برجام فراتر از یک قراردادتجاری است
یخ برجام نگرفته است! چون ایران بعد توافق هسته ای یک باره غرق پول و رونق و تولید نشده و برجام تنها یک قرارداد تجاری نبوده است! این نوع تبلیغات فراموش می کند که پیشرفت و توسعه امری است گام به گام، نیازمند دقت و مقاومت و تدبیر و امید.
به گزارش امید هسته‌ای در ادامه این مطلب که روز شنبه به قلم جلال برزگر در پایگاه خبری امید هسته ای منتشر شد، می خوانید: کش و قوس های مربوط به مذاکرات هسته ای و حواشی آن، چنانچه پیش بینی می شد حتی بعد از توافق و عقد برجام به طور کامل فروکش نکرده است.
در این میان اظهارات اخیر رییس مجلس شورای اسلامی درباره موانع پیش روی برجام و موضع و راهکاری که از طرف دولت و حاکمیت ایران در قبال بدعهدی و بدقلقی های طرف آمریکایی و غربی، اتخاذ خواهد شد، در مجموع جامع و مانع و آرامش بخش بوده و نشان از وجود یک طراحی منسجم و دقیق نزد سطوح عالی نظام و سران قوا و دولت دارد؛ این سخنان تاکیدی بود بر این که برجام تنها یک قرارداد تجاری نیست و نگاه جامعی به همه ابعاد آن در ایران وجود دارد.
برجام فراتر از یک قرارداد تجاری استعلی لاریجانی رییس مجلس به روشنی و صراحت و دقت گفته است:«این که طرف مقابل بدعهدی و نااهلی در کار دارد، دلیل نمی شود مسیر مذاکره را نرویم، بلکه صرفا نوع مذاکره عوض می شود، از ابتدا مذاکرات با فرض شیطنت انجام شد و در کل تعهداتی که صورت گرفت برای شرایط کشور مفید بود. »
همزمان با این اظهارات پاسخ قاطع دفتر وزیر امور خارجه ایران خطاب به ۳ نماینده کنگره آمریکا که درخواست سفر به ایران برای نظارت بر نحوه اجرای برجام کرده بودند، معنا و مصداقی از نوع مذاکره قاطع ایران در مرحله کنونی را در انظار جهانیان به نمایش گذاشت؛ در پاسخ وزارت امور خارجه ایران به سه نماینده کنگره آمریکا آمده بود:« برجام به روشنی مقرر ساخته است که تنها نهاد ذی صلاح برای نظارت بر اجرای بخش های هسته ای توافق، آژانس بین المللی انرژی اتمی است و هیچ یک از طرف های برجام از جمله آمریکا و تبع آن شهروندان یا مقامات کشورهای طرف برجام نمی توانند مدعی حق نظارت بر اجرای برجام شوند.»
رویکرد سازنده و پایبندی به تعهدات و قاطعیت در برخورد با زیاده خواهی ها پیام روشن گفته های اخیر رییس مجلس شورای اسلامی، وزارت امور خارجه و دیگر ارکان دست اندرکار مذاکرات و توافق هسته ای است. این در حالی است که سازمان انرژی اتمی به عنوان متولی بخش هسته ای توافق، ضمن رعایت الزامات و تعهدات برجام که به تایید مداوم آژانس انرژی اتمی نیز رسیده است، صنعت هسته ای را در حداکثر اندازه های مطرح در برجام و با نگاه به برنامه تدوین شده برای حال و آینده کشور پیش می برد و در حوزه های مختلف چون استخراج، غنی سازی، تولید آب سنگین و رادیو دارو و ایزوتوپ های سنگین و مطالعه و پیش برد ماشین های سانتریفیوژ پیشرفته مشغول به فعالیت است.
سُکینه هسته ای ایران
بدعهدی و بدقلقی طرف غربی در مسیر اجرای برجام از ابتدا امر پوشیده و غیرقابل حدس نبود چرا که پرونده های اختلافی ایران و آمریکا هیچ گاه محدود به موضوع هسته ای نبوده است. شاید بتوان چنین تعبیر کرد که موضوع هسته ای نوک پیکان این اختلاف ها را تشکیل داده بود به طوری که بهانه تحریم ظالمانه و ضد بشری آب و نان و سفره های مردم و پول و اموال ملت را به صورت اجماع شورای امنیتی فراهم آورده بود. طبیعی است بعد از دستیابی به چارچوبی برای مدیریت این موضوع، پرونده های دیگر اختلافی کماکان باز بماند؛ از همین روی بود که ایران در تلاشی موفق موضوع هسته ای را از دیگر موضوعات چون موشک های دفاعی خود جدا ساخت و یا این که توافق را به شورای امنیت برده و ذیل قطعنامه شورا قرارداد، تا فردا روزی نه امثال ترامپ و نه حتی هیلاری کلینتون علاوه بر بدعهدی و بدقلقی، نتوانند به راحتی برجام را نادیده گرفته و بعد از وارد کردن خسارت به ایران دوباره تحریم های ضد بشری اجماعی و شورای امنیتی خود در موضوع هسته ای را باز طراحی و باز تولید کنند.
با همین طراحی و به ثمر رساندن اراده ایران در تثبیت حق غنی سازی صلح آمیز است که امروز نظام و دولت در زمینه هسته ای به سُکینه رسیده اند و با اطمینان خاطر و آرامش از یک سو به تعهدات خود پایبند هستند و از دیگر سو قاطعانه به مطالبه گری از آمریکا ادامه می دهند؛ نتیجه این آرامش و ثبات رای نه تنها اختلاف و چند دستگی نزد نهادهای آمریکا که ایجاد اختلاف میان جبهه اروپا با آمریکاست، هر چقدر هم رسانه هایی چون صدا و سیما این روزها برای مثال موگرینی را سانسور کرده و اظهارات و رجزخوانی های عصبی مقامات آمریکایی و سناتورهای آنها را در برنامه ها و زیرنویس ها برجسته کنند، اما سردمداران نظام و دولت می دانند که در مذاکرات چه کرده اند و چگونه حق ایران را به کرسی نشانده ، جبهه مقابل را پراکنده ساخته و با آرامش و اطمینان حقوق صلح آمیز کشور را اعمال کرده اند.
برجام ، رکود ، گره های بانکی
بخش اعظم منتقدان و مخالفان برجام که قبلا با نفس توافق مخالف می کردند، این روزها از حاصل نشدن بخشی از انتظارات و مطالبات بعد از برجام گلایه می کنند که پس از برداشته شدن دیوار تحریم های هسته ای چرا سیل پول و معوقات و مطالبات بانکی آن طور که انتظار داشته اند به ایران سرازیر نشده؟ چرا پس از برجام رکود برطرف نشده و چرا هنوز همه گره های بانکی گشوده نشده است؟ این مطالبات در جای خود مطالباتی درست و به حق هستند، اما توجه به چند نکته قطعا ضروری است . برجام نه یک توافق اقتصادی صرف است و نه یک توافق بانکی . ماجرای هسته ای و توافق مربوط به آن بالاتر از یک قرارداد تجاری صرف و ماجرای نبرد اراده های ایران و غرب و به کرسی نشستن حق غنی سازی و رفع تحریم های ظالمانه هسته ای بوده است.
مطابق توافق، تحریم های هسته ای ایران با شرط و شروط فراوان برداشته شده است ، به طوری که ایران در سال های قبل هیچ گاه با وعده امتیازات اقتصادی دست از خواسته خود برای اعمال حق غنی سازی نکشید؛ حل این پرونده در حالی حاصل شده که دیگر پرونده های اختلافی ایران و غرب سر جای خود و بلکه فعال تر از قبل گشوده است، پرونده هایی که تاثیرات خود را بر اقتصاد ایران دارند، تاثیراتی که بهای عزت و استقلال کشور است و البته وظیفه دستگاه دیپلماسی کاستن از ابعاد و میزان تاثیر این پرونده ها با حفظ عزت ملی است؛ در ماجرای توافق هسته ای نیز چنین بوده است. در کنار تاثیر سایر پرونده های اختلافی بر مبادلات بانکی ایران که منشاء آن نیز بیشتر در آمریکاست، نمی توان از رخدادهایی چون بازگشت ایران به بازار بین المللی نفت ، رفع حصر شورای امنیتی بانک مرکزی و موارد ریز و درشت بسیار دیگر به آسانی گذشت . اما این نیز درست است که دامن زدن به پروژه ایران هراسی، دخالت دادن اختلافات سیاسی متعدد به مبادلات بانک ها با ایران و مواردی از این دست مصداق بدعهدی و کارشکنی با ابزارهای دیگر در مسیر برجام و در مجموع در مسیر پیشرفت ملت ایران است، البته این ملت ثابت
کرده است بر همه این مشکلات با صبر و تدبیر و روشنگری انقلابی فائق آمده و خواهد آمد. رفع رکود اقتصادی و تسهیل مبادلات بانکی تنها منوط و وابسته به برجام (معامله ای که از اساس نه بر پایه اعتماد بین طرفین که بر پایه راستی آزمایی بوده است) نیست، بلکه به حوزه های متعدد دیگری نیز ارتباط پیدا می کند، همچون پیشبرد اقتصاد مقاومتی و نوسازی نظام بانکی در داخل یا رشد و گسترش روابط و مناسبات سیاسی و تجاری با دیگر کشورها و مجامع سیاسی و اقتصادی که به موازات برجام باید پیش برده شوند.
یخ برجام گرفته یا نگرفته است؟
در این که برجام از آمریکا تا رسانه های ایران با انگیزه های متفاوت مخالفان و منتقدان جدی دارد تردیدی نیست، روشن ترین و مفهوم ترین انتقادها از سوی کسانی است که به صراحت یا تلویحاً می گویند «این برجام» خوب نیست و «آن برجامی» خوبی است که دوستان ما می خواستند و می خواهند منعقد کنند؛ این گروه ظاهراً مخالف اصل مذاکره و حتی توافق نیستند، اما دوستان خود را محق تر از دیگران می دانند که نظرشان و دغدغه دوستان و جریان خود داشتن آنها قابل درک است؛ اما برجام منتقدان با مزه و شیرینی هم دارد که با ژست مشاور این و آن چهره اصلاح طلب، چندی است خارج نشین و همسایه و همنشین اپوزیسیون شده، اما این روزها فریاد برآورده اند که یخ برجام نگرفته است! چون چند بانک اروپایی هنوز به ایران نیامده یا رکود اقتصادی حل نشده است! این در حالی است که در میان تبلیغات وسیع منفی، برجام برپاست و پیش می رود چرا که حامی اصلی آن امید یک ملت است و هدایت و حمایت های مقام معظم رهبری و درایت دست اندرکاران از مجلس گرفته تا وزارت خارجه تا سازمان انرژی اتمی و شورای عالی امنیت ملی و دیگر نهادها . امروز علاوه بر مسئولان ، اقشار مختلف مردم می دانند برجام ، رکود،
ایران هراسی، اقتصاد مقاومتی، نوسازی اقتصادی و ... هرکدام ظرف، حوزه و موضوعاتی جداگانه هستند، اگر چه مانند ظروف مرتبط به هم ارتباط دارند. لذا توفیق و بهبود امور در هر یک بر دیگری نیز موثر خواهد بود، از این روی یخ برجام در میان مردم و نخبگان و مسئولان گرفته است، اگر چه در میان هیاهوی منتقدان شاید برجام مدافعان و تبیین گران موثر چندان ندارد و از آنتن تلویزیون تا دهها سایت و رسانه دیگر مدعی هستند که یخ برجام نگرفته است! چون ایران بعد توافق هسته ای یک باره غرق پول و رونق و تولید نشده و برجام تنها یک قرارداد تجاری نبوده است! این نوع تبلیغات فراموش می کند که پیشرفت و توسعه امری است گام به گام، نیازمند دقت و مقاومت و تدبیر و امید.
ایرانیان در برداشتن گام مهم رفع تحریم های هسته ای و سرو سامان دادن به پرونده هسته ای تا به اینجای کار با حوصله و دقیق عمل کرده و اراده خود را به کرسی نشانده اند، اما رقابت کلی یا بازی بزرگ هنوز تمام نشده و بازی در ظرف های مرتبط هنوز ادامه دارد، در این مسیر هر مانعی باید برداشته شود و وجود هر مانع به معنای تخریب خود خواسته دستاوردهای قبلی نیست. از این منظر برجام دریچه و حوزه ای ست که دیگر حوزه ها را هم تحت تاثیر قرارداده و از آنها تاثیر خواهد گرفت و یخ آن بیش از آن که برخی می گویند گرفته است. این را آخرین سخنان رییس مجلس ، وزیر امور خارجه و دیگر موافقان و مخالفان برجام به روشنی نشان می دهد.
از یاد نبریم که نفی دستاوردها به بهانه وجود موضوعات اختلافی دیگر، هیچ گاه از سوی هیج کس پذیرفته نیست.
منبع: امید هسته ای
بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده اخبار رسانه‌های رسمی کشور است.
