مشکل توزیع و افزایش قیمت مواد غذایی

خبرگزاری فارس- در حالی که وزارت جهاد کشاورزی مرتب اعلام می‌کند، تولید و ذخیره‌سازی کالاهای ضروری مردم انجام شده و وزارت بازرگانی از اجرای طرح ضیافت خبر می‌دهد، اما برخی سودجویان سبب بالا رفتن تقاضا در ماه مبارک رمضان و افزایش قیمت کالاهایی چون حبوب، برخی میوه‌ها، گوشت قرمز، روغن نباتی و ادویه شده‌اند. کارشناسان اقتصادی یکی از اشکال‌های اساسی بازار کالاهای ضروری جامعه را نبود یک تشکل منسجم توزیعی می‌دانند و معتقدند گرچه تولید میوه و برخی محصولات مانند گوشت در ایران به قدر کافی وجود دارد ولی شبکه توزیع ناکارآمد باعث می‌شود کالا و میوه در زمان لازم به دست مصرف‌کننده نرسد، در عوض کالاهای خارجی به بهترین شکل به دست مصرف‌کننده می‌رسد.

این گزارش حاکی است، در حالی که میوه و مرکبات تولید داخلی از آمل و بابل تا تهران به سختی حمل می‌شود و گاهی نبود وسایل حمل‌ونقل مناسب باعث عدم رغبت باغدار به جمع‌آوری محصول از درخت می‌شود، اما موز اکوادر، نارگیل مالزی، نارنگی پاکستانی، سیب فرانسوی، پرتقال مصری و انواع میوه‌های رنگارنگ خارجی سالم به دست مصرف کننده می‌رسند.

بنابراین گزارش، برخی از محصولات مانند سیب ارومیه، مرکبات جیرفت و خرمای جنوبی و گوجه فرنگی مشهد به خاطر گران بودن کرایه حمل و نبود بازار در محل تولید فاسد شده و از چرخه مصرف خارج می‌شود، ‌اما پرتقال مصری و موز اکوادری با کارتن‌های زیبا به دست مصرف‌کننده در تهران می‌رسد و بارها مشاهده شده است که دو جوان روستایی که احتمالا پدرانشان نیز کشاورز هستند پشت یک چرخ‌دستی پرتقال و سیب خارجی را می‌فروشند اما چه فایده که سیب کشاورز ارومیه کنار جاده خاک می‌خورد، می‌پوسد و در نهایت به خوراک دام یا کارخانه‌های آبمیوه‌گیری می‌رسد.

بنابراین گزارش، برنجکاران در حالی که در سال‌جاری مجبور بودند به ازای به کارگیری هر کارگر در فصل برداشت روزانه ۲۰هزار‌تومان دستمزد بپردازند، پس از انتقال شالی به شالیکوبی‌های فرسوده با خسارات ۱۰ تا ۱۵درصدی و شکستگی برنج، محصول خود را راهی انبار می‌کنند یا به بهای ناچیز به دلالان که در کمین ایستاده‌اند می‌فروشند، اما وقتی سفری به تهران دارند، در مغازه‌های پایتخت انواع برنج تایلندی، پاکستانی، اروگوئه‌ و برنج سایر کشورها را می‌بینند و رنج شالیزار در بدنشان ماندگار می‌شود.

کشاورز برنجکار که یک عمر پای در شالیزار نمناک و زیر تیغ آفتاب سوزان به زحمت و رنج برنج تولید می‌کند، در نهایت پس از چند سال تولید گرچه علم اقتصاد نخوانده ولی عقل معاش به او می‌گوید هزینه کارش با فایده آن تناسبی ندارد، شاید هم اگر یک دلال دیگر پیشنهاد خرید شالیزار او را برای ساخت یک ویلا بدهد، قبول کند.

طبق نظر کارشناسان کشاورزی، طبیعت برای ساخت خاک کشاورزی به ضخامت یک سانتی‌متر مدت ۸۰۰هزار تا یک میلیون سال زمان نیاز دارد، بنابراین دولت به عنوان حاکمیت باید حافظ زمین‌های کشاورزی که منابع کمیاب تولید غذا هستند، باشد و با قانون‌های محکم جلوی تعرض به زمین‌های کشاورزی را بگیرد، در حالی که متاسفانه بیشترین تعرض به زمین‌های کشاورزی مرغوب و تغییر کاربری آن به مسکونی اتفاق می‌افتد.

بنابراین گزارش، در بازار تهران قیمت نارنگی تولید داخل حدود کیلوگرمی ۱۰۰۰‌تومان، یک کیلوگرم خرمای مضافتی که قبل از ماه مبارک ۱۸۰۰‌تومان بود، اکنون ۲۰۰۰‌تومان و بهای هر کیلوگرم رطب تازه حدود ۱۰۰۰‌تومان، خرمای زاهدی (خشک) ۸۰۰تومان و خرمای پیارم ۳۶۰۰تومان است.

بهای یک کیلوگرم سیب زرد درختی در مغازه ۱۰۰۰‌تومان، سیب سرخ ۶۰۰‌تومان است، میوه فروش چهار راه گلوبندک می‌گوید: «قیمت شلیل از کیلویی ۱۰۰۰‌تومان به ۱۵۰۰‌تومان و بهای هلو از ۱۲۰۰‌تومان به ۱۵۰۰‌تومان رسیده است. وی معتقد است، کمبود هلو و شلیل در آخر فصل تولید باعث افزایش قیمت آن شده است.

این گزارش حاکی است، قیمت پرتقال مصری که قبل از عید وارد کشور شده است، از ابتدای ماه مبارک تاکنون از ۱۰۰۰‌تومان به ۱۴۰۰‌تومان افزایش یافته است.

قیمت یک کیلوگرم لیموشیرین ایرانی نیز در بازار ۷۰۰تومان و خیار گلخانه ۶۰۰‌تومان است، اما مغازه‌دار از تولیدکنندگان گلایه دارد که خیار گلخانه‌ای کارتنی را در دو نوع جنس چیده‌اند، بالای آن خیار خوب و پایین کارتن خیارهای شبیه خربزه قرار داده‌اند که این امر باعث دو نرخی شدن محصول و افزایش قیمت آن می‌شود.

قیمت هر کیلوگرم انگور بی‌دانه سبز ۸۰۰‌تومان و قیمت انگور دانه‌دار درشت ۶۰۰‌تومان است.

محمد ده‌پروری میوه‌فروش می‌گوید: به نظرم دولت باید واسطه‌های زیادی را در میدان حذف کند، زیرا وجود دلالان خارج از حجره‌های میدان مرکزی میوه باعث می‌شود قیمت میوه ۲۰۰ تا ۳۰۰‌تومان در هر کیلوگرم افزایش پیدا کند.

یک میوه فروش خیابان ۱۵ خرداد نیز می‌گوید، «دلالان ساعت یک بامداد میوه را از حجره‌داران می‌خرند، و در همان جلوی حجره ۲۰۰ تا ۳۰۰‌تومان به قیمت آن می‌افزایند، آن را به مغازه‌داران سطح شهر که از ساعت ۴ بامداد به بعد مراجعه می‌کنند، می‌فروشند.

ده‌پروری گفت: متاسفانه هیچ نظارتی بر میدان مرکزی میوه و تره‌بار پایتخت وجود ندارد، اگر دولت آنرا کنترل کند، مغازه‌دار هم دوست دارد ارزان‌ بخرد، ارزان بفروشد و مشتری زیاد کند.

وی گفت: در حال حاضر حدود ۲ تا ۳هزار دلال در میدان مرکزی حضور دارند که باعث افزایش قیمت میوه می‌شوند.

عرضه خرما توسط پیتزافروشی‌ها در ماه مبارک رمضان موضوع جالب دیگری است. آنها خرمای فله‌ای مضافتی را کیلوگرمی ۱۵۰۰‌تومان و زولبیا و بامیه درجه یک را ۱۲۰۰‌تومان عرضه می‌کنند، در مغازه‌های اطراف ۱۵ خرداد مغز گردو یک ساله تویسرکان به قیمت یک کیلوگرم ۸۶۰۰‌تومان عرضه می‌شود، در حالی که در گذشته قیمت هر کیلوگرم ۸۰۰۰ تا ۸۴۰۰‌تومان بوده است.

قیمت یک کیلوگرم لیموخشک سفید ۲۸۰۰‌تومان و لیمو خشک میناب ۳۰۰۰‌ تومان، یک بسته ذرت پوست‌کنده شامل ۵ عدد بلال ذرت با بسته‌بندی شیک ۱۵۰۰‌تومان است که به نظر بهداشتی تر از ذرت‌های فله‌ای ۵ عدد هزار‌تومان است.

افزایش قیمت حبوب

یک مغازه حبوب فروشی در سبزه میدان یک کیلوگرم عدس درجه یک را که قبل از ماه مبارک ۱۰۰۰‌تومان بود به قیمت ۱۴۰۰‌تومان عرضه می‌کند، قیمت نخود خام از ۱۰۰۰‌تومان به ۱۴۰۰‌تومان و قیمت یک کیلوگرم لپه از ۱۵۰۰‌تومان به ۱۸۰۰‌تومان افزایش پیدا کرده است.

به گفته فروشندگان قیمت لوبیا قرمز نیز از ۱۰۰۰‌تومان به ۱۴۰۰‌تومان افزایش یافته است.

ثبات قیمت برنج داخلی

مغازه برنج فروشی در خیابان ۱۵ خرداد، انواع برنج ایرانی را عرضه می‌کند که قیمت آن از کیلوگرمی ۷۴۹‌تومان تا ۱۵۲۹‌تومان برای فروش عمده وجود دارد.

یک کیلوگرم برنج طارم ندا فریدن‌کنار ۷۴۹‌تومان، طارم ندا درجه یک ۷۹۹‌تومان، برنج دمسیاه شمشیری ۷۶۹‌تومان، برنج استخوانی لاله‌ای ۹۹۹‌تومان، برنج قلم بلند فریدون‌کنار ۹۹۹‌تومان، طارم جواوی اعلا لنگرود ۱۲۹۹‌تومان، برنج عطری فریدون‌کنار ۱۲۹۹‌تومان و برنج دمسیاه معطر ۱۳۹۹‌تومان قیمت دارد.