کری‌گفت نمی‌خواهم ظریف در تنگناقرار گیرد
ایران و آمریکا که برای دهه ها سرسخت ترین دشمنان یکدیگر بودند، آنقدر در فرایند مذاکرات سرمایه گذاری کرده بودند که نمی توانستند اجازه دهند این روند بدون مبارزه، شکست بخورد و هر چقدر که گفتگوها بیشتر ادامه پیدا کرد، دستیابی به توافق، محتمل تر شد.
رویترز در گزارشی با عنوان «صبر ظریف و کری» نوشت: ایران و آمریکا که برای دهه ها سرسخت ترین دشمنان یکدیگر بودند، آنقدر در فرایند مذاکرات سرمایه گذاری کرده بودند که نمی توانستند اجازه دهند این روند بدون مبارزه، شکست بخورد و هر چقدر که گفتگوها بیشتر ادامه پیدا کرد، دستیابی به توافق، محتمل تر شد.
به گزارش پایگاه خبری «تیک»، یک کارشناس هسته ای آمریکا تخمین زد که وی از ماه فوریه سال ۲۰۱۴ در جستجوی توافق، ۴۰۰ هزار مایل (۶۴۳،۷۰۰ کیلومتر) سفر کرده که برابر با فاصله تا ماه و نصف راه بازگشت است.
برخی از همکاران وی در هجدهمین سفر خود به وین، مکان انجام بیشتر گفتگوها بودند.
برخلاف همتایان خود از دیگر قدرت های بزرگ، جان کری وزیر امور خارجه آمریکا، که پس از شکستن پایش در حادثه دوچرخه سواری با چوب زیر بغل راه می رفت، برای کل دوره گفتگوهای در سطح وزرا در وین ماند.
این طولانی ترین زمانی بود که می توان به یاد آورد یک وزیر امور خارجه آمریکایی در دوران صلح در یک مکان خارجی مانده باشد.
این حاصل تعهد بزرگی بود که زمانی آغاز شد که روحانی عملگرا در اواسط سال ۲۰۱۳ به عنوان رئیس جمهور ایران انتخاب شد.
تا ماه نوامبر آن سال، یک توافقنامه موقت به منظور اعتمادسازی مورد توافق قرار گرفت که در ازای متوقف کردن برنامه هسته ای ایران، تحریم های این کشور را به طور محدود کاهش داد.
مشاجره بین ایران و آمریکا، فرانسه، انگلیس، آلمان، روسیه و چین برای رسیدن به وین برای ۱۷ ماه دردناک دیگر ادامه داشت از جمله دستیابی به یک «چارچوب توافق» در ماه آوریل که ۳۰ ساعت به وقت اضافه کشیده شد.
همه اینها بدین معنا بود که حتی پس از آن که گفتگوها برای سومین بار با عبور از ضرب الاجل سی ام ماه ژوئن تمدید شد، کری و محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه ایران همچنان به موفقیت نهایی مطمئن بودند که این مایه خشم شرکای اروپایی کری بود که وی را به چالش می کشیدند تا ادعای خود را مبنی بر این که آماده است در صورت لزوم از مذاکرات کنار بکشد، ثابت کند.
یک دیپلمات اروپایی شکایت می کرد: «این مذاکرات انسجام ندارد. به هر مسیری می رود و کری فقط آنجا نشسته است و می گوید، من اهمیت نمی دهم چقدر بمانیم، ما به توافق نیاز داریم و نمی توانیم ظریف را در تنگنا قرار دهیم».
زمانی که فدریکا موگرینی مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، که شش قدرت را هماهنگ می کند، ششم ماه ژوئیه در دیدار با ظریف تهدید کرد گفتگوها را ترک خواهد کرد، وی از کوره در رفت و فریاد زد: «هیچوقت یک ایرانی را تهدید نکنید».
ظریف و کری، به نوبه خود، حدود ۲۰ بار رو در رو در وین دیدار کردند هر چند که آنها نیز در نشستی اوایل همان روز از کوره در رفتند و صدای عصبانیتشان در راهروهای هتل پاله کوبورگ متعلق به قرن نوزدهم شنیده شد.
هر دو نفر، به رغم صبر خود، می دانستند که باید به توافقی دست یابند که مورد حمایت رهبران آنها باشد.
روز چهارشنبه هفته گذشته، به گفته یک مقام کاخ سفید، باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا، که تحت فشار منتقدانی است که وی را به دادن امتیاز زیاد به منظور دستیابی به توافق متهم کردند، یک کنفرانس ویدیویی با هیئت خود در وین برگزار کرد و «اساسا توافقی را که روی میز بود، رد کرد».
مسائل مورد اختلافی که وی نام برد، آنهایی بود که دیپلمات ها در وین اعلام کردند آخرین ساعات گفتگوها را تا ساعات ابتدایی روز سه شنبه به خود اختصاص داد: تحریم سازمان ملل در زمینه فروش فناوری موشکی و تسلیحاتی به ایران چه مدت حفظ خواهد شد و تحریم ها با چه سرعتی لغو خواهد شد - و اگر ایران مفاد توافق را لغو کند، احتمالا مجددا اعمال خواهد شد؟
این مقام در عین حال گفت اوباما همان موقع به مذاکره کنندگان آمریکایی گفت: «من به هیچ ضرب الاجل خاصی اهمیت نمی دهم، من به کیفیت توافق اهمیت می دهم».
کری نیز تقریبا به طور حتم همین گونه می اندیشید. پس از آن که وی نتوانست گفتگوهای صلح بین اسرائیل و فلسطینی ها را در طول ماه ها تلاش دیپلماتیک در اوایل دوران مسئولیت خود احیا کند، ایران شانس وی برای دستیابی به یک میراث پایدار بود.
ظریف نیز به نوبه خود پیشتر امسال به کری گفت عدم دستیابی به یک توافق هسته ای به معنای مرگ روحانی خواهد بود که وعده داده بود با پایان دادن به انزوای بین المللی ایران، اقتصاد فلج شده این کشور را احیا خواهد کرد.
طارق رئوف، مدیر «برنامه عدم اشاعه و خلع سلاح» در «موسسه بین المللی تحقیقات صلح استکهلم» اعلام کرد پس از حصول نهایی «مهمترین توافقنامه هسته ای چندجانبه دو دهه گذشته»، وی شکی ندارد که کری و ظریف به اندازه ای تلاش کرده اند که به جایزه صلح نوبل دست یابند.
در جلسه آخر که مقداری شادمانی همراه با خستگی از این که توافق انجام شده است، وجود داشت، کری در حالی که چگونگی رفتن خود را به جنگ در ۲۲ سالگی بازگو می کرد، بغض کرد. به گفته یک مقام آمریکایی که خواست نامش فاش نشود، «وی (کری) نمی توانست حرف بزند».
پس از لحظه ای، کری که در جریان جنگ ویتنام در ارتش آمریکا خدمت کرده است، ادامه داد امیدوار است توافق ایران، جلوی جنگ های بیشتر را در آینده بگیرد.
این مقام افزود همه از جمله ایرانی ها دست زدند.
بخش سایت‌خوان، صرفا بازتاب‌دهنده اخبار رسانه‌های رسمی کشور است.
