افزایش سود و هزینه‌های غیرعملیاتی

 ارائه تسهیلات بیشتر از سپرده

این بانک در سال ۹۹ حدود ۲۲۲ هزار میلیارد ریال درآمد از محل تسهیلات اعطایی و سپرده‌گذاری شناسایی کرده که نسبت به سال ۹۸ حدود ۵۰ درصد رشد داشته است. همچنین هزینه‌ سود سپرده‌های این بانک در سال ۹۹ حدود ۱۵۶ هزار و ۶۰۰ میلیارد ریال بود که در مقایسه با ۱۲۷ هزار و ۳۸۸ میلیارد ریال در سال قبل از آن حدود ۹/  ۲۲درصد افزایش نشان می‌دهد. بر این اساس، خالص درآمد تسهیلات و سپرده‌گذاری این بانک با افزایش ۲۰۰ درصدی نسبت به سال ۹۸ به حدود ۶۵ هزار و ۶۰۰ میلیارد ریال رسیده است. این رقم با خالص درآمد کارمزدی ۱۴ هزارمیلیارد ریالی و خالص سود سرمایه‌گذاری‌ها و مبادلات و معاملات ارزی، جمع درآمدهای عملیاتی این بانک را به حدود ۱۶۲ هزار میلیارد ریال رسانده که نسبت به سال گذشته ۲۱۴درصد افزایش داشته است. (گزارش هیات مدیره برای سال۹۹)

در کنار افزایش درآمدهای عملیاتی، این بانک در بخش هزینه‌های اداری، عمومی (۳۵ درصد)، هزینه مطالبات مشکوک‌الوصول (۲۵۵درصد)، هزینه استهلاک (۸۱ درصد) و مالیات بر درآمد (۵۲۵ درصد)، افزایش را شاهد بوده که با احتساب این موارد سود خالص این بانک به ۹۸ هزار و ۶۷۳ میلیارد ریال رسیده است.

جمع سپرده‌های این بانک نیز در سال ۹۹ حدود یک میلیون و ۸۱۲ میلیارد ریال بوده که نسبت به سال گذشته ۸/  ۵۱درصد افزایش ‌یافته است. با این حساب این بانک حدود ۶/  ۴درصد از کل سپرده‌های سیستم بانکی را به خود اختصاص داده است که قابل ‌توجه است. (گزارش هیات‌مدیره برای سال۹۹)

 نکته مهم این است که طبق گزارش هیات‌مدیره این بانک حدود یک‌میلیون و ۸۶۴ هزار میلیارد ریال تسهیلات داده که از مقدار سپرده‌های این بانک بیشتر بوده است. این مقدار تسهیلات اعطایی ۶۸/  ۶درصد از کل تسهیلات اعطایی سیستم بانکی را دربرمی‌گیرد که بیانگر عملکرد مناسب این بانک در عملیات بانکی است.

 آیا عملکرد سودسازی سال ۹۹ تکرار می‌شود؟

پاسارگاد در ماه‌های ابتدایی امسال عملکرد مناسبی در سودسازی نداشته است به‌طوری‌که با وجود افزایش ۱۶۱ درصدی خالص درآمدهای تسهیلات و سپرده‌گذاری و ۱۴ درصدی خالص درآمد کارمزدی، خالص سایر درآمدها و هزینه‌ها کاهش ۹۱ درصدی، هزینه‌های اداری و عمومی با افزایش ۵۴ درصدی، هزینه‌های مطالبات مشکوک‌الوصول با افزایش ۶۲ درصدی و هزینه استهلاک با افزایش ۹۵ درصدی روبه‌رو بوده است. (منبع: اطلاعات و صورت‌های مالی میان‌دوره‌ای دوره ۳ماهه منتهی به ۳۱/  ۰۳/  ۱۴۰۰حسابرسی نشده) در جدول (یک) برخی از نسبت‌های مالی این بانک آمده است. طبق ارقام ذکر شده در جدول حاشیه سود خالص این بانک در سال ۹۹ نسبت به سال ۹۸ کاهش داشته که نشان می‌دهد با توجه به وضعیت تورمی اقتصاد ایران، سود این بانک با ریسک همراه است. بازده حقوق صاحبان سهام این بانک نیز حدود ۶۶ است که نسبت به سال ۹۸ کاهش‌ یافته است، ولی نسبت به سال‌های قبل از آن بهبود یافته است. نسبت هزینه به درآمد این شرکت طی این سال‌ها کاهش ‌یافته که نشان از افزایش بهره‌وری فعالیت‌های بانک دارد. نسبت کفایت سرمایه، حاصل تقسیم سرمایه نظارتی به مجموع دارایی‌های موزون شده به ضرایب ریسک برحسب درصد است. طبق گزارش هیات‌مدیره بانک پاسارگاد، این نسبت در سال ۹۹ به میزان ۳/  ۱۰ درصد است که از میانگین سیستم بانکی ایران بالاتر است.

 افزایش هزینه‌های غیرعملیاتی می‌تواند مشکل‌ساز شود

نکته قابل ‌توجه در صورت‌های مالی بانک پاسارگاد، افزایش هزینه‌های غیرعملیاتی مانند هزینه‌های اداری و عمومی و هزینه مطالبات مشکوک‌الوصول و هزینه استهلاک است. این هزینه‌ها در طول سال‌های گذشته در حال افزایش بوده و در سال جاری نیز تداوم ‌یافته است. گرچه این هزینه‌ها در مقابل سود عملیاتی بانک ناچیز است و همواره پوشش داده‌ شده، اما با توجه به سهم بالای نرخ تسعیر ارز در صورت‌های درآمدی بانک با تغییر شرایط کلان اقتصادی ایران می‌تواند مشکل‌ساز شود. ازاین‌رو نیاز است بانک در این رابطه با تغییر در ساختار خود اصلاحاتی را انجام دهد. لازم به ذکر است که پاسارگاد در مورد افزایش مطالبات مشکوک‌الوصول، شرایط اقتصادی کشور ناشی از کرونا و مشکلات موجود در کسب‌وکارهای کشور را مقصر می‌داند.

 تبدیل سود به سرمایه

با اعلام نرخ ۱۵۹ هزار ریالی نرخ تسعیر دلار و ۱۹۰هزار ریالی نرخ تسعیر یورو، بانک پاسارگاد اعلام کرد با توجه به وضعیت مثبت ارزی این بانک، قطعا با افزایش درآمد مواجه خواهد شد؛ اما بانک در نظر داشت سود حاصل از افزایش درآمد از محل ذکرشده را به افزایش سرمایه اختصاص دهد. هیات‌مدیره ارتقای نسبت کفایت سرمایه، بهبود فضای کسب‌وکار، بهبود نسبت مجاز سرمایه‌گذاری در اوراق بهادار و ارتقای رتبه بانک در رتبه‌بندی‌های بین‌المللی را ازجمله نتایج اجرای این افزایش سرمایه دانست. این بانک برنامه افزایش سرمایه را از محل مطالبات و آورده نقدی حال شده و سود انباشته (مشتمل بر سود تسعیر ارز) در دستور کار خود قرارداد. ازاین‌رو باوجود EPS ۱۶۷۵ ریالی، این بانک، سود نقدی هر سهم را ۱۵۱ ریال تصویب کرد. (منبع: اظهار نظر حسابرس و بازرس قانونی نسبت به گزارش توجیهی هیات‌مدیره درخصوص افزایش سرمایه و تصمیمات مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام برای سال (دوره) مالی منتهی به ۳۰/  ۱۲/  ۱۳۹۹).

با مشخص شدن سود پرداختی هر سهم و انتقال ۱۹ هزار میلیارد ریال به‌حساب اندوخته قانونی و سایر حساب‌ها، سود انباشته انتهای دوره این بانک به مبلغ ۸۶ هزار و ۳۰۰ میلیارد ریال رسید که نسبت به سود انباشته ابتدای دوره سال ۹۹، حدود ۳۳۶ درصد افزایش یافت. همان‌طور که در بالا ذکر شد بانک قصد دارد بخشی از این سود را به افزایش سرمایه اختصاص دهد و سرمایه خود را از ۶۵ هزار و ۵۲۰ میلیارد ریال به ۳۵۰ هزار میلیارد ریال برساند.

 حقوقی‌ها در نقش خریدار

در طول یک سال گذشته سهامداران حقوقی فعال در سهام این بانک، حدود ۲ میلیارد و ۷۴۷ میلیون برگ سهم را از سهامداران حقیقی خریداری کرده‌اند و در نتیجه حقوقی‌ها در نقش تقاضاکننده سهام این بانک ظاهر شده‌اند. در همین مدت قیمت سهام این بانک از حدود ۱۰ هزار ریال به ۱۴ هزار ریال رسیده است. ارزش بازاری پاسارگاد تا ۲۵ مهرماه حدود ۹۴۶ هزار میلیارد ریال است که با احتساب EPS شرکت معادل ۱۶۷۵ ریال، نسبت P/  E شرکت به ۶۲/  ۸ رسیده است. این نسبت در حد میانگین بازار است. (اطلاعات منتشره در سایت بورس اوراق بهادار)