دیابتی‌ها در انتظار اجرای مصوبه بیمه‌ای
دنیای‌اقتصاد: روز جهانی دیابت نزدیک است و بسیاری از مبتلایان ایرانی این بیماری در شرایط موجود دارو و خدمات درمانی با چالش‌های متعددی برای کنترل بیماری‌شان مواجهند. به گفته جعفر جندقی، مدیرکل دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت، دست‌کم ۱۴درصد جمعیت بالای ۲۵سال (معادل بیش از ۷.۵میلیون نفر) به دیابت مبتلا هستند. باقر لاریجانی، رئیس پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم، هم اعلام کرده است که سالانه ۵۰۰هزار نفر به تعداد مبتلایان اضافه می‌شود. این در حالی است که بررسی‌ها نشان می‌دهد شیوع دیابت در ایران از متوسط جهانی ۲.۱۲درصد بالاتر است.
دیابت یک بیماری مادام‌العمر است که مبتلایان برای کنترل آن ملزم به استفاده از داروهای خاص و همچنین برای آگاهی از شرایط بیماری‌شان نیازمند ابزارهایی برای سنجش وضعیت قند خونشان هستند. در اغلب کشورهای دنیا این داروها و ابزارهای مورد استفاده به سهولت و با پوشش‌های بیمه‌ای مناسب دردسترس بیماران قرار دارد. اما شرایط خاص ایران به‌ویژه در سال‌های اخیر شرایط را برای مبتلایان به دیابت بغرنج کرده است. نوسان مکرر دسترسی به انسولین و همچنین افزایش قیمت ابزارهای سنجش قند خون بیماران را با چالش جدی مواجه کرده است. پیگیری‌های انجمن‌های حمایتی برای قرار گرفتن ابزارهای سنجش قند خون در پوشش بیمه‌های پایه، منجر به مصوبه‌ای در تاریخ ۲۸دی۱۴۰۴ در هیات دولت شد که بر اساس بند سوم آن، نوار تست قند خون در بیماران دیابتی نوع یک و دیابت بارداری به میزان حداکثر ۹۰عدد در ماه در تعهد سازمان بیمه پایه قرار می‌گیرد. اما بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» نشان می‌دهد که این مصوبه به درستی اجرا نمی‌شود.
شراره صدقی‌خوئی، مدیر روابط عمومی انجمن دیابت گابریک، در گفت‌وگو با «دنیای‌اقتصاد» درباره اجرا نشدن مصوبه هیات دولت توسط بیمه‌ها و مشکلاتی که برای مبتلایان به دیابت ایجاد می‌شود، می‌گوید: متاسفانه ابلاغ و اجرای این مصوبه به تاخیر افتاده است. هرچند در مواردی برخی افراد موفق به تهیه نوار تست قندخون با پوشش بیمه‌ای شده‌اند، اما تعداد بیشتری از افراد با مشکلاتی از قبیل خودداری داروخانه‌ها در نسخه‌پیچی این اقلام مواجه شده‌اند.
صدقی درخصوص اهمیت نوار تست قندخون برای بیماران به‌ویژه مبتلایان به دیابت نوع یک می‌گوید: هر فرد دیابتی در هر لحظه لازم است از وضعیت قند خونش مطلع باشد تا بتواند تصمیمات درستی بگیرد؛ به‌خصوص مبتلایانی که برای مدیریت دیابتشان از انسولین استفاده می‌کنند بر اساس وضعیت قندخون میزان انسولین مورد استفاده‌شان متغیر است. اگر نوار تست قند خون به اندازه کافی در دسترس این افراد نباشد ممکن است تصمیمات اشتباهی بگیرند و این موضوع برای آنها عواقب متعددی دارد. ممکن است دچار افت شدید قند شوند و این اتفاق ممکن است در مواقع مختلف در زمان رانندگی یا انجام کارهای حساس بیفتد که مطمئنا تبعات دارد. از طرفی ممکن است قند خیلی بالا را تجربه کنند.
او درباره ابزارهای نوین سنجش قند خون و سنسورهای رصد وضعیت بیماران دیابتی می‌گوید: در کشورهای دیگر متد جدیدی که استفاده می‌شود سنسورهای سنجش قند است که می‌تواند به هر فرد دیابتی وضعیت قند خونش را اعلام کند؛ اما متاسفانه دسترسی به این سنسورها در ایران با توجه به قیمت بالایی که دارد برای بسیاری از بیماران ممکن نیست. به همین دلیل نوار تست قند خون تنها ابزار سنجش در دسترس و ابزاری حیاتی برای مبتلایان به دیابت است. صدقی در مورد برآورد هزینه این نوارها می‌گوید: در مواردی لازم است فرد در طول روز ۵ تا ۷بار میزان قند خونش را اندازه بگیرد. هر فرد ممکن است در ماه سه یا چهار بسته نوار استفاده کند. به‌طور میانگین قیمت هر بسته نوار تست قند حدودا ۳۰۰هزار تومان است که هر فرد مبتلا به دیابت نوع یک در ماه چهار بسته از این نوار نیاز دارد تا رصد دقیقی از وضعیتش داشته باشد. البته ممکن است برخی افراد که فقط در یک وعده خاص نیاز به اندازه‌گیری قند خون دارند، مقدار مصرفی‌شان کمتر باشد. به عبارتی یک فرد دیابتی ماهانه فارغ از هزینه انسولین و دیگر داروهای حیاتی، باید یک‌میلیون و ۲۰۰هزار تومان هزینه نوار تست قند خون بپردازد.
او تاکید می‌کند که مبلغ دقیق پوشش بیمه‌ای مشخص نیست، در صورت اجرای درست مصوبه هیات دولت تنها ۹۰عدد (تقریبا دو بسته نوار تست قند) که تقریبا نیمی از میزان مصرفی مبتلایان است، تحت پوشش بیمه قرار می‌گیرد. عملی نشدن تعهد بیمه‌ای تنها چالشی نیست که بیماران دیابتی با آن مواجه هستند، برخی پزشکان درباره شکل تجویز این اقلام آگاهی کافی ندارند و از طرف دیگر داروخانه‌ها از نسخه‌پیچی این موارد تحت پوشش بیمه خودداری کرده و می‌گویند مصوبه برای ما ابلاغ نشده است. رسیدگی به مشکلات بیماران دیابتی که هم در تهیه داروهای حیاتی با چالش مواجهند و هم در تهیه ابزار سنجش قندخون، می‌تواند یکی از مسائلی باشد که متولیان امر بهداشت و درمان و بیمه به بهانه روز جهانی دیابت توجه بیشتری به آن داشته باشند.
