سکوت مردان مصباح‌یزدی
دیروز دبیرکل جامعه روحانیت مبارز از آغاز فعالیت جریان اصولگرا برای بررسی نحوه ورود به انتخابات آتی ریاست‌جمهوری تا کمتر از یک ماه آینده خبر داد.
به گزارش آرمان، آیت‌ا... محمدعلی موحدی‌کرمانی در پاسخ به سوالی درباره احتمال حمایت جریان اصولگرا از حجت‌الاسلام والمسلمین حسن روحانی، تصریح کرد:«با توجه به شرایطی که داریم بسیار بعید است که ما بخواهیم از آقای روحانی حمایت کنیم». وی درباره احتمال حمایت از احمدی‌نژاد نیز گفت:«ما هنوز بحثی نداشته‌ایم اما درباره ایشان هم فکر نمی‌کنم حمایتی صورت بگیرد.» اگر چه دیدگاه اکثر اعضای جامعه روحانیت در عدم حمایت از احمدی‌نژاد یکسان است اما درباره حمایت از روحانی دیدگاه‌های مختلفی از سوی اعضای این تشکل منتشر می‌شود لذا باید تا زمان اعلام رسمی صبرکرد.
تلاش برای کمرنگ کردن نقش جامعتین
جامعه روحانیت مبارز و جامعه مدرسین دو نهاد روحانی کشور از سالیان سال نقش مرجع و مهمی در تصمیم‌گیری مردم کشور داشته و دارند که این موضوع نشات گرفته از اعتماد به قشر روحانی است. این اعتماد سال‌ها قبل از پیروزی انقلاب اسلامی وجود داشت و در آن برهه و با رهبری امام به اوج رسید. این دو نهاد روحانی یعنی جامعه مدرسین و جامعه روحانیت مبارز کمی قبل‌تر نقش ریش سفیدی را در اردوگاه اصولگرایی ایفا می‌کردند. یعنی تصمیم نهایی اصولگرایان بدون مهر تایید یکی از این دو تشکل رسمیت نداشت. اما به تدریج برخی سعی کردند از جایگاه آنها به نفع منافع گروهی و حزبی خود بکاهند، یعنی واضح و مبرهن است که مشی اعتدالی جامعتین به‌ویژه جامعه روحانیت به مذاق برخی گروه‌های اصولگرا که دلواپسی ویژگی بارز آنهاست خوش نیاید و سعی داشته باشند از میزان تاثیرگذاری این نهادهای مورد وثوق بکاهند.
پاسخ قاطع به تخریبگران جامعتین
نمونه بارز این ناخشنودی از تاثیرگذاری جامعتین را باید در کلام برخی اصولگرایان یافت که از جمله آن اظهارات احمد بخشایش اردستانی است. او در فروردین ۹۳ که عضو ناظر مجلس در کمیسیون ماده ۱۰ احزاب بود، اینچنین بیان کرد که« فعالیت حزبی جامعتین غیرقانونی است، اما جبهه پایداری در آینده نزدیک مجوز حزبی خود را دریافت می‌کند.» رو در رو قراردادن جامعتین با جبهه پایداری پیامی در دل خود دارد؛ برخی درصدد بودند جبهه پایداری به رهبری سیاسی آیت‌ا... مصباح‌یزدی را همطراز جامعتین قرار دهند و به نوعی ساختار نهادهای سیاسی تاثیرگذار را متحول کنند. البته اعضای جامعتین از همان روز نخست در برابر این ادعا موضع‌گیری کردند چنانکه آیت ا... محمد غروی از اعضای تاثیرگذار جامعه مدرسین گفت: «جامعه مدرسین تشکلی با سابقه ۵۰ ساله است و به قول مقام معظم رهبری این اعتبار را کسی به جامعه مدرسین نداده که کسی این اعتبار را از آن بگیرد. حتی تعبیر رهبری این بود که اعتبار جامعه مدرسین ذاتی است و نقش کلیدی در ارتباط با انقلاب و حرکت‌های سیاسی قبل و بعد از انقلاب داشته‌اند. امام حتی در نامه خود به آیت‌ا... مشکینی تاکید کرده بودند اگر طلاب با جامعه مدرسین ارتباط نداشته باشند دچار اسلام آمریکایی می‌شوند و رهبری هم اعلام کرده بودند که اعتبار جامعه مدرسین اعتباری اکتسابی نیست. کسی اذنی برای دادن این اعتبار ندارد که بخواهد این اعتبار را از آن بگیرد. اصلا اعتبار جامعه مدرسین بالاتر از این قوانین است. حتی نباید این موضوعات را رسانه‌ای کنند چون برای خودشان هم ضرر دارد.» او که به خوبی از هدف مطرح‌کنندگان بحث مجوز آگاه است و می‌داند جریانی درصدد است که جامعتین را هم سطح جبهه پایداری قرار دهد، توضیح داد:« جایگاه و قدمت و اعتبار جبهه پایداری را نباید با جامعتین مقایسه کرد چون جبهه پایداری تشکل کوچکی است که تازه پا به عرصه گذاشته است و بسیاری از بزرگان ما حتی درباره جبهه پایداری حرف‌هایی دارند. جامعه مدرسین وزنه‌ای متفاوت با جبهه پایداری است.» حتی جعفر شجونی هم که از اعضای ارشد جامعه روحانیت است گفته بود:«روحانیت خودش حزب‌ا... است، لذا به هیچ‌وجه در شان خودش نمی‌بیند برود و درخواست مجوز کند. جامعه روحانیت و جامعه مدرسین به هیچ‌وجه زیر بار این مسائل نمی‌روند.»
دوگانگی در یک موضوع
موضوع جالب آنجاست که آیت ا... مصباح‌یزدی که پدر معنوی جبهه پایداری است، اعتقادی به حزب ندارد اما مشخص نیست زمانی که پروژه رسمیت دادن به این جبهه مطرح شد چگونه اعضای آن را از دیدگاه‌های خود مطلع نکرده است. مصباح‌یزدی پیش از این بیان کرده بود که«از نظر اسلام ما باید جمعیت‌ها و تشکلاتی برای فعالیت‌های سیاسی داشته باشیم، اما نه با مفهوم حزبی که در غرب وجود دارد که هرچه شورای مرکزی گفت، همه آن را اطاعت کنند. چنین چیزی در اسلام نیست. همفکری، مشورت، همکاری در انتخابات و تعهد برای انجام کاری، اگر از تعهدات مشروع و در چارچوب احکام شرعی باشد، پذیرفته شده است.» همین اختلاف عقاید که نمونه‌ای از آن تعهد به فعالیت حزبی است سبب شد تا نتایج مدنظر جبهه پایداری حاصل نشود و آنها سعی کردند تا مدت‌ها اخبار زیادی از جلساتشان به بیرون درز پیدا نکند چون در پروژه هم‌وزن کردن جامعتین با جبهه پایداری شکست سنگینی را متحمل شده بودند.
شکست ضلع سوم جبهه پایداری
پس از ناکامی در ارجح دانستن جبهه پایداری با جامعتین، پروژه بعدی که بر روی میز یاران مصباح‌یزدی قرار گرفت، القای مثلث جامعه روحانیت، جامعه مدرسین و جبهه پایداری بود که این پروژه از همان ابتدا شکست‌خورده تلقی شد، چون حافظه تاریخی ملت ایران حاضر به پذیرش تشکل تازه متولد شده در کنار دو تشکل قدیمی، باسابقه درخشان نبود و در اذهان چنین حکم شده بود که جامعه روحانیت و جامعه مدرسین دو بال پرواز پرنده روحانیت بر سر حامیانشان است. حجت‌الاسلام مصباحی مقدم عضو جامعه روحانیت در آن برهه در واکنش به رسمیت شناختن جبهه پایداری به عنوان ضلع سوم جامعتین گفت:«این یک ادعا است و نه چیزی بیشتر. من موضع جامعه روحانیت مبارز را به صورت قاطع می‌گویم گرچه از موضع جامعه مدرسین حوزه علمیه قم هم بی‌خبر نیستم، ولی ما بنایمان این است که در قالب دو جامعه مسائل را پیش ببریم و ضلع سومی را قبول نداریم.» بنابراین در این پروژه هم شکست سختی متوجه جبهه پایداری و یاران مصباح‌یزدی شد.
پایان جبهه پایداری
شکست‌های پیاپی جبهه پایداری و عدم توجه اصولگرایان به مواضع این تشکل در سایه مصباح‌یزدی سبب شد تا به تدریج از جایگاه رهبری معنوی آن و تشکل متبوعش کاسته شود و سهمی برای این تشکل در انتخابات ۹۶ لحاظ نشود که البته باید گلایه اصلی را مربوط به انتخابات ۹۲ دانست که جبهه پایداری تاکید بر کاندیداتوری لنکرانی کرد و کلید اختلاف را زد. اکنون مواضع جبهه پایداری بیش از هر موضوعی در اظهارات و نوشتارهای حمید رسایی خلاصه شده است و اگر چه چندی پیش خبری مبنی بر برگزاری کنگره این تشکل در شهریورماه منتشر شد اما ازدرجه اهمیتی برخوردار نبود و پیام فعال بودن این تشکل را نداشت. در نهایت باید اذعان داشت که تشکل زیر چتر مصباح‌یزدی دیگر از جایگاهی در تصمیم‌گیری اصولگرایان برخوردار نیست.
بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده اخبار رسانه‌های رسمی کشور است.
