انتخابات بی تب و تاب در روسیه

به گزارش ایرنا، با وجود نزدیک شدن به زمان برگزاری انتخابات تعیین نمایندگان دومای روسیه که ۱۸ سپتامبر (۲۸ شهریور ۹۵) برگزار خواهد شد، روند مبارزات انتخاباتی بدون تب و تاب است و در وقایع سیاسی - اجتماعی روزانه این کشور تقریبا هیچ بازتابی ندارد.

از ۲۸ خرداد ماه که تاریخ پیشنهادی برگزاری انتخابات توسط ولادیمیر پوتین رییس جمهوری روسیه تایید و اعلام شد، تا کنون مسائل انتخاباتی، رقابت های احزاب و نامزدهای مستقل که هر کدام نیمی از کرسی های مجلس را پر می کنند، در سکوت خبری کامل یا بی توجهی جامعه به آن برگزار شده است.

با وجود اینکه احزاب فعالیت های گسترده ای در دوما دارند و حتی حزب های مخالف براساس سهم کرسی های خود دارای قدرت تاثیر گذاری زیادی هستند و تلاش می کنند برای افزایش کرسی ها یا حداقل حفظ آن برنامه ریزی کنند ولی این تلاش ها به جامعه منتقل نمی شود و یک آرامش نسبی دور از هیجان های معمول انتخاباتی وجود دارد.
تنها اخبار اندکی که در این زمینه منتشر می شود، مربوط به برگزاری نشست های احزاب مختلف به صورت اطلاع رسانی است و در حقیقت مسائل انتخاباتی در رسانه های پرمخاطب مانند روزنامه ها، شبکه های رادیویی و تلویزیونی یا پایگاه های اینترنتی بازتاب مهمی ندارد.

یکی از دلایل این رویکرد که در روسیه محافل و مجالس انتخاباتی داغ و پر تنش مانند دیگر کشورها شکل نمی گیرد، شاید پیشینه نبود انتخابات آزاد تا پیش از فروپاشی شوروی در سال ۱۹۹۱ است که سبب شده مردم نسبت به آن حساسیت ویژه ای نشان ندهند.
با وجود اینکه اکنون احزاب براساس سهم جذب آرای عمومی در دوما کرسی در اختیار می گیرند، اما واکنش های اجتماعی و احساسی در این زمینه حتی بین نسل جوان برانگیخته نمی شود یا اگر وجود دارد، بسیار اندک است.

یک دلیل دیگر، وجود ساختارهای مستحکم اجتماعی-اداری و سازمان های ارائه کننده خدمات در روسیه است و یادگار دوران شوروی می باشد که با وظایف و مسئولیت های مشخص براساس قوانین ثابت و کم تغییر انجام وظیفه می کنند و از این رو، تغییر نمایندگان نمی تواند مردم را نگران کند که با ورود یک حزب جدید بر سر قدرت، ممکن است منافع اقتصادی یا اجتماعی خود را از دست بدهند یا اینکه برای افزایش این منافع وارد مشارکت های پرهیجان رای گیری شوند.
همچنین رفتارها و رویکردهای چهره های حزبی و نامزدها در زمان برگزاری رقابت های انتخاباتی بدون ایجاد التهاب های سیاسی و اجتماعی و انتقال آن به جامعه است و بیشتر به امور حزبی و تعیین نامزدهای مورد نظر خود می پردازند و زیاد به اردوگاه انتخاباتی دیگر احزاب توجه نمی کنند.
افزون بر این دلایل، حزب حاکم روسیه واحد که اصلی ترین چهره آن ولادیمیر پوتین است و اکنون نیز سومین دوره ریاست جمهوری را می گذراند از سال ۲۰۰تاکنون به دلیل انسجام سیاسی و پیشرفت های اقتصادی در این کشور، توانسته با گذر از سد چندین دور انتخابات ریاست جمهوری و دوما بر سر قدرت بماند.

از سوی دیگر با توجه به اینکه موسسه لوادا سنتر در نظر سنجی ماه گذشته میلادی (ژوئن)، پوتین را به عنوان برترین فرد با کسب ۸۰ درصد آرا معرفی کرد، انتظار می رود باز هم این حزب بتواند اکثریت پارلمانی را کسب و فاصله زیاد خود را با احزاب دیگر حفظ کند.
حزب روسیه واحد که اکنون دیمیتری مدودیف نخست وزیر رهبری آن را برعهده دارد، از ۲۳۸ کرسی برابر با ۵۲،۹ درصد نمایندگان دوما برخوردار است و از نگاه کارشناسان، انتظار می رود با افت و خیز کمی شمار لازم نمایندگان را برای تداوم حکومت در انتخابات پیش رو به دوما بفرستد.

پس از روسیه واحد، حزب کمونیست با فاصله زیادی و در اختیار داشتن ۹۲ نماینده مهمترین حزب مخالف است که به بردباری سیاسی شهرت دارد و سپس روسیه عادل با ۶۸ کرسی قرار دارد و لیبرال دموکرات نیز صاحب ۵۸ کرسی است و تقریبا همه احزاب و نمایندگان مستقل در یک توافق نانوشته تلاش می کنند در جریان آمادگی های انتخاباتی بدون جنجال اقدام کنند.
در این چارچوب، فعالیت های انتخاباتی احزاب تا مرحله معرفی نامزدهای نهایی در همان محدوده حزبی باقی می ماند و بدون اینکه محرمانه باشد در جامعه بازتاب ندارد و تصمیم گیران نیز براساس مصالح حزبی و لابی های پنهان و آشکار نامزدها را انتخاب و سپس اعلام می کنند.

نیمی از ۴۵۰ کرسی مجلس دوما برای رقابت های حزبی در نظر گرفته شده است و نیم دیگر نیز برای نامزدهای مستقل است که آنان باید به صورت جداگانه از احزاب وارد رقابت های انتخاباتی شوند و در حقیقت دو فهرست یا دو انتخابات براساس نامزدهای حزبی و غیر حزبی برگزار می شود تا حق رای دهندگانی که نمی خواهند به احزاب و در مواردی به بازی های سیاسی آنها وابسته شوند، حفظ شود و انگیزه کافی برای شرکت در رای گیری داشته باشند.
البته بسیاری از نمایندگان مستقل نیز به صورت پنهان و نیمه آشکار از حمایت احزاب برخوردارند که پس از ورود به مجلس می توانند به یک حزب وابسته شوند.

از دیگر سو، یکی از دلایل کم بازتاب بودن برگزاری انتخابات دوما در جامعه با وجود قدرت زیاد این مجلس در تصمیم گیری های مربوط به قوانین، برنامه های اقتصادی و اجتماعی و همچنین یکی از ارکان اصلی حکومت، برخورداری روسیه از یک نظام گسترده کارشناسی در امور مختلف است که معمولا طرح ها، لوایح و پیشنهادها قبل از ارائه به صحن عمومی مجلس مورد بررسی های دقیق و چند مرحله ای قرار می گیرد تا کمترین ضریب خطا و شکست را در اجرا داشته باشد.

البته گروهی از مخالفان که تاکنون نتوانسته اند حد نصاب لازم کسب حداقل پنج درصد آرای هر حوزه برای راهیابی به مجلس را کسب کنند، معتقدند ساختار نظام انتخاباتی در روسیه بگونه ای است که امکان مشارکت تمامی نیروهای سیاسی را تامین نمی کند و باید در این زمینه تغییراتی ایجاد شود، ولی این درخواست تاکنون در دستور کار احزاب اصلی قرار نگرفته است.

بر اساس آمار اعلام شده بیش از ۱۰۹ میلیون نفر از جمعیت ۱۴۶ میلیون و ۵۰۰ هزار نفری روسیه واجد شرایط رای دادن هستند و حداقل سن برای شرکت در رای گیری نیز ۱۸ سال است.
همچنین با توجه به گستردگی این کشور با بیش از ۱۷ میلیون و ۵۰ هزار کیلومتر مربع مساحت به عنوان پهناورترین کشور جهان، چند روز پیش از آغاز رای گیری امکانات برگزاری انتخابات به مناطق سخت گذر و دور افتاده این کشور منتقل یا اینکه محدود و به صورت منطقه ای زودتر برگزار می شود.