دریغ از پارسال

غزال صادقی- در پایان هر سال وقتی میزان مبلغ بودجه اختصاص داده شده به تئاتر کشور اعلام می‌شود، آه از نهاد بسیاری از اهالی تئاتر بلند می‌شود، البته ...

غزال صادقی- در پایان هر سال وقتی میزان مبلغ بودجه اختصاص داده شده به تئاتر کشور اعلام می‌شود، آه از نهاد بسیاری از اهالی تئاتر بلند می‌شود، البته در این سال‌های اخیر مشکلات بزرگ‌تری که حتی حیات تئاتر را به خطر انداخته باعث شده تا این رقم‌ها و مباحث خیلی هم به چشم نیاید، اما اختصاص این بودجه کم باعث به وجود آمدن مشکلات ریشه‌ای بسیاری می‌شود که حتی بازتاب آن را در میزان فروش کل یک سال و مخاطب تئاتر می‌بینیم. نکته عجیب و قابل تامل بعد از بررسی میزان فروش و مخاطب در شش سال گذشته فقط تئاتر شهر اعداد و ارقامی را به وجود آورد که میزان فروش یک سال تئاتر ایران حتی معادل بودجه یک فیلم سینمایی درجه سوم هم نیست و تنها سوالی که در این لحظه شکل می‌گیرد این است که چگونه با این شرایط هنوز هم تئاتر داریم.
تقریبا همه اتفاق نظر دارند سال ۸۶ سال بسیار بدی برای تئاتر ایران و به خصوص تئاتر شهر بود.
تعمیرات و تعویق در امر بازسازی، مشکلات مدیریتی و در نهایت قضیه پرحاشیه مترو از عواملی بود که باعث شد تمام سالن‌های این مکان بسیار مهم که هویت اهالی تئاتر بود از اول سال به حالت نیمه تعطیل درآید و شاید تنها نکته مثبت و روزنه امید برای این تئاتر شهر اجرای دو کار از بیضایی و سمندریان در اواخر سال بود. تعداد تقریبی تماشاگران تئاتر در طول امسال (تاکنون) چیزی در حدود ۶۲هزار نفر بود و «پنجره فولاد» به کارگردانی سید جواد هاشمی بیشترین آمار تماشاچی را به خود اختصاص داده است.
سالن‌های تئاتر شهر در سال ۱۳۸۵ میزبان ۷۰ تئاتر بود و این در حالی بود که فقط توانست به فروش ۱۶۳ میلیون تومان در کل سال دست پیدا کند. همچنین در این سال ۱۱۱۰۰۰ نفر برای دیدن تئاتر به این مکان آمدند.
«پرفروش‌ترین کار» دشمن مردم به کارگردانی اکبر زنجان‌پور بود که ۱۴۱۲۰۰۰۰ تومان فروش داشت. متن این کار متعلق به ایبسن نمایشنامه‌نویس نروژی بود. اما از طرف دیگر کار «از خاک تا افلاک» محمود فرهنگ به‌رغم این که فروش بالایی نداشت، توانست بیشترین مخاطب را به خود اختصاص دهد.
کارگردان موفق سال ۱۳۸۴ فرهاد آئیش، با نمایشنامه پنجره‌ها بود. این کار توانست به رقم فروش ۵میلیون و ۸۰۰هزار تومانی فروش دست پیدا کند. وجود بازیگرانی چون علی نصیریان، مائده طهماسبی، مریم بوبانی و فرهاد آئیش در فروش بالای این کار بی‌اثر نبوده است. اما تئاترشهر در همین سال میزبان ۸۴ نمایش بود و توانست ۳۲۰میلیون تومان فروش داشته باشد و همچنین آمار بازدیدکنندگان از این مجموعه در سال ۸۴ رقمی در حدود ۱۴۱هزار بیننده بود.
سال ۱۳۸۳ شاید یکی از پررونق‌ترین کارها به لحاظ تعداد کارهای اجرا شده در یکسال باشد در این سال ۱۵۶تئاتر به روی صحنه رفت و تئاترشهر توانست میزبان ۱۲۸۴۲۸نفر باشد و از لحاظ فروش توانست رقم ۱۶۷میلیون تومانی را به خود اختصاص دهد، اما باز هم پری صابری توانست مقام اول پرفروش‌ترین و پرمخاطب‌ترین کار سال را به خود اختصاص دهد «من از کجا عشق از کجا» با فروش ۲۶میلیون تومانی میزبان ۱۱۰۴۳ علاقه‌مندان به کارهای فرم خود بود.
پرمخاطب‌ترین و پرفروش‌ترین کار سال ۱۳۸۲ به «سوگ سیاووش» به کارگردانی و نویسندگی پری صابری تعلق داشت. داستان نمایش برگرفته از شاهنامه بود و درنهایت نیز با اجراهای موفق خود نتوانست مقام اول را در سال ۱۳۸۲ به خود اختصاص دهد. در این کار هنرمندانی چون محمد حاتمی، محمد ساربان، نسیم ادبی و... به ایفای نقش می‌پرداختند. این کار در سالن اصلی به روی صحنه رفت و با ۶۰ اجرای خود موفق به فروش ۳۸میلیون تومان شد. اما در همان سال کاری از بهرام بیضایی به روی صحنه رفت که فقط با ۴۵ اجرا و آن هم در سالن چهار سو و با ظرفیت ۱۲۰نفر توانست ۸۱۶۵ نفر بیننده داشته باشد و به فروش ۲۰۸۲۳۰۰۰تومان فروش دست پیدا کند.
تئاتر شهر در سال ۱۳۸۱ میزبان ۴۰۰هزار تماشاگر بود و این در حالی بود که فروش کلی برای یکسال این مجموعه رقمی در حدود ۷۳میلیون تومان است. نمایشنامه خانه برنارد آلبا به کارگردانی «روبرتو چرلی» با مبلغ فروش ۶۸۰۲۵۰۰تومان مقام اول فروش سال را به خود اختصاص داد. همچنین «خورشید کاروان» به کارگردانی حسین مسافر با رقم ۲۴۶۸۱نفر موفق شد تا بیشترین مخاطب را به خود اختصاص دهد.