گره اختلافات جدید بر کلاف بررسی برجام
گویی سردرگمی کلاف برجام در مجلس تمامی ندارد. تا اینجابه‌جای هر گره باز شده، گره جدیدی بر این رشته نشسته است. پایان کار کمیسیون ویژه تازه تبدیل به آغاز جدال‌هایی تازه شد.
روزنامه اعتماد نوشت؛
همان‌طور که طرح برجام هم به مثابه گودبرداری در شکاف دو طیف مجلس عمل کرده است. حالا بهارستان در حالی تعطیلات هفته آینده خود را برای بررسی طرح هسته‌ای در مجلس لغو کرده است که طیف منتقدان دیگر هیچ ابایی از بیان برنامه و تمایلات خود برای «رد برجام» ندارند. از پیراهن در آوردن زاکانی در خیابان گرفته تا صحبت از رد برجام در شورای نگهبان. صحبت‌هایی که بیشتر از قبل رنگ تقابل به خود گرفته‌اند. از جمله پاسخ قشقاوی، معاون پارلمانی وزارت خارجه به سخنان علیرضا زاکانی، رییس کمیسیون برجام.
پاسخ وزارت خارجه به زاکانی
علیرضا زاکانی روز سه‌شنبه در جمع خبرنگاران با انتقاد از وزارت امور خارجه گفته بود که «در مسیر بررسی برجام، تعداد ٦٥ سوال از منابع مختلف همچون دولت، اساتید دانشگاه و کارشناسان مرکز پژوهش‌ها استخراج شد که اساسا قرار نبود در اختیار کمیته‌ها قرار بگیرد و یک مسیری بود که بنا بود برای اطمینان از دقت و کار تخصصی مکمل کار کمیته‌ها باشد؛ در ادامه ما سوالات تنظیمی را به سازمان انرژی اتمی و وزارت امور خارجه ارایه کردیم که سازمان پاسخ داد اما حتی یک پاسخ سوال یا سند هم وزارت امورخارجه در اختیار ما قرار نداد.» او این واکنش وزارت خارجه را به معنای عدم همراهی با مجلس ارزیابی کرده بود. ارزیابی‌ای که معاون وزیر خارجه کشورمان می‌گوید «اشتباه» است. حسن قشقاوی در حاشیه ششمین نشست مشترک ناجا با سفرا و کارداران مستقر در ایران که در ستاد مرکزی پلیس برگزار شد به ادعای مطرح شده از سوی زاکانی از نمایندگان عضو جبهه پایداری و رییس کمیسیون برجام در مجلس شورای اسلامی واکنش نشان داد و گفت: «آقای زاکانی گفته‌اند وزارت خارجه نسبت به نامه کمیسیون برجام بی تفاوت بود. اما باید بگویم ما نه تنها به این موضوع بی‌توجه نبودیم بلکه بسیار جدی به دعوت و به خواسته‌های کمیسیون برجام عمل کردیم.» وی با بیان اینکه تفاوت ما در دو دیدگاه بود، گفت: «زمانی که آقای زاکانی نامه داده و درخواست پاسخ‌های مکتوب کردند من طی تماسی به ایشان گفتم پس این جلساتی که ما در آن حضور پیدا کرده و از تلویزیون و رسانه‌ها نیز پخش شد، چه بود؟ مگر رسم است که یک بار بیاییم و شفاهی پاسخ دهیم و بعد دوباره بیاییم پاسخ‌های شفاهی را مکتوب کنیم. مگر مجلس مذاکرات را ثبت نمی‌کند. » معاون پارلمانی و کنسولی وزیر امور خارجه با تاکید بر اینکه این موضوع برای ما جای شگفتی بوده و در تاریخ پارلمانی نیز سابقه ندارد، تصریح کرد: «وقتی ما و همکاران‌مان ۲۰ ساعت در جلسات کمیسیون شرکت کرده و به سوالات پاسخ داده‌ایم دیگر چرا باید آنها را کتبی کنیم؛ این درخواست مانند این است که پس از استیضاح آقای آخوندی و پاسخ‌های ایشان عده‌ای بیایند و در مجلس بگویند که آقای آخوندی باید دوباره پاسخ‌هایش را مکتوب کرده و به ما بدهد.» قشقاوی با تاکید بر اینکه بعد از رهنمود رهبری، وزارت خارجه همکاری خوبی با کمیسیون برجام داشت، گفت: «در این موضوع یک اشکال فنی نیز وجود داشت. زمان تهیه گزارش برجام را دوستان به زمانی انتقال دادند که تیم مذاکره کننده هسته‌ای در نیویورک بوده است. من گفتم که‌ای کاش زودتر سوالات را مطرح می‌کردید که حداقل ما جواب آنها را نیز می‌گرفتیم.» وی افزود: «من به آقای زاکانی گفتم ما کجا باید این افراد را پیدا کنیم و سوالات را بپرسیم. آقای زاکانی گفتند پس بگویید برگردند. من به شوخی و در جواب ایشان گفتم. جدی نگیرید این پاسخ جواب رسمی ما نبود و در قالب شوخی مطرح شد.»
چشم منتقدان به دستان شورای نگهبان
این اما تنها یک وجه از اختلافات هسته‌ای است؛ اختلافی میان دولت و مجلس. مجلسی‌ها خود نیز هنوز بر سر برجام به اتفاق نظر نرسیده‌اند. موضوعی که طیف منتقدان دولت چندان ابایی از ابراز تمایل‌شان برای رد آن ندارند. حتی روزی که کار طرح دو فوریتی هسته‌ای مجلس به رای‌گیری در صحن علنی رسید، حمید رسایی رسما با پلاکاردی اعلام کرد که رای او «رد برجام» خواهد بود. رایی که البته برخی دیگر از بهارستان‌نشینان هم با آن همراهی می‌کنند، هر چند به وضوح درباره آن صحبت نمی‌کنند. از جمله محمد دهقان، عضو منتقد دولت در هیات رییسه مجلس که به خبرگزاری فارس گفته «برخی خطوط قرمز نظام در طرح برجام لحاظ نشده است.» این روزها طرح برجام در مجلس به معنای خود اصل توافق هسته‌ای تعبیر می‌شود. چرا که طیف منتقد معتقدند اگر این طرح تا ٢٦ مهر تصویب نشود به معنای رد برجام توسط ایران خواهد بود. این همان چیزی است که باعث شده تا حمله به طرح برجام برای این طیف معادل حمله به اصل توافق باشد. علیرضا زاکانی روز سه‌شنبه گفته بود که «مجلس ایران قبلا سال ٨٤ اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی را ـ که پایه بحث‌های نظارتی برجام است ـ ممنوع کرده است و اگر تا ٢٦ مهر مصوبه‌ای نداشته باشد عملا اجرای برجام ممکن نخواهد بود چون در ژنو گفته و توافق کرده بودند یا همه یا هیچ. » طرح برجام روز یکشنبه وارد دستور کار مجلس خواهد شد و تقریبا شکی در پذیرش آن توسط مجلس وجود ندارد. منتقدان اما دل به چیز دیگری بسته‌اند. محمد دهقان به خبرگزاری فارس گفته است که «احتمال رد این مصوبه در شورای نگهبان وجود دارد.» او مسائلی چون لغو تحریم‌ها و همینطور اقدامات متناظر را از جمله خطوط قرمز رد شده مقام معظم رهبری در طرح یک فوریتی برجام دانسته و گفته یا مجلس باید آنها را اصلاح کند یا احتمالا توسط شورای نگهبان رد خواهند شد.
طراحی بازی‌های جدید در تیم منتقدان
منتقدان می‌دانند که احتمال وقوع چنین اتفاقی خیلی زیاد نخواهد بود. شاید به خاطر همین همزمان به اقدامات دیگری هم اندیشیده‌اند. از جمله گزارش‌هایی که علیرضا زاکانی گفته روز «شنبه» منتشر خواهند شد. گزارش‌هایی افشاگرانه درباره روند بررسی برجام در مجلس و آن هم درست روز قبل از بررسی طرح یک فوریتی در صحن علنی. علاوه بر این زاکانی حرف دیگری هم زده است؛ «اکنون بخشی مهم از کار کمیسیون ویژه، یعنی همین گزارش، انجام شده ولی کار کمیسیون پایان نیافته است چرا که باید گزارش تفصیلی همراه با مستندات آن هم تنظیم کنیم که بالغ بر صدها صفحه سند و گزارش خواهد بود.» آنچه زاکانی وعده تهیه و انتشار آن را می‌دهد، می‌تواند محل جدیدی برای بروز اختلافات باشد. در شرایطی که کمیسیون برجام نتوانست بر سر یک گزارش ٢٠ صفحه‌ای به اجماع و توافق برسد و کار به دو گزارش موازی کشیده شد، می‌توان تصور کرد که تهیه یک گزارش تفصیلی با صدها صفحه سند چه فضایی را رقم خواهد زد.
بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده اخبار رسانه‌های رسمی کشور است.
