ظریف در برنامه دیروز، امروز، فردا

به گزارش حوزه سیاست خارجی خبرگزاری تسنیم، محمد جواد ظریف، وزیر خارجه کشورمان شب گذشته (پنجشنبه) با حضور در برنامه دیروز، امروز، فردا به تشریح سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در دولت جدید و نیز تبیین برنامه‌های کاری خود برای دستگاه دیپلماسی کشورمان پرداخت.

در گزارش حاضر مشروح سخنان وزیر امور خارجه کشورمان در اختیار خوانندگان تسنیم قرار می‌گیرد.

محمد جوان ظریف در ابتدا و در خصوص تغییرات احتمالی در سیاست خارجی کشورمان گفت: اصول سیاست خارجی توسط قانون اساسی، فرمایشات امام راحل (ره)، رهنمودهای رهبری و اسناد بالادستی تبیین شده و این اصول مبنای روابط خارجی ایران است.

ظریف تصریح کرد:‌ اصولی نظیر استقلال، آزادی مردم، حفظ تمامیت ارضی و... لایتغیر است اما تحولات بین المللی این نیاز را ایجاد می کند که روش‌ها و گفتمان‌ها بر اساس این تحولات تغییر کند تا بتوان از فرصت‌هایی که این تحولات ایجاد می‌کند، استفاده کرد و از چالش‌های احتمالی هم که به وجود می‌آید اجتناب کرده و سیاست های خود را بر اساس آن تبیین کرد و لذا سیاست خارجی محل پیگیری مستمر آرمان‌ها است.

وزیر خارجه کشورمان تصریح کرد: با زبانی صحبت خواهیم کرد که جهان زبان ما را متوجه شود. چرا که قدرت گفتمانی جمهوری اسلامی توان مهمی است که دولت کنونی تلاش دارد از آن به عنوان یک ابزار مهم استفاده کند.

ظریف در ادامه گفت:‌ صحنه دیپلماسی صحنه یک رقابت جدی برای به دست آوردن منابعی است که برای ما قدرت ایجاد می‌کند و جمهوری اسلامی هیچگاه دنبال جنگ نبوده است.

وزیر خارجه کشورمان افزود : مجموع شرایط ایران از کشورمان یک کشور صلح طلب می‌سازد و ما باید این پیام صلح طلبی را برای جهان تببین کنیم و در کنار این صلح طلبی ما کشوری هستیم که به دلیل وجود جمهوری اسلامی برای دیگر کشورهای حرف داریم و نمونه مردم سالاری و استقلال ما در شرایطی که افراطی گری و سکولاریسم نتوانسته به نیازهای کشورهای منطقه پاسخ دهد، توانسته با قدرت به راه خود ادامه دهد و یک سرمایه عظیم اجتماعی را برای کشور ما بازسازی کند که این به ما قدرت بسیاری در عرصه بین المللی می‌دهد.

وزیر خارجه کشورمان تصریح کرد:‌ اگر ما باور کنیم که ایران به عنوان کشوری که گفتمان جدیدی را ارائه می‌دهد، می‌توانیم بسیار آرام و منطقی با دیگر کشورها تعامل کنیم و این نفوذ ما را در جهان افزایش خواهد داد و ما امیدواریم که بتوانیم با این گفتمان در جامعه بین الملل حضور موثری داشته باشیم و مهمترین برگ برنده جمهوری اسلامی مردم ما هستند که حماسه سیاسی را رقم زدند.

ظریف در ادامه در خصوص نگرش خود به توان کشور گفت:‌ فهم واقع بینانه از تحولات جهانی لازم است و در حال حاضر در غرب مطالعاتی که انجام می‌شود با این رویکرد است که جهان در حال گذار و تغییر است و ما هم باید فهم درستی از تحولات داشته باشیم تا بتوانیم چگونه کشور را پیش ببریم اما طرف مقابل ما هنوز به این فهم نرسیده که نمی‌توان باهزینه دیگران برای خود و مردمشان رفاه درست کنند و این در حالی است که بازی با حاصل جمع صفر دیگر پاسخ نمی‌دهد و اگر آمریکا به دنبال بازی با حاصل جمع صفر باشد، شکست خواهد خورد و ما باید به دنبال بازی با حاصل جمع مثبت یا برد برد باشیم.

وزیر خارجه تصریح کرد: دیپلماسی یک نیاز است و دولت‌ها دوست ندارند با کسی غیر از دولت‌ها تماس داشته باشند اما شرایط جهانی اقتضاء می‌کند که مجموعه ای از دیپلماسی را بپذیریم و دیگر دیپلماسی سنتی چندان جواب نمی‌دهد و لذا دیپلماسی عمومی یک بخش مهم از دیپلماسی است اما باید تمام ابعاد دیپلماسی را با هم بسنجیم و مشخص کنیم تا جایگاه دیپلماسی عمومی، رسمی، فرهنگی و ارزشی و... مشخص شود.

ظریف گفت: ما در خصوص دیپلماسی ارزشی حرف بسیاری برای گفتن داریم باید از انواع دیپلماسی ها به صورت متوازن استفاده کنیم.

وزیر خارجه در خصوص دیپلماسی اقتصادی هم تأکید کرد: دیپلماسی اقتصادی به این معنا است که از ابزارها و توانمندی‌های کشور استفاده کنیم و لازمه این شناخت توانمندی‌های کشور در بخش خصوصی و دولتی است و استفاده وسیع از بخش خصوصی و تسهیل حضور بخش خصوصی برای حضور فعال در صحنه بین‌المللی لازم است.

ظریف درباره تحریم هم گفت: تحریم مانع عمده‌ای در مسیر دیپلماسی اقتصادی است و لازمه اینکه مانع تحریم برداشته شود، یک تلاش مداوم، عاقلانه و هوشمندانه و با عنایت به واقعیات است که شما با هوشمندی در مسیر نرم کردن تحریم‌ها و زمینه آنها و از بین بردن مشروعیت آنها پیش بروید و لذا ما نیاز داریم که این زمینه چینی ها را بکنیم و در کنار آن بستر سازی‌ انجام شده برای تحریم‌ها را از بین ببریم و مهمترین کار دولت اجماع بین مردم و نخبگان در حوزه سیاست خارجی است تا بتوانیم با کمک مردم به سمت کم کردن فشارها حرکت کنیم.

محمد جواد ظریف، وزیر خارجه کشورمان در ادامه و در خصوص قطعنامه‌ها گفت که این قطعنامه های تا حدود زیادی سیاسی بوده و ما باید این را روشن کنیم و مرحله بعد تحریم‌های یک جانبه و دوجانبه آمریکا است که علیه ایران تحمیل شده و مداخله ای است که آمریکا با ابزار فشار و سیاه نمایی علیه ایران به دنیا تحمیل کرده که مخالف اصول مسلم حقوق بین الملل است و بر این اساس تمام تحریم‌هایی که آمریکا اعمال می‌کند مبنایی در قطعنامه‌های سازمان ملل ندارد.

وزیر خارجه تصریح کرد:‌ ما در حوزه دیپلماسی حقوقی، عمومی و دوجانبه تلاش می‌کنیم که این تحریم‌ها را زیر سوال ببریم و از نظر جمهوری اسلامی برنامه هسته‌ای کشور ما اساسا نمی‌تواند غیرصلح‌آمیز باشد.

ظریف در ادامه سخنان خود اظهار داشت: پیام‌هایی که دریافت کرده‌ام نشان دهنده این است که دنیا می‌خواهد روابط خود با ایران را تصحیح کند اما دنیا درک درستی از انتخابات ایران ندارد و آنها فکر می‌کنند دولت جدید آمده است تا از حقوق ملت ایران صرف نظر کند و این نشان می‌دهد که آنها باز هم پیام ملت را درست نفهمیده‌اند در حالی که مردم ما نشان دادند در صحنه هستند و حاضر نیستند بر سر عزت خود معامله کنند و می‌خواهند مسیر خود را با عزت درک کنند و آمریکا و غرب باید درک کنند که ملت ایران از حقوق خود نخواهد گذشت و ما سلاح هسته‌ای را نه تأمین کننده امنیت که تهدید امنیت می‌دانیم و این در فتوای رهبر نمود داشته و دیدگاه استراتژیک ایشان این است که سلاح هسته‌ای جایگاهی در دکترین دفاعی ایران ندارد و سبب تهدید است و ایران قدرتمند نیازی به حضور فعال و اجماع سازی است.

وزیر خارجه کشورمان گفت:‌ تندروها در آمریکا و صهیونیست‌ها نگران این هستند که گفتمان دولت جدید تنش را کم کند و چون آنها منافعشان در تنش تعریف شده است، نمی‌خواهند اجازه دهند که زمینه برای تفاهم و گفت‌وگو و رسیدن به راه حل فراهم شود و تنها از برنامه هسته‌ای ایران به عنوان بهانه ای برای وحشت جهانیان استفاده می‌کنند که ما باید زمینه این وحشت را بگیریم.

ظریف در ادامه تصریح کرد: سیاست فشار و مذاکره هم به جایی نمی رسد و آمریکا اگر می‌خواهد بفهمد چگونه با ایران برخورد کند راه تعامل با مردم ایران تکریم است نه تحریم.

وزیر خارجه گفت:‌ حضور یک جمعیت فرهیخته ایرانی در آمریکا مغتنم است که می‌توانند به نفع ایران اعمال نفوذ کنند.

ظریف در ادامه اظهار داشت: ما به نیاز داریم که با همسایگان خود به یک فهم مشترک در مورد منافعمان برسیم. آیا کشورهای منطقه فراموش کرده اند که برای مقابله با ایران یکبار صدام را حمایت کردند و نتیجه آن را دیدند و بار دیگر طالبان را و نتیجه آن را هم دیدند و در حالی که ایران به دنبال آرامش است، آنها به دنبال تندروی و حمایت از تندروها هستند در شرایطی که افراط پدیده‌ای است که می‌تواند کل منطقه را به آتش بکشد.

وزیر خارجه گفت:‌ بحث هلال شیعی که به واسطه آن درگیری‌های فرقه‌ای را دامن زدند، منطقه را آبستن حوادثی کرد که اثر آن هنوز وجود دارد و استفاده از سلاح شیمیایی توسط تروریست‌ها در سوریه نتیجه استفاده از این دست ابزارهاست که این نشان دهنده عمق فهم غلط از شرایط منطقه است و باید به آنها نشان دهیم که آنچه آنها را تهدید می‌کند همین افراط‌گری‌هاست و ما به عنوان قدرتمندترین کشور منطقه باید به سایر کشورها این آرامش را بدهیم تا بتوانند در باره وضعیت خود تأمل کنند و بی‌شک اختلاف میان ایران و سراسر دنیا منافع بازیگرانی نظیر رژیم صهیونیستی تأمین می‌کند.

ظریف گفت‌:‌ با در پیش گرفتن مسیر اعتدال باید تندروهای کشورهای تندرو را کنترل کنیم و منافع کشور را در درگیری‌های سیاسی داخلی خرج نکنیم.

محمد جواد ظریف، وزیر خارجه کشورمان با حضور در برنامه دیروز، امروز، فردا گفت: اینکه وزارت خارجه در بخش هسته‌ای نقش داشته باشند بر عهده رئیس جمهور و مقامات عالی نظام است و من این افتخار را داشته‌ام که همیشه به صورت کارشناس عمل کرده‌ام و ظرف یکی دو هفته آینده آقای روحانی این موضوع را مشخص خواهند کرد.

وزیر خارجه کشورمان گفت:‌ تحریم‌ها فشار بر مردم ایجادمی‌کند اما باعث تغییر سیاست نمی‌شود و غربی‌ها هم خود این را می‌دانند و در حال حاضر تحریم‌ها بیش از هر چیزی به مردم عادی ضربه می‌زند و همین مردم عادی هم حاضر نیستند که دولت از حقوقشان صرف‌نظر کند و حل و فصل این موضوع به این ترتیب است که ایران بتواند از حقوق خود به شکلی که در معاهدات بین‌المللی آمده استفاده کند ضمن آنکه ایران هم آماده است که شفاف سازی کند و بر اساس این دو محور می‌توان این موضوع را حل کرد در صورتی که اراده سیاسی شکل گرفته باشد.

ظریف تصریح کرد: فکر می‌کنم که اگر از امکانات جدی مذاکراتی استفاده کنیم و برای رسیدن به راه حل، می‌توان به نتیجه رسید و نباید نگران این باشیم که حقوقمان را از دست بدهیم و اگر غرب در برابر حقوق ایران عقب نرود اشتباه بزرگی کرده و جمهوری اسلامی بر حقوق مردم ایستادگی خواهد کرد اما من اطمینان دارم که با صبر و حوصله و اجماع ملی می‌توانیم به نتیجه برسیم.

وزیر خارجه کشورمان اظهار داشت:‌ ما هم باید از سخنان تحریک آمیز که قبلا گفته می‌شد پرهیز کنیم و از به کار بردن این دست عبارت‌های امتناع کنیم و سیاست خارجی حوزه آزمون و خطا نیست و هر واژه‌ای معنا دارد.

ظریف در ادامه گفت: ایران و عمان روابط دیرینه دارند و رهبران دو کشور همواره با یکدیگر مرتبط بوده‌اند و سلطان عمان پیشتر اعلام کرده بود که تمایل دارد با رئیس جمهور دیدار کند و اینکه حامل پیامی است یاخیر باید بعد از سفر وی اعلام شود.

ظریف تصریح کرد:‌ اینگونه نیست که روسای جمهور در تمامی اجلاس‌های سازمان ملل شرکت کنند و آقای ریس جمهور اصرار دارد که سفرهای محتوایی انجام دهد و اما آقای روحانی در این خصوص وسواس دارد و لذا مقداری تأمل کرده‌اند در خصوص سفر به سازمان ملل اما من معتقدم که حضور آقای روحانی در سازمان ملل حتما مفید خواهد بود اما تصمیم با ایشان است.

وزیر خارجه تصریح کرد:‌ راهبرد ایران احترام به حقوق مردم است و مداخله خارجی در منطقه آثار مناسبی ندارد و هر گونه تلاشی باید انجام شود تا از سرکوب و افراط جلوگیری شود و لذا ما این دیدگاه‌ها را پیگیری می‌کنیم و از نظر ما توجه به خواسته‌های مردم در همه دولت‌ها ضروری است و معتقدیم که خشونت و مداخله خارجی مشکلی را حل نخواهد کرد.

ظریف در پاسخ به سوال یکی از مخاطبان گفت:‌ نخبگان حوزه دیپلماسی خیلی خوب هستند و باید به آنها اهمیت بدهیم و باید کارشناس برای ارائه تحلیل مخالف تشویق شود و نیروی انسانی ما بزرگترین قدرت ماست و همچنین ایرانیان خارج از کشور و دانشجویان ایرانی خارج از کشور ظرفیت بسیار بزرگی هستند و باید به آنها ارج بنهیم و برای موقعیت آنها ارزش قائل باشیم و آنها همواره منادیان فرهنگ ایرانی هستند.

وزیر خارجه گفت:‌ اصلاح ساختار سفارتخانه‌ها هم به اینگونه است که استفاده از نیروهای غیرزبده را متوقف خواهم کرد.