۵۰درصد بودجه کل شرکتهای دولتی در انحصار ۷شرکت
دنیای اقتصاد- میزان بودجه ۲۹ شرکت برتر دولتی از کل حجم بودجه شرکتهای دولتی در سالجاری به ۷۳درصد افزایش یافته که این رقم تاکنون بیسابقه بوده است.
دنیای اقتصاد- میزان بودجه ۲۹ شرکت برتر دولتی از کل حجم بودجه شرکتهای دولتی در سالجاری به ۷۳درصد افزایش یافته که این رقم تاکنون بیسابقه بوده است. به گزارش هفتهنامه برنامه، مروری بر بودجه هر یک از شرکتهای دولتی براساس حجم منابع و مصارف آنها، بیانکننده آن است که میزان بودجه ۲۹شرکت دارای بالاترین حجم بودجه، حدود ۷۳درصد بودجه کل شرکتهای دولتی را در سالجاری به خود اختصاص داده است.
از میان این شرکتها، شرکت ملی نفت ایران به تنهایی ۳۶درصد حجم بودجه کل شرکتهای دولتی را به خود اختصاص میدهد. البته تنها ۷ شرکت بالای این فهرست حدود ۵۰درصد بودجه کل شرکتهای دولتی را تشکیل میدهند، به عبارت دیگر نیمی از بودجه شرکتهای دولتی متعلق به ۷شرکت دولتی است.
این گزارش میافزاید: این ۲۹ شرکت دولتی شامل شرکت ملی نفت ایران، شرکت صنایع پتروشیمی، شرکت ملی گاز ایران، بانک ملی ایران، شرکتهای توانیر، بیمه ایران، ارتباطات سیار، بازرگانی نفت ایران، شرکت سهامی فولاد مبارکه، بانک ملت، شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران، سازمان صنایع دفاع، شرکت مادر تخصصی بازرگانی دولتی ایران، شرکت پالایش گاز پارس، شرکت سهامی ذوب آهن اصفهان، بانک تجارت، شرکت سهامی پتروشیمی برزویه، بانک سپه، بانک صادرات ایران، شرکت سهامی پتروشیمی بندر امام، شرکت مادر تخصصی ساخت و توسعه زیر بناهای حملونقل کشور، سازمان سهامی توسعه برق ایران، شرکت سهامی پشتیبانی امور دام، بانک مسکن، بانک کشاورزی، شرکت سهامی فولاد خوزستان، بانک مرکزی ایران، شرکت پالایش گاز فجر و بیمه مرکزی ایران است.
نکته قابل توجه این است که بخش عمدهای از شرکتهای این فهرست در بخش انرژی، امور صنایع و معادن و امور بازرگانی فعالیت میکنند و از نظر دستگاه اجرایی ذیربط نیز اغلب اینگونه شرکتها تحت پوشش وزارت نفت، وزارت امور اقتصادی و دارایی و وزارت صنایع و معادن هستند.
تعدادی از شرکتها نیز به طور پراکنده در سایر بخشها نظیر نیرو، دفاع، جهاد کشاورزی، ارتباطات و فناوری اطلاعات و راه و ترابری فعالیت دارند که تعداد آنها اندک و سهم آنها ناچیز است.
شرکتهای بخش انرژی (نفت وگاز) شامل شرکت ملی نفت ایران، شرکت ملی گاز ایران، شرکت سهامی بازرگانی نفت ایران - نیکو، شرکت پالایش گاز پارس و شرکت پالایش گاز فجر هستند و در بخش انرژی برق نیز شرکتهای توانیر و شرکت سهامی سازمان توسعه برق ایران جزو شرکتهایی با بالاترین حجم بودجه هستند.
شرکتهای بخش صنایع و معادن شامل شرکت ملی صنایع پتروشیمی، شرکت سهامی فولاد مبارکه، شرکت سهامی ذوب آهن اصفهان، شرکت سهامی پتروشیمی برزویه، شرکت سهامی پتروشیمی بندرامام و شرکت سهامی فولاد خوزستان هستند.
شرکتهای بخش بازرگانی نیز شامل بانک ملی ایران، شرکت سهامی بیمه ایران، بانک ملت، شرکت مادر تخصصی بازرگانی دولتی ایران، بانک تجارت، بانک سپه، بانک صادرات ایران، شرکت سهامی پشتیبانی امور دام کشور، باک مسکن، بانک کشاورزی ایران، بانک مرکزی ایران و بیمه مرکزی ایران هستند.در سایر بخشها نیز شرکت سهامی ارتباطات سیار در بخش فناوری اطلاعات و ارتباطات، شرکت هواپیمایی ایران و شرکت مادر تخصصی ساخت و توسعه زیر بناهای حملونقل کشور در بخش راه و ترابری و سازمان صنایع دفاع در بخش امور دفاعی و امنیتی فعالیت میکنند.
سهم شرکتهای با بالاترین حجم بودجه از بودجه کل شرکتهای دولتی نشان میدهد که سهم حجم بودجه کل شرکتهای دولتی طی سالهای اخیر یکسان نبوده به گونهای که حجم بودجه ۲۹ شرکت در سال ۸۱ معادل ۵۰درصد حجم بودجه کل شرکتهای دولتی بوده که این رقم در سال ۸۲ به ۴۹درصد و در سال ۱۳۸۳ به ۵۴درصد رسیده است.
در سال ۱۳۸۴ حجم بودجه ۲۹ شرکت به ۶۷درصد و در سالجاری نیز به رقمی بیسابقه ۷۳درصد افزایش یافته است. جهش ناگهانی بودجه این شرکتها نسبت به کل شرکتهای دولتی به دلیل تغییر نقش شرکت ملی نفت ایران و احتساب بهای نفت خام صادراتی در بودجه این شرکت است. هفتهنامه برنامه در نتیجهگیری گزارش خود آورده است که هرگونه اصلاح ساختار شرکتهای دولتی به معنی تغییر در ساختار حدود ۷۰درصد بودجه شرکتهای دولتی است.