«علی آقا» لاریجانی از تهران میآید یا قم؟
کرسی سبز ریاست پارلمان قریب به هشت سال است جایگاه روحانیزاده سیاستمداری است که اسفند سال ۸۶ از شورای عالی امنیت ملی عزم بهارستان کرد.
علی لاریجانی اسفند ماه ۸۶ از قم، برای هشتمین دوره مجلس شورای اسلامی کاندیدا شد. سه ماه بعد در خرداد ۸۷ در رقابت بر سر کرسی ریاست، لاریجانی حدادعادل را که سرلیست اصولگرایان تهران بود جا گذاشت و رئیس هشتمین دوره مجلس شورای اسلامی شد. لاریجانی تنها گزینه ریاست مجلس بوده که از شهری غیر از تهران به کرسی ریاست پارلمان رسیده است.
به گزارش پایگاه خبری «تیک»، لاریجانی در مجلس نهم هم رای اکثریت مجلسی را آورد که قریب به دوسوم ترکیب آن نسبت به مجلس قبل تغییر کرده بود، مجلسی که افرادی منتسب به جبهه پایداری که از سال ۹۰ شکل گرفت در آن حضور موثری داشتند. به هر روی لاریجانی در دو مجلس اصولگرا البته با ترکیبی متفاوت توانست بر صندلی ریاست تکیه بزند. حالا ۱۱۱ روز تا انتخابات دهمین مجلس شورای اسلامی زمان باقی است. ۱۱۱ روزی که کنشها و واکنشهای سیاستمداران برخی گمانهزنیها برای ترکیب مجلس آینده را تقویت و برخی پیشبینیها را از دور خارج میکند. بسیاری از این گمانهزنیها اما معطوف به حضور اصولگرایان مستقلی چون علی لاریجانی است. کسی که در دو سال گذشته محبوب حامیان دولت و مغضوب برخی گروههای اصولگرا بوده است. با نگاهی به شرایط مجموعه اصولگرایی میتوان انتظار داشت که این اردوگاه با چند فهرست متفاوت در انتخابات حضور پیدا خواهد کرد. نشستهای مشترک موتلفه، پایداری و ایثارگران و گروههای نزدیک به آنها نشان میدهد ترکیبی از اصولگرایان سنتی و نواصولگرایان به فهرست مشترک خواهند رسید؛ درحالی که اصولگرایان مستقلی همچون علی لاریجانی تمایلی به همراهی و ائتلاف با این طیف ندارند. همانطور که بارها اعضای فراکسیون رهروان ولایت در مجلس، فراکسیون نزدیک به لاریجانی هم بر این موضوع تاکید کردهاند. بنابراین با در نظر گرفتن اختلافات علنی در دو سال گذشته میان کنشهای سیاسی لاریجانی و طیف نزدیک به او با گروههای اصولگرای منتقد دولت، لاریجانی سرلیست تمام اصولگرایان نخواهد بود و به احتمال زیاد حضوری مستقل دارد.
قم یا تهران، مساله این است
شاید حضور مستقل لاریجانی را بتوان پیشبینی محتملی دانست اما این تنها مساله در مورد کاندیداتوری او نخواهد بود. سوال دیگر درباره لاریجانی این است که او برای نمایندگی مردم کدام شهر اعلام حضور میکند؟ قم یا تهران؟
اگر همانند دو دوره گذشته لاریجانی از قم اعلام کاندیداتوری کند رقیب اصلی او در این شهر سعید جلیلی خواهد بود. کسی که هماکنون نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی است و در دولت گذشته رئیس تیم مذاکرهکننده ایران در مورد پرونده هستهای ایران بوده و از نزدیکان محمود احمدینژاد است. سعید جلیلی در انتخابات ریاستجمهوری سال ۹۲ «گزینه اصلح» محمدتقی مصباحیزدی، پدر معنوی اعضای جبهه پایداری بود، کسی که حرفش برای پایداریها بهویژه شاخه قم آنها حجت را تمام میکند. در چنین شرایطی تکلیف اصلاحطلبان مشخص خواهد بود. آنها در این رقابت از علی لاریجانی حمایت خواهند کرد. همانطور که حسین مرعشی سخنگوی حزب کارگزاران هم در گفتوگوی اخیرش با هفتهنامه «صدا» اعلام کرده است که اگر لاریجانی از قم اعلام کاندیداتوری کند اصلاحطلبان به پاس حمایت او از دولت بهویژه در موضوع برجام از قم کاندیدایی نخواهند داشت. اما اگر لاریجانی اینبار از تهران عزم بهارستان کند شرایط تغییر خواهد کرد و حالا سوال اینجاست که در این صورت حمایت اصلاحطلبان و حامیان دولت از لاریجانی چگونه خواهد بود. حمایت لاریجانی در دو سال گذشته باعث شده است که او بیشترین اصطکاک را با اصولگرایان تندرو بهویژه افراد منتسب به جبهه پایداری داشته باشد، در حالی که این افراد با فراکسیون اصولگرایان، فراکسیون نزدیک به حدادعادل قرابت فکری بیشتری دارند، همانطور که در روزهای بررسی برجام هم در مجلس این قرابت و همراهی مشهود بود. از سویی سرلیستی محمدرضا عارف از تهران هم برای اصلاحطلبان قطعیت دارد.
در این شرایط اصلاحطلبان و گروههای حامی دولت بین دو انتخاب قرار خواهند گرفت. با توجه به اظهارات اخیر اصلاحطلبان تصمیم ائتلاف با لاریجانی و طیف همراه او تصمیمی محتمل نخواهد بود، چه آنکه در شورای عالی سیاستگذاری انتخابات اصلاحطلبان هم سرلیستی عارف قطعی اعلام شده است. بنابراین احتمال رفتن حامیان دولت و معتدلین به سمت حمایت از لاریجانی و حمایت اصلاحطلبان پیشرو از عارف قوت میگیرد. اما درنهایت به نظر میرسد این یک بازی برد-برد برای اصلاحطلبان باشد. شاید حضور عارف در مجلس و تکیه زدن بر کرسی ریاست وزن اصلاحطلبی پارلمان را بیشتر کند اما لاریجانی هم در دو سال گذشته نشان داده است که یکتنه کمک بزرگی برای همراهی مجلس با دولت است. در این صورت شرایط انتخابات ۹۲ در انتخابات ۹۴ باز تکرار خواهد شد و گرچه یک اصلاحطلب بر کرسی ریاست تکیه نمیزند اما اصولگرایی مصلح هم میتواند در این شرایط و با توجه به محدودیتهای پیشروی اصلاحطلبان گزینه مناسبی باشد. ضمن اینکه به زعم اصولگرایان لاریجانی با وجود همراهی با دولت و انتساب صفاتی چون ساکت فتنه همچنان برای آنها «خودی» محسوب میشود و قطعا فشارهای سیاسی بر او کمتر از یک اصلاحطلب معتدل خواهد بود.
بخش سایتخوان، صرفا بازتابدهنده اخبار رسانههای رسمی کشور است.