شدن بسترهای مناسب می‌تواند سهم بیشتری در اقتصاد کشور داشته باشد و حضور ایران در بازار جهانی سنگ را تقویت کند. یکی از مسیرهای تحقق این هدف، حرکت صنعت به سمت فناوری‌های جدید، کاهش هزینه تولید و افزایش بهره‌وری است.

رئیس کمیسیون معدن و صنایع معدنی اتاق ایران همچنین کاهش ردپای کربن را یکی از محورهای مهم آینده صنعت سنگ عنوان کرد. به گفته او، برگزاری دوره‌های آموزشی درباره رد کربن و شناسنامه زیست‌محیطی محصول یا EPD، بخشی از برنامه‌هایی است که می‌تواند صنعت سنگ ایران را به استانداردهای جدید بازارهای جهانی نزدیک کند. وی با اشاره به ضرورت تقویت جایگاه سنگ طبیعی ایران در بازارهای بین‌المللی گفت: یکی از اهداف، افزایش سهم سنگ طبیعی در برابر محصولات جایگزین مانند کاشی و سرامیک است. ارزش تجارت جهانی سنگ حدود ۴۲ تا ۴۵‌میلیارد دلار است و سهم ایران از این بازار بسیار ناچیز است. صنعت سنگ ایران می‌تواند حداقل ۵‌میلیارد دلار ارزآوری و صادرات برای کشور به همراه داشته باشد. در مقابل، ارزش گردش مالی بازار کاشی و سرامیک بین ۲۰۰ تا ۲۲۵‌میلیارد دلار است. بنابراین صنعت سنگ باید علاوه بر افزایش سهم خود از بازار جهانی، بتواند با کیفیت بالاتر، کربن کمتر و قیمت تمام‌شده پایین‌تر رقابت کند.