خرم: اوباما با دست دادن به ظریف پیام داد که به ایران ادای احترام می‌کند

روزنامه شرق در گفتگو با علی خرم، مشاور وزیرخارجه نوشت؛

علت انتقادهایی که درمورد دیدار کوتاه ظریف و اوباما می‌شود چیست؟
این انتقادها جنبه کارشناسی ندارد. زمانی‌که ظریف و جان کری با هم قدم زدند، یک روز انتقاد کردند. اما دو وزیر خارجه می‌دانستند که بهتر است در هتل حرف نزنند و در فضای باز ملاقات کنند، بعد معلوم شد اسرائیل در هتل آنها شنود می‌کرد. وزیر خارجه ایران هم به‌عنوان کسی که در دو سال گذشته با طرف آمریکایی نشست و برخاست کرده و راجع به مسائل جهان مشورت کرده‌اند، حالا با رئیس‌جمهور آن کشور سلام و تعارفی کرده است. من فکر می‌کنم اگر منتقدان از نگاه اسلامی هم به این قضیه نگاه کنند، تشخیص می‌دهند که جواب سلام واجب است و در اسلام گفته شده که اگر کسی به شما سلام کرد، حتی اگر در نماز هم باشید وظیفه دارید جواب سلام او را بدهید.

برخی نگران وقوع مشکلاتی عظیم از این‌گونه رابطه‌ها هستند. آیا این نگرانی واقعی است؟
اگر کسی می‌آید به کشور ما احترام می‌گذارد و با وزیر خارجه ما دست می‌دهد، قرار نیست اتفاق خاصی رخ دهد.

این مسائل بسیار پیش‌پاافتاده است و صحبت کردن در باره آن باعث می‌شود که جهان فکر کند، ایران دچار عقب‌ماندگی شده ‌است، در حالی‌که این الفبای کار است، نه کل کار. در ایران همیشه الفبای کار، اصل موضوع محسوب می‌شود که اشتباه است. اصل موضوع این است که ظریف و اوباما بتوانند روی منافع ملی ایران، مذاکره و توافق کنند و آنجاست که جناح‌ها و روزنامه‌ها باید دست به نقد و بررسی محکم بزنند نه اینکه راجع‌به دست‌دادن یا قدم زدن و دکمه کت و رنگ لباس ظریف حرف بزنند. اینها ایرادهای بنی‌اسرائیلی است. مردم این اقدامات را به‌عنوان گامی مثبت تلقی می‌کنند که روی اقتصاد و صنعت ایران تأثیرگذار خواهد بود. اما کسانی که مشکلات مردم را درک نمی‌کنند شروع به خرده‌گیری می‌کنند. اما این حرف‌ها از نظر کارشناسی و بین‌المللی جایگاهی ندارد.

جایگاه دیپلماتیک چنین دیدارهایی اتفاقی کجاست؟
حتی اگر دو کشور با هم در حال جنگ باشند، دیپلمات‌ها و رؤسای آن کشورها در مواجهه با هم سلام می‌کنند و دست می‌دهند. در طول هشت سال جنگ ایران با عراق، سفارت عراق در تهران دایر بود و کاردار و دیپلمات‌های آن به وزارت خارجه ایران می‌آمدند و با مسئولان ما دست می‌دادند، می‌نشستند و چای و قهوه می‌نوشیدند و راجع به مسائل اساسی هم حرف می‌زدند، ایران هم ایرادات خود را به آنها می‌گفت تا به دولتشان منتقل کنند. به قول سهراب سپهری «چشم‌ها را باید شست» و منتقدان باید از طرح این ایرادهای غیروارد پرهیز کنند.

نه «دست‌دادن ظریف و اوباما» مقدسات ما را زیر سؤال می‌برد و نه دنیا به آخر می‌رسد. اوباما با این حرکت به دولت ایران پیام می‌دهد که با شما دشمنی ندارم و ادای احترام می‌کند و این در راستای منافع ملی کشور ما است. بد نیست به یاد بیاوریم که زمانی آمریکا رئیس‌جمهوری مثل جرج بوش داشت که بددهنی و تحقیر می‌کرد و ما را در محور شرارت قرار داده بود. ما باید متوجه باشیم که رئیس‌جمهوری که به ما احترام بگذارد، بهتر از رئیس‌جمهوری است که به مردم و دولت ایران توهین کند.