اولویت بندی پروژه های نفتی

به گزارش ایرنا، در شرایطی که به دلیل تحریم و همچنین سقوط قیمت جهانی نفت، کشورمان با کمبود منابع مالی مواجه بود، وزارت نفت تلاش کرد با اولویت بندی پروژه ها، منابع مالی محدود را به میادین مشترک پارس جنوبی و غرب کارون تزریق کند.

** ثبت رکورد تولید ۶۶۶ میلیون مترمکعب گاز در روز
در طول یک سال گذشته حدود یکصد میلیون مترمکعب به تولید گاز کشور افزوده شده که بخش عمده آن مربوط به توسعه و راه اندازی فازهای اولویت دار پارس جنوبی است.

پس از توسعه فازهای پارس جنوبی رکورد تولید روزانه ۶۶۶ میلیون مترمکعب که بالاترین میزان تولید گاز در طول تاریخ صنعت گاز به شمار می رود، ثبت شده است.

در سال های اخیر به دلیل کمبود گاز و لزوم تامین گاز بخش خانگی، در فصل زمستان، گاز واحدهای پتروشیمی و صنایع بزرگ قطع می شد و همچنین نیروگاه ها نیز ناچار به استفاده از سوخت مایع به جای گاز بودند، اما در سال جاری با بهره برداری از فازهای جدید پارس جنوبی، مشکل عمده ای در تامین گاز صنایع کشور وجود نداشت.

همچنین وزارت نفت در صدد است که با هدف افزایش برداشت از میادین مشترک، در سال آینده یکصد میلیون مترمکعب دیگر به ظرفیت تولید گاز کشور اضافه کرده و تا سه سال آینده میزان تولید را به روزانه یک میلیارد مترمکعب برساند.

** افزایش ظرفیت تولید نفت کشور
به رغم اینکه به دلیل تحریم، امکان صادرات رسمی بیش از یک میلیون بشکه نفت خام در روز وجود ندارد، اما وزارت نفت، شناسایی میادین جدید نفت و گاز و همچنین افزایش ظرفیت تولید را در دستور کار خود قرار داده است.

به گفته مدیرعامل شرکت ملی نفت ظرفیت بالقوه تولید نفت کشور به ۴ میلیون بشکه در روز رسیده که قرار است در آینده ای نزدیک به ۴.۷ میلیون بشکه در روز افزایش یابد.

وزارت نفت اعلام کرده است که آمادگی دارد بلافاصله پس از رفع تحریم ها، صادرات نفت را افزایش دهد و بازارهای سنتی در آسیا و اروپا را در اختیار بگیرد.

** اولویت بندی پروژه ها و توسعه میادین مشترک
ایران دارای ده ها میدان گازی و نفتی مشترک با همسایگان است که مهم ترین آنها پارس جنوبی و میادین نفتی غرب کارون به شمار می روند.

با وجود اهمیت بهره برداری از میدان گازی مشترک پارس جنوبی، متاسفانه در سال های گذشته روند توسعه فازهای این منطقه به کندی پیش رفته است.

در نتیجه بی توجهی به توسعه پارس جنوبی در طی سالیان گذشته، قطر از فرصت استفاده کرده و حجم گسترده ای از گاز را برداشت کرده به طوری که تخمین زده می شود میزان تولید این کشور در حال حاضر به روزانه ۲۲ میلیارد فوت مکعب رسیده است.

در طول سالیان گذشته، اگرچه کلنگ اجرای فازهای مختلف پارس جنوبی به زمین زده شد، اما به دلیل پراکنده کردن منابع مالی و سوءمدیریت، میزان تولید گاز کشور افزایش پیدا نکرد.

بنابراین وزارت نفت دولت یازدهم برای ساماندهی به وضعیت پروژه های در حال اجرا اقدام به اولویت بندی فازهای در دست ساخت پارس جنوبی کرد و بر این اساس فازهای ١٢، ١٥، ١٦، ١٧ و ١٨ میدان مشترک پارس جنوبی که پیشرفت بیشتری داشتند در اولویت توسعه قرار گرفتند.

در نتیجه این تصمیم وزارت نفت که در راستای سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی بود، فازهای اولویت دار پارس جنوبی به تدریج در مدار تولید قرار گرفتند به طوری که با بهره برداری از فازهای در حال توسعه پارس جنوبی تا سال آینده، میزان کلی تولید ایران در پارس جنوبی به به ۱۷ میلیارد فوت مکعب افزایش می یابد که باعث می شود فاصله ایران و قطر در تولید گاز به ۵ میلیارد فوت مکعب در روز کاهش یابد.

پس از پارس جنوبی، مهم ترین میادین مشترک ایران در غرب کارون و در جوار مرز عراق قرار گرفته اند. میادین نفتی آزادگان شمالی و جنوبی، یاران شمالی و جنوبی و یادآوران میادین مشترک نفتی منطقه غرب کارون هستند که در اولویت کاری وزارت نفت دولت یازدهم قرار دارند.

در طی سال های اخیر روند توسعه میادین این منطقه به کندی پیش می رفت، اما وزارت نفت دولت یازدهم تلاش کرد با ساماندهی امور، تخصیص بودجه و اخراج پیمانکار چینی کم کار میدان آزادگان جنوبی به کارها سرعت بیشتری دهد.

براین اساس پیش بینی می شود که با توسعه میادین مشترک با عراق، روزانه بیش از یک میلیون بشکه نفت خام از این منطقه تولید شود.

** افزایش صادرات گاز
افزایش صادرات گاز، موضوع دیگری است که در بند سیزدهم سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی مورد تاکید قرار گرفته و براساس آن مذاکراتی برای صادرات گاز به سایر کشورها انجام شده است.

در حال حاضر سهم ایران در بازار جهانی صادرات گاز ۱.۵ درصد است که براساس برنامه ریزی های انجام شده قرار است که به ۱۰ درصد افزایش یابد.

براساس گزارش ها، حجم صادرات گاز در سال جاری نسبت به مدت مشابه سال قبل، هشت درصد افزایش داشته که بخش عمده آن به ترکیه صادر می شود.

با توجه به افزایش تولید گاز در میدان مشترک پارس جنوبی از ابتدای امسال تاکنون حجم صادرات گاز کشور ۲.۵ میلیارد مترمکعب بیش از واردات بوده و تراز تجارت گاز کشور مثبت شده است.

در حال حاضر مشتری اصلی گاز ایران، ترکیه است، اما براساس برنامه ریزی ها قرار است از اردیبهشت ماه سال ۹۴ صادرات روزانه ۴ میلیون مترمکعب گاز به عراق از مسیر بغداد آغاز شود که البته به تدریج میزان آن افزایش می یابد.

مذاکراتی نیز برای صادرات به عراق از مسیر بصره در حال انجام است که ظرفیت نهایی صادرات حدود ۳۵ میلیون متر مکعب در روز است.

تخمین زده می شود که در مجموع حجم صادرات گاز به عراق از دو مسیر بغداد و بصره قابلیت افزایش به ۷۰ میلیون مترمکعب در روز را داراست.

ایران همچنین تمایل خود برای صادرات گاز به اروپا را اظهار و اعلام کرده که از آمادگی صادرات سالانه ۲۵ تا ۳۰ میلیارد مترمکعب گاز به اروپا برخوردار است.

اگرچه به دلیل تحریم، امکان مذاکره مستقیم دولت های اروپایی برای صادرات وجود نداشته، اما پارلمان ها و نهادهای اقتصادی اتحادیه اروپا از صادرات گاز ایران به اروپا استقبال کرده اند.

کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز مقصد دیگر گاز صادراتی ایران خواهند بود به طوری که مذاکرات فشرده ای میان دولت ایران و همسایگان در این خصوص انجام شده است.

در جریان سفر اخیر حجت الاسلام والمسلمین حسن روحانی به عمان، تفاهم نامه صدور گاز به عمان امضا شد که براساس آن، سالانه ۱۰ میلیارد مترمکعب گاز به عمان صادر می شود.

صادرات گاز ایران به عمان برای ٢٥ سال برنامه ریزی شده و ارزش گاز صادراتی در این مدت با توجه به قیمت های روز ٦٠ میلیارد دلار تخمین زده می شود.

همچنین مذاکرات اولیه ای بین ایران و کویت و امارات متحده عربی برای صادرات گاز انجام شده که هنوز نهایی نشده است.

پاکستان کشور دیگری است که تمایل خود را برای واردات گاز از ایران اعلام و قراردادی را نیز امضا کرده، اما تاکنون اقدامی برای احداث خط لوله انتقال گاز انجام نداده است.

** افزایش تولید محصولات پتروشیمی و فرآورده های غیرنفتی
کاهش صدور نفت خام و تولید و صادرات فرآورده های نفتی از مهم ترین راهکارهای کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی و تحقق اقتصاد مقاومتی شناخته می شود و بر این اساس، افزایش تولید محصولات پتروشمیمی و فرآورده های نفتی در دستور کار وزارت نفت قرار گرفته است.

در طی سال ۹۳، وزارت نفت تلاش کرده که با تامین مستمر خوراک پتروشیمی ها، تولید این واحدها را افزایش دهد.

ظرفیت اسمی تولید محصولات پتروشیمی در سال ۹۲، بیش از ٥٧ میلیون تن در نظر گرفته شده بود که به دلیل قطع گاز و بروز برخی محدودیت ها، تنها تولید ۴۰ میلیون تن در مجتمع های پتروشیمی تحقق یافت.

مجتمع های پتروشیمی کشور در سال گذشته، به دلیل قطع مکرر گاز در ماه های سرد سال ناچار شدند برای مدتی فعالیت خود را متوقف کنند.

اما پیش بینی می شود که در سال ۹۳ با بهره برداری از واحدهای جدید و ثبات در تامین خوراک، میزان تولید محصولات پتروشیمی به ٤٣ میلیون تن افزایش یابد.

در حال حاضر ظرفیت تولید محصولات پتروشیمی ۶۰ میلیون تن است که براساس برنامه ریزی های انجام شده قرار است تا سال ١٤٠٤ حجم تولید محصولات پتروشیمی ایران از ١٨٠ میلیون تن فراتر رود.

** افزایش عرضه بنزین یورو ۴
وزارت نفت در طول یکسال گذشته، تولید بنزین یورو ۴ را افزایش و توزیع بنزین تولید شده توسط ریفورمیت واحدهای پتروشیمی را متوقف کرد.

هیات دولت، در ماه های نخستین سال ۹۳، با ابلاغ مصوبه ای، وزارت نفت را مکلف کرد که بنزین پاک و یورو ۴ را در کلانشهرها توزیع کند و براین اساس، توزیع بنزین یورو ۴ در کلانشهرها افزایش یافت.

نگاهی به کارنامه وزارت نفت، نشان می دهد که در حال حاضر بنزین یورو در تهران، کرج، تبریز، اراک، مشهد و اصفهان توزیع می شود و قرار است که با تولید بنزین یورو۴ در پالایشگاه آبادان، این نوع بنزین در شهرهای شیراز و اهواز نیز عرضه شود.

به گفته مدیرعامل شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی ایران، در حال حاضر روزانه ۱۹ میلیون لیتر بنزین یورو ۴ و ۱۰ میلیون لیتر گازوییل یورو ۴ در کشور عرضه می شود.